การประเมินระบบเฝ้าระวังโรคไข้เลือดออกของโรงพยาบาลสมุทรสาคร จังหวัดสมุทรสาคร ปี พ.ศ. 2563 - มิตรทอง, วรวิทย์ (วารสารวิทยาศาสตร์สุขภาพและการพยาบาล โรงพยาบาลสมุทรสาคร, 2026)
การประเมินระบบเฝ้าระวังโรคไข้เลือดออกในครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาขั้นตอนการรายงานโรคไข้เลือดออกของโรงพยาบาล ศึกษาคุณลักษณะเชิงปริมาณและเชิงคุณภาพของระบบเฝ้าระวัง การประเมินครั้งนี้ทำการประเมินระบบเฝ้าระวังทั้งในเชิงปริมาณและเชิงคุณภาพ การประเมินเชิงปริมาณ ประเมินโดยรวบรวมข้อมูลรายงานผู้ป่วยโรคไข้เลือดออกจากระบบรายงาน 506 ที่โรงพยาบาลสมุทรสาคร จำนวน 240 ราย จากเวชระเบียนผู้ป่วยนอกและผู้ป่วยในที่มีการวินิจฉัยโรคตามรหัส ICD-10 ที่กำหนด รวบรวมข้อมูลตั้งแต่วันที่ 5 มกราคม–31 ตุลาคม 2563 จากนั้นนำมาวิเคราะห์หาค่าความไว และค่าพยากรณ์บวกการประเมินเชิงคุณภาพ ประเมินโดยการสัมภาษณ์ผู้รับผิดชอบและผู้เกี่ยวข้องในระบบเฝ้าระวัง นำข้อมูลที่ได้มาจัดกลุ่มและใช้การวิเคราะห์ข้อมูลแบบ Content Analysis เพื่อสรุปเนื้อหาประเด็นสำคัญ ผลการศึกษาเชิงคุณภาพ พบว่ามีผู้ป่วยเข้าตามนิยามกลุ่มโรคไข้เลือดออก (นิยามที่ 1) จำนวน 102 ราย ในจำนวนนี้มีการรายงาน 506 จำนวน 74 ราย คิดเป็นความไว ร้อยละ 72.54 และมีผู้ป่วยที่ถูกรายงาน 506 จำนวน 240 ราย คิดเป็นค่าพยากรณ์บวก ร้อยละ 30.83 แต่เมื่อเพิ่มกลุ่มผู้ป่วยที่ไม่ตรงตามนิยามของสำนักระบาดวิทยาแต่มี ผล Dengue NS1Ag Positive (นิยามที่ 2) พบว่า มีผู้ป่วยเข้าตามนิยามที่กำหนดใหม่ จำนวน 179 ราย มีการรายงาน 506 จำนวน 148 ราย คิดเป็นความไว ร้อยละ 82.68 และมีผู้ป่วยที่ถูกรายงานในระบบรายงาน 506 จำนวน 240 ราย คิดเป็นค่าพยากรณ์บวก ร้อยละ 61.66 มีการรายงานได้ทันเวลาภายใน 7 วัน ร้อยละ 72.5 ด้านผลการศึกษาเชิงคุณภาพ พบว่าผู้บริหารให้การยอมรับในระบบเฝ้าระวังโรค มีการติดตามสถานการณ์อย่างสม่ำเสมอ มีการออกแบบระบบการรายงานให้เอื้อต่อผู้ปฏิบัติงาน มีการมอบหมายความรับผิดชอบอย่างชัดเจน โรงพยาบาลสนับสนุนเจ้าหน้าที่ไปอบรมทางระบาดวิทยาอย่างสม่ำเสมอ การประเมินระบบเฝ้าระวังในครั้งนี้มีข้อเสนอ ได้แก่ ควรให้ผู้ปฏิบัติงานทำการประเมินหรือบันทึกอาการทางคลินิกในเวชระเบียนให้ครบถ้วน เพื่อเป็นประโยชน์ในการใช้ข้อมูลย้อนหลัง สนับสนุนบุคลากรอื่นเข้ารับการอบรมให้ความรู้เพื่อให้เกิดความตระหนักในการเฝ้าระวังโรคมากขึ้น และควรมีการทบทวนระบบการเฝ้าระวังโรคในภาพรวมของโรงพยาบาล