วารสารการพยาบาลและสุขภาพชุมชน สมาคมศิษย์เก่าวิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี ขอนแก่น

ผลของการใช้แผ่นเจลสมุนไพรต่ออาการปวดหลังของนักศึกษาพยาบาล วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี ขอนแก่น

ผู้ช่วยศาสตราจารย์จุรี แสนสุข — 2026-07-26

การวิจัยเรื่องผลของการใช้แผ่นเจลสมุนไพรต่ออาการปวดหลัง ของนักศึกษาพยาบาล วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี ขอนแก่น เป็นการวิจัยกึ่งทดลอง (Quasi-experimental research) แบบกลุ่มเดียววัดผลก่อนและหลัง (One group pre- post test) ในกลุ่มตัวอย่างจำนวน 30 คน ระยะเวลาการศึกษาระหว่างเดือน กรกฎาคม- ตุลาคม 2567 มีวัตถุประสงค์ เพื่อศึกษาประสิทธิผลของการใช้เจลสมุนไพรต่ออาการปวดหลัง เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยครั้งนี้ใช้แบบประเมินระดับคะแนนความปวด และแบบประเมินความพึงพอใจต่อการใช้ผลิตภัณฑ์ สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูลข้อมูลทั่วไป และความพึงพอใจ วิเคราะห์ด้วยสถิติเชิงบรรยายได้แก่ การแจกแจงความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน การวิเคราะห์ประสิทธิผลการใช้เจลสมุนไพรต่อการลดปวดวัดก่อนและหลังโดยใช้สถิติ Pair t test

ผลการศึกษาพบว่ากลุ่มตัวอย่าง 30 คนมีระดับความปวด 3 คะแนน ร้อยละ 46.67 รองลงมา คือปวดระดับ 4 คะแนนร้อยละ 40 และปวดระดับ 5 คะแนน ร้อยละ 13.33 ความพึงพอใจต่อการใช้ผลิตภัณฑ์ในระดับมากที่สุดและมีคะแนนเฉลี่ยความปวดก่อนใช้เจลสมุนไพรเท่ากับ 3.60 คะแนนเฉลี่ยความปวดหลังใช้เท่ากับ 1.77และเมื่อเปรียบเทียบคะแนนเฉลี่ยความปวดหลังการใช้เจลสมุนไพรและก่อนการใช้ พบว่ามีคะแนนเฉลี่ยความปวดลดลงอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05

การเสริมสร้างความผูกพันต่อสถาบันและความภาคภูมิใจในวิชาชีพ: บทบาทและแนวทางการดำเนินงานของสมาคมศิษย์เก่าวิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี ขอนแก่น

วิไลวรรณ วัฒนานนท์ — 2026-07-27

การเสริมสร้างความผูกพันต่อสถาบันและความภาคภูมิใจในวิชาชีพของศิษย์เก่าเป็นปัจจัยสำคัญต่อการธำรงรักษากำลังคนพยาบาลที่มีคุณภาพในระบบสุขภาพ โดยเฉพาะในยุคที่ระบบสุขภาพเผชิญความท้าทายจากภาระโรคเรื้อรัง การเปลี่ยนแปลงทางสังคม และความก้าวหน้าทางวิทยาการ บทความวิชาการฉบับนี้มีวัตถุประสงค์เพื่ออธิบายแนวคิดและความสำคัญของการเสริมสร้างความผูกพันต่อสถาบันและความภาคภูมิใจในวิชาชีพของศิษย์เก่าพยาบาล เชื่อมโยงกับกรอบแนวคิดด้านความผูกพันต่อองค์กร อัตลักษณ์วิชาชีพ และชุมชนแห่งการปฏิบัติ รวมทั้งวิเคราะห์บทบาทและแนวทางการดำเนินงานของสมาคมศิษย์เก่าวิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี ขอนแก่น ในฐานะกรณีศึกษาขององค์กรศิษย์เก่าพยาบาลที่ไม่แสวงหากำไร

เนื้อหาโดยสังเขปนำเสนอ (1) แนวคิดหลักที่เกี่ยวข้อง ได้แก่ ความผูกพันต่อองค์กร ความภาคภูมิใจและอัตลักษณ์วิชาชีพ บทบาทขององค์กรวิชาชีพและสมาคมศิษย์เก่าในฐานะชุมชนแห่งการปฏิบัติ (2) บทบาทของสมาคมศิษย์เก่าฯ ในการสร้างเครือข่ายวิชาการและพัฒนาวิชาชีพ การสร้างความสัมพันธ์ระหว่างรุ่นและระบบพี่เลี้ยง การสนับสนุนสถาบันและการพัฒนานักศึกษา รวมถึงการมีส่วนร่วมในการพัฒนาสุขภาพชุมชนและภาพลักษณ์วิชาชีพ และ (3) ข้อเสนอเชิงแนวทางสำหรับการพัฒนาสมาคมศิษย์เก่าพยาบาลในสามระดับ คือ ระดับสมาคมศิษย์เก่า ระดับสถาบันการศึกษา และระดับนโยบาย/องค์กรวิชาชีพ

บทความชี้ให้เห็นว่า หากสมาคมศิษย์เก่าสามารถออกแบบและดำเนินงานอย่างมียุทธศาสตร์ เชื่อมโยงกิจกรรมกับระบบการศึกษาต่อเนื่องและยุทธศาสตร์ของสภาการพยาบาล ตลอดจนใช้เครือข่ายวิชาการและเทคโนโลยีดิจิทัลอย่างมีประสิทธิภาพ ก็จะมีศักยภาพสูงในการเสริมสร้างทั้งความผูกพันต่อสถาบันและความภาคภูมิใจในวิชาชีพของศิษย์เก่า พร้อมทั้งสนับสนุนคุณภาพบัณฑิตและสุขภาพชุมชนอย่างยั่งยืน

บทบาทของพยาบาลชุมชนในการส่งเสริมภาวะสงบของโรคเบาหวานชนิดที่ 2 ในระบบบริการปฐมภูมิ

เนตรนภา การโสภา — 2026-07-26

โรคเบาหวานชนิดที่ 2 เป็นปัญหาสุขภาพสำคัญของประเทศไทย โดยเฉพาะในระดับชุมชนที่มีแนวโน้ม ผู้ป่วยเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่องและมีภาระแทรกซ้อนสูง ทั้งต่อคุณภาพชีวิตของผู้ป่วย ครอบครัว และค่าใช้จ่ายด้านสาธารณสุขของประเทศ แนวคิด “ภาวะสงบของโรคเบาหวาน” ซึ่งหมายถึงภาวะที่ระดับน้ำตาลในเลือดอยู่ในเกณฑ์ใกล้ปกติระยะหนึ่งโดยไม่ต้องใช้ยาลดระดับน้ำตาลอย่างต่อเนื่อง เป็นกรอบแนวคิดใหม่ที่ช่วยขยายมุมมอง จากการควบคุมตัวเลขทางชีวเคมีไปสู่การฟื้นฟูสุขภาวะและลดภาระโรคในระยะยาว โดยอาศัยการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพที่เข้มข้นและต่อเนื่องควบคู่กับการดูแลทางคลินิกอย่างเป็นระบบ บทความนี้มุ่งอธิบายบทบาทของพยาบาลชุมชนในการส่งเสริมภาวะสงบของโรคเบาหวานชนิดที่ 2 ในบริบทระบบบริการสุขภาพปฐมภูมิของไทย โดยสังเคราะห์ข้อมูลจากแนวทางเวชปฏิบัติ นโยบายด้านโรคไม่ติดต่อเรื้อรัง กรอบแนวคิดการดูแลโรคเรื้อรัง และหลักฐานเชิงประจักษ์จากโปรแกรมปรับเปลี่ยนพฤติกรรมแบบเข้มในระดับปฐมภูมิ โดยเฉพาะกรณีศึกษาจากโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล (รพ.สต.) โนนท่อน จังหวัดขอนแก่น เนื้อหาครอบคลุม 5 ประเด็นหลัก ได้แก่ (1) แนวคิดภาวะสงบของโรคและการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพ (2) บทบาทของพยาบาลชุมชนด้านการสนับสนุนการจัดการตนเอง (3) บทบาทในการออกแบบระบบบริการและการดูแลต่อเนื่อง (4) บทบาทในการใช้ทรัพยากรและเครือข่ายชุมชนและระบบข้อมูลทางคลินิก และ (5) บทเรียน ข้อจำกัด และข้อเสนอแนะเชิงปฏิบัติ สำหรับการขยายรูปแบบสู่พื้นที่อื่น

ผลการทบทวนสะท้อนว่าพยาบาลชุมชนมีบทบาทเชิงรุกและเป็นแกนกลางในการขับเคลื่อนการดูแลโรคเบาหวานชนิดที่ 2 ตั้งแต่การคัดกรอง การให้คำปรึกษาเชิงลึก การนำโปรแกรมปรับเปลี่ยนพฤติกรรมแบบเข้มไปใช้ การติดตามเยี่ยมบ้าน การทำงานร่วมกับทีมสหสาขาวิชาชีพ ตลอดจนการใช้ข้อมูลสุขภาพในระดับรายบุคคล และระดับประชากรเพื่อออกแบบการดูแลที่เหมาะสม บทความนี้ยังสรุป “บทเรียนเชิงปฏิบัติ” ที่ได้จากประสบการณ์ตรงใน รพ.สต. เกี่ยวกับการจัดโปรแกรม การบริหารข้อจำกัดด้านทรัพยากร และการสร้างแรงจูงใจให้ผู้ป่วยเดินหน้าสู่ภาวะสงบของโรคอย่างยั่งยืน ซึ่งสามารถประยุกต์ใช้กับหน่วยบริการปฐมภูมิอื่น ๆ ได้

การเตรียมความพร้อมนักศึกษาพยาบาลสู่การพยาบาลแบบประคับประคอง: กรอบแนวคิด สมรรถนะ และแนวทางการจัดการเรียนการสอนแบบบูรณาการ

ศักดิ์ขรินทร์ นรสาร — 2026-07-26

การดูแลแบบประคับประคองเป็นองค์ประกอบสำคัญของระบบสุขภาพในสังคมสูงวัย ท่ามกลางภาระโรคเรื้อรังและโรคคุกคามต่อชีวิตที่เพิ่มขึ้น แม้ประเทศไทยจะมีนโยบาย คู่มือวิชาชีพ และระบบบริการด้านนี้อย่างเป็นรูปธรรม แต่ยังพบช่องว่างด้านความรู้ ทักษะ และทัศนคติของนักศึกษาพยาบาลและพยาบาลจบใหม่ โดยเฉพาะด้านการสื่อสาร การจัดการอาการ และการเผชิญกับความตาย บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อนำเสนอกรอบแนวคิดและสมรรถนะหลักด้านการดูแลแบบประคับประคองสำหรับนักศึกษาพยาบาลก่อนขึ้นฝึกภาคปฏิบัติ และแนวทางจัดการเรียนการสอนแบบบูรณาการที่สอดคล้องกับบริบทบริการสุขภาพไทย โดยสังเคราะห์กรอบสมรรถนะระดับนานาชาติร่วมกับงานวิจัยและเอกสารไทยด้านการศึกษาพยาบาล นโยบาย และประสบการณ์ faculty practice ผลการสังเคราะห์นำไปสู่กรอบสมรรถนะ 3 มิติ ได้แก่ (1) ความรู้เกี่ยวกับหลักการ ภาระโรค การประเมินอาการ และจริยธรรม (2) ทักษะปฏิบัติด้านการประเมิน การสื่อสาร การดูแลพื้นฐาน และการทำงานเป็นทีมสหสาขาวิชาชีพ และ (3) ทัศนคติและคุณค่าทางวิชาชีพ เช่น การยอมรับความตาย การเคารพศักดิ์ศรีและความเชื่อของผู้ป่วย และการสะท้อนคิด ซึ่งถูกร้อยเรียงเป็น PREP framework ได้แก่ Principles & Policy, Readiness & Reflective Attitude, Essential Skills และ Partnership & Professionalism เพื่อใช้เป็นต้นแบบออกแบบโปรแกรมเตรียมความพร้อมก่อนปฏิบัติคลินิก บทความสรุปข้อเสนอเชิงนโยบาย การศึกษา และการวิจัย เพื่อใช้กรอบดังกล่าวพัฒนาหลักสูตร รายวิชา และนวัตกรรมการสอน ตลอดจนต่อยอดเป็นผลงานวิชาการของอาจารย์พยาบาล โดยมองการเตรียมความพร้อมนักศึกษาพยาบาลสู่การพยาบาลแบบประคับประคองเป็นการลงทุนกับ “หัวใจของวิชาชีพ” ควบคู่กับการยกระดับคุณภาพชีวิตผู้ป่วยและครอบครัวในช่วงท้ายของชีวิต

ถอดบทเรียนการบริหารจัดการห้องปฏิบัติการเพื่อรองรับการเรียนรู้ภาคทดลอง: วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี ขอนแก่น

ก่อกุศล จันดี — 2026-07-26

การจัดการเรียนรู้ภาคทดลองเป็นกลไกสำคัญของการผลิตบัณฑิตพยาบาลที่มีสมรรถนะด้านทักษะปฏิบัติ การคิดวิเคราะห์ และความปลอดภัยในการดูแลผู้ป่วย ซึ่ง “ห้องปฏิบัติการ” ถือเป็นโครงสร้างพื้นฐานที่ต้องมีความพร้อมใช้ ได้มาตรฐาน และมีระบบบริหารจัดการที่ตรวจสอบได้ บทความวิชาการเชิงถอดบทเรียนนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อสังเคราะห์ระบบบริหารจัดการห้องปฏิบัติการเพื่อรองรับการเรียนรู้ภาคทดลองของนักศึกษาทุกหลักสูตรในวิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี ขอนแก่น โดยเน้นการดำเนินงานเชิงระบบตั้งแต่ระดับโครงสร้าง การปฏิบัติการ และการติดตามประเมินผล รวมถึงการให้บริการยืม–คืนอุปกรณ์เพื่อสนับสนุนหน่วยงานภายในและภายนอกตามหนังสือราชการ กรอบการถอดบทเรียนใช้แนวคิด “โครงสร้าง–กระบวนการ–ผลลัพธ์” ร่วมกับวงจรการพัฒนาคุณภาพ (PDCA/PDSA) เพื่ออธิบายความเชื่อมโยงระหว่างบทบาทผู้รับผิดชอบ ระบบเอกสาร/สารสนเทศ มาตรการความปลอดภัย การบริหารครุภัณฑ์และวัสดุสิ้นเปลือง การจัดตารางและความพร้อมก่อนการสอน
การสนับสนุนการฝึกทักษะ และการประเมินผลการให้บริการ ผลการถอดบทเรียนชี้ให้เห็น “องค์ประกอบระบบขั้นต่ำ” ที่ทำให้ห้องปฏิบัติการพร้อมต่อการจัดการเรียนรู้ภาคทดลองอย่างต่อเนื่อง ได้แก่ โครงสร้างกำกับดูแลที่ชัดเจน มาตรฐานการปฏิบัติงาน (SOP) ที่ครอบคลุมการเตรียมห้อง–ยืมคืน–ซ่อมบำรุง–ความปลอดภัย ระบบหลักฐานและตัวชี้วัด (dashboard) และกลไกทบทวนหลังภาคเรียนเพื่อนำไปสู่การปรับปรุงอย่างต่อเนื่อง บทความเสนอข้อเสนอแนะเชิงปฏิบัติสำหรับสถาบันการศึกษาพยาบาลในการพัฒนาระบบบริหารจัดการห้องปฏิบัติการให้สอดคล้องกับการประกันคุณภาพและการรับรองมาตรฐาน