รูปแบบการสร้างจิตสำนึกในการป้องกันและควบคุมโรคเอดส์และยาเสพติด ในโรงเรียนมัธยมศึกษาและอาชีวศึกษา จังหวัดอุทัยธานี - เศรษฐพานิช ศรีวรรณ (รายงานการเฝ้าระวังทางระบาดวิทยาประจำสัปดาห์, 2025)
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ หารูปแบบในการสร้างจิตสำนึกในการป้องกันและควบคุมโรคเอดส์ และยาเสพติดในนักเรียนมัธยมศึกษาและอาชีวศึกษา จังหวัดอุทัยธานี ดำเนินการจัดประชุมสัมมนาสร้างจิตสำนึกในการป้องกันและควบคุมโรคเอดส์และยาเสพติด โดยการประยุกต์ใช้การเรียนรู้แบบมีส่วนร่วมและจัดให้มีการปฏิญาณตนว่า จะไม่ประพฤติตนให้เสี่ยงต่อการติดยาเสพติดและโรคเอดส์ วัดผลของรูปแบบโดยใช้แบบสอบถามความคิดเห็น วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติร้อยละและการทดสอบไคสแคว ผลการวิจัยพบว่า นักเรียน/นักศึกษาที่ตอบแบบสอบถาม จำนวน 772 คน เป็นชาย 325 คน (42.10 %) หญิง 447 คน (57.90 %) เป็นนักเรียนมัธยมศึกษา 693 คน (89.77 %) นักศึกษาระดับอาชีวศึกษา 79 คน (10.23 %) จากการประยุกต์ใช้กระบวนการเรียนรู้แบบมีส่วนร่วมในขั้นตอนของการใช้ประสบการณ์เดิมของผู้เรียน ได้สอบถามความคิดเห็นเกี่ยวกับโอกาสที่ตนเองมีโอกาสเสี่ยงต่อการติดโรคเอดส์หรือไม่พบว่า ส่วนใหญ่เห็นว่าตนเองไม่เสี่ยงต่อการติดโรคเอดส์ การป้องกันตนเองไม่ให้ติดเชื้อเอดส์และยาเสพติดนักเรียน/นักศึกษากว่าครึ่ง ยังบอกวิธีการป้องกันการติดยาเสพติดและการป้องกันโรคเอดส์ไม่ชัดเจน ซึ่งในการสัมมนาได้ร่วมกันสรุปความรู้ที่จำเป็นและแจกเอกสารแก่นักเรียนนักศึกษาทุกคน ความคิดเห็นเกี่ยวกับสารเสพติดที่แพร่ระบาดในกลุ่มนักเรียนนักศึกษาส่วนใหญ่ตอบว่า ยาบ้า รองลงมา คือ ยาบ้าและบุหรี่ ยาเสพติดชนิด อื่นๆ และบุหรี่ ตามลำดับ ความคิดเห็นต่อรูปแบบการสร้างจิตสำนึกในการป้องกันและควบคุมโรคเอดส์และยาเสพติดส่วนใหญ่เห็นว่า การปฏิญาณตามรูปแบบการสร้างจิตสำนึกในการป้องกันและควบคุมโรคเอดส์และ ยาเสพติด มีผลต่อการปฏิบัติตนในการป้องกันโรคเอดส์และยาเสพติดของตน ความคิดเห็นต่อรูปแบบการสร้าง จิตสำนึกในการป้องกันและควบคุมโรคเอดส์และยาเสพติด ในนักเรียนมัธยมศึกษาและนักศึกษาอาชีวศึกษาไม่แตกต่างกัน ผลจากการวิจัยครั้งนี้ ผู้บริหารสถานศึกษาอาจนำรูปแบบนี้ไปประยุกต์ใช้ในสถานศึกษาเพื่อสร้างจิตสำนึกในการป้องกันโรคเอดส์ และยาเสพติดแก่นักเรียนทั้งระดับมัธยมศึกษาและอาชีวศึกษาได้