รายงานการเฝ้าระวังทางระบาดวิทยาประจำสัปดาห์ https://he05.tci-thaijo.org/index.php/WESR <p>วารสารรายงานเฝ้าระวังทางระบาดประจำสัปดาห์ (WESR) เป็นวารสารด้านสาธารณสุข จัดทำโดยกองระบาดวิทยา กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2512 กองระบาดวิทยาได้จัดทำรายงานการเฝ้าระวังโรค และในปี พ.ศ. 2525 ได้เผยแพร่ข้อมูลทางระบาดวิทยาผ่านทาง WESR ซึ่งทำหน้าที่เป็นช่องทางสำคัญในการสื่อสารด้านสาธารณสุขระหว่างรัฐบาลไทย ผู้เชี่ยวชาญด้านสาธารณสุข และประชาชนทั่วไป มีเป้าหมายหลักเพื่อเผยแพร่ผลการวิจัยด้านสาธารณสุขที่จำเป็น แก้ไขข้อมูลที่ไม่ถูกต้อง และเผยแพร่บทความวิชาการด้านการเฝ้าระวัง ป้องกัน ควบคุมโรคและภัยสุขภาพด้านสาธารณสุขที่อาจเกิดขึ้น นอกจากนี้ WESR ยังนำเสนอภาพรวมของสถานการณ์ด้านสาธารณสุขทั้งในระดับท้องถิ่นและระดับชาติอย่างทันท่วงทีและเป็นกลาง </p> Division of Epidemiology, Department of Disease Control, Ministry of Public Health th-TH รายงานการเฝ้าระวังทางระบาดวิทยาประจำสัปดาห์ 3088-2311 <h2>ความรับผิดชอบและลิขสิทธิ์</h2> <h3>1. ความรับผิดชอบของผู้เขียนและความเห็นของกองบรรณาธิการ (Author Responsibility and Editorial Disagreement)</h3> <p data-path-to-node="3">เนื้อหาและข้อมูลทั้งหมดในบทความที่ได้รับการตีพิมพ์ในวารสาร WESR ถือเป็นข้อคิดเห็นและความรับผิดชอบโดยตรงของผู้นิพนธ์บทความ และกองบรรณาธิการวารสารไม่จำเป็นต้องเห็นด้วย หรือร่วมรับผิดชอบใด ๆ ในเนื้อหาดังกล่าว</p> <h3>2. ลิขสิทธิ์และการอ้างอิง (Copyright and Referencing)</h3> <p data-path-to-node="5">บทความ ข้อมูล เนื้อหา รูปภาพ และอื่น ๆ ที่ได้รับการตีพิมพ์ในวารสาร WESR ถือเป็นลิขสิทธิ์ของวารสารวิชาการ หากบุคคลหรือหน่วยงานใดประสงค์จะนำเนื้อหาทั้งหมดหรือส่วนใดส่วนหนึ่งไปเผยแพร่ จะต้องอ้างอิงบทความนั้น ๆ อย่างถูกต้อง</p> สรุปการตรวจสอบข่าวการระบาดของโรค/ภัยสุขภาพในรอบสัปดาห์ที่ 31 ปี พ.ศ. 2569 https://he05.tci-thaijo.org/index.php/WESR/article/view/8260 <p>กรมควบคุมโรค ได้รับรายงานเหตุการณ์ โรค และภัยสุขภาพที่สำคัญ ผ่านโปรแกรมการตรวจสอบข่าวการระบาด กรมควบคุมโรค จากเครือข่ายงานสาธารณสุขทั่วประเทศ ดังนี้</p> <p><strong>สถานการณ์ในประเทศ</strong></p> <p>1. โรคไข้หวัดใหญ่เป็นกลุ่มก้อน ในเรือนจำแห่งหนึ่ง จังหวัดกำแพงเพชร<br />2. โรคอาหารเป็นพิษจากการรับประทานเห็ดพิษ เป็นกลุ่มก้อน จังหวัดเพชรบูรณ์<br />3. สถานการณ์โรคอาหารเป็นพิษจากการรับประทานเห็ดพิษ<br />4. การประเมินความเสี่ยงของการระบาดของโรคไข้หวัดใหญ่ในสถานที่ที่มีผู้คนหนาแน่นหรือรวมตัวกัน</p> <p><strong>สถานการณ์ต่างประเทศ</strong></p> <p>โรคไข้หวัดนกสายพันธุ์ A (H9N2) ในมนุษย์รายใหม่ ประเทศจีน</p> ทีมเฝ้าระวังเหตุการณ์ผิดปกติ ลิขสิทธิ์ (c) 2026 รายงานการเฝ้าระวังทางระบาดวิทยาประจำสัปดาห์ https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0 2026-08-29 2026-08-29 57 8 10.59096/wesr.v57i8.8260 สรุปการตรวจสอบข่าวการระบาดของโรค/ภัยสุขภาพในรอบสัปดาห์ที่ 32 ปี พ.ศ. 2569 https://he05.tci-thaijo.org/index.php/WESR/article/view/8263 <p>กรมควบคุมโรค ได้รับรายงานเหตุการณ์ โรค และภัยสุขภาพที่สำคัญ ผ่านโปรแกรมการตรวจสอบข่าวการระบาด กรมควบคุมโรค จากเครือข่ายงานสาธารณสุขทั่วประเทศ ดังนี้</p> <p><strong>สถานการณ์ในประเทศ</strong></p> <p>1. โรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 (โควิด 19) เป็นกลุ่มก้อนในเรือนจำ จังหวัดลพบุรี 2 เหตุการณ์<br />2. การบาดเจ็บจากแมงกะพรุนพิษ เป็นกลุ่มก้อน และเสียชีวิต 1 ราย จังหวัดนครศรีธรรมราช<br />3. การประเมินความเสี่ยงของการระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 (โควิด 19) ในสถานที่ที่มีผู้คนหนาแน่นหรือรวมตัวกัน</p> <p><strong>สถานการณ์ต่างประเทศ</strong></p> <p>ยกระดับมาตรการควบคุมการระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสอีโบลาในสาธารณรัฐประชาธิปไตยคองโก</p> <p> </p> ทีมเฝ้าระวังเหตุการณ์ผิดปกติ ลิขสิทธิ์ (c) 2026 รายงานการเฝ้าระวังทางระบาดวิทยาประจำสัปดาห์ https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0 2026-08-29 2026-08-29 57 8 e8263 e8263 10.59096/wesr.v57i8.8263 สรุปการตรวจสอบข่าวการระบาดของโรค/ภัยสุขภาพในรอบสัปดาห์ที่ 33 ปี พ.ศ. 2569 https://he05.tci-thaijo.org/index.php/WESR/article/view/8269 <p>กรมควบคุมโรค ได้รับรายงานเหตุการณ์ โรค และภัยสุขภาพที่สำคัญ ผ่านโปรแกรมการตรวจสอบข่าวการระบาด กรมควบคุมโรค จากเครือข่ายงานสาธารณสุขทั่วประเทศ ดังนี้</p> <p><strong>สถานการณ์ในประเทศ</strong></p> <p>1. โรคติดเชื้อไวรัสเอนเทอโรเสียชีวิต จังหวัดระยอง<br />2. โรคพิษสุนัขบ้าเสียชีวิต จังหวัดจันทบุรี<br />3. สถานการณ์โรคมือเท้าปากในประเทศไทย<br />4. การประเมินความเสี่ยงของการแพร่ระบาดของโรคมือเท้าปาก/โรคติดเชื้อเอนเทอโรไวรัส ประเทศไทย ช่วงเดือนสิงหาคม 2569</p> <p><strong>สถานการณ์ต่างประเทศ</strong></p> <p>โรคโปลิโอที่ได้รับการยืนยันว่าเกี่ยวข้องกับไวรัสโปลิโอชนิดที่ 1 ที่มาจากวัคซีนและมีการแพร่ระบาดในชุมชน (circulating vaccine-derived poliovirus type 1: cVDPV1) ในเมืองเวียงทอง แขวงบอลิคำไซ สาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว</p> <p> </p> ทีมเฝ้าระวังเหตุการณ์ผิดปกติ ลิขสิทธิ์ (c) 2026 รายงานการเฝ้าระวังทางระบาดวิทยาประจำสัปดาห์ https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0 2026-08-29 2026-08-29 57 8 e8269 e8269 10.59096/wesr.v57i8.8269 สรุปการตรวจสอบข่าวการระบาดของโรค/ภัยสุขภาพในรอบสัปดาห์ที่ 34 ปี พ.ศ. 2569 https://he05.tci-thaijo.org/index.php/WESR/article/view/8270 <p>กรมควบคุมโรค ได้รับรายงานเหตุการณ์ โรค และภัยสุขภาพที่สำคัญ ผ่านโปรแกรมการตรวจสอบข่าวการระบาด กรมควบคุมโรค จากเครือข่ายงานสาธารณสุขทั่วประเทศ ดังนี้</p> <p><strong>สถานการณ์ในประเทศ</strong></p> <p>1. ผู้ป่วยยืนยันโรคไข้หวัดใหญ่เป็นกลุ่มก้อน จังหวัดกรุงเทพมหานคร<br />2. ผู้ป่วยกลุ่มอาการทางเดินหายใจเป็นกลุ่มก้อนในโรงเรียน จังหวัดกรุงเทพมหานคร<br />3. ผู้ป่วยสงสัยโรคไข้หวัดใหญ่เป็นกลุ่มก้อน จังหวัดกรุงเทพมหานคร<br />4. การประเมินความเสี่ยงของโรคเลปโตสไปโรสิส ในพื้นที่ประสบอุทกภัยและพื้นที่เสี่ยงน้ำท่วม<br />5. สถานการณ์โรคเมลิออยโดสิสในประเทศไทย</p> <p><strong>สถานการณ์ต่างประเทศ</strong></p> <p>เมียนมาเผย อหิวาตกโรคระบาดในย่างกุ้ง เข้าโรงพยาบาลแล้ว 500 คน</p> ทีมเฝ้าระวังเหตุการณ์ผิดปกติ ลิขสิทธิ์ (c) 2026 รายงานการเฝ้าระวังทางระบาดวิทยาประจำสัปดาห์ https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0 2026-08-29 2026-08-29 57 8 e8270 e8270 10.59096/wesr.v57i8.8270 รายงานข้อมูลการเฝ้าระวังทางระบาดวิทยาประจำสัปดาห์ที่ 31–32 พ.ศ. 2569 https://he05.tci-thaijo.org/index.php/WESR/article/view/8272 กลุ่มพัฒนาระบบข่าวกรองและเฝ้าระวังโรคไม่ติดต่อ ลิขสิทธิ์ (c) 2026 รายงานการเฝ้าระวังทางระบาดวิทยาประจำสัปดาห์ https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0 2026-08-29 2026-08-29 57 8 e8272 e8272 รายงานข้อมูลการเฝ้าระวังทางระบาดวิทยาประจำสัปดาห์ที่ 33–34 พ.ศ. 2569 https://he05.tci-thaijo.org/index.php/WESR/article/view/8274 กลุ่มพัฒนาระบบข่าวกรองและเฝ้าระวังโรคไม่ติดต่อ ลิขสิทธิ์ (c) 2026 รายงานการเฝ้าระวังทางระบาดวิทยาประจำสัปดาห์ https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0 2026-08-29 2026-08-29 57 8 e8274 e8274 10.59096/wesr.v57i8.8274 สถานการณ์และแนวโน้มโรคติดเชื้อไวรัสอาร์เอสวีในประเทศไทย ปี พ.ศ. 2569 https://he05.tci-thaijo.org/index.php/WESR/article/view/8262 <p><u>สรุปสาระสำคัญ </u></p> <ul> <li class="show">โรคติดเชื้อไวรัสอาร์เอสวี (Respiratory Syncytial Virus: RSV) เป็นสาเหตุหลักของการติดเชื้อระบบทางเดินหายใจส่วนล่าง เช่น หลอดลมฝอยอักเสบ และปอดอักเสบ โดยเฉพาะในเด็กเล็กอายุต่ำกว่า 2 ปี ผู้สูงอายุ และผู้มีโรคประจำตัว โดยมักพบผู้ป่วยเพิ่มสูงขึ้นในช่วงฤดูฝนต่อเนื่องถึงต้นฤดูหนาว ระหว่างเดือนกรกฎาคมถึงพฤศจิกายนของทุกปี</li> <li class="show">สถานการณ์ในประเทศไทย ปี พ.ศ. 2569 (ข้อมูล ณ วันที่ 15 สิงหาคม 2569) มีรายงานผู้ป่วยสะสม 5,683 ราย อัตราป่วย 8.63 ต่อประชากรแสนคน ไม่มีรายงานผู้เสียชีวิต กลุ่มอายุ 0–4 ปี พบอัตราป่วยสูงสุด เท่ากับ 171.59 ต่อประชากรแสนคน รองลงมา คือ 5–9 ปี (14.87) และ 60 ปีขึ้นไป (2.32) โดยเป็นผู้ป่วยที่ต้องเข้ารับการรักษาเป็นผู้ป่วยใน (IPD) ร้อยละ 39.86 ปัจจุบันจำนวนผู้ป่วยมีแนวโน้มเพิ่มขึ้นและกำลังเข้าสู่ช่วงฤดูกาลที่พบผู้ป่วยสูงของประเทศไทย โดยจากรูปแบบการระบาดในปีก่อน คาดว่าจำนวนผู้ป่วยอาจเพิ่มขึ้นต่อเนื่องในช่วงเดือนกันยายน–ตุลาคม 2569</li> <li class="show">หน่วยงานสาธารณสุขและหน่วยงานที่เกี่ยวข้องควรเสริมสร้างระบบเฝ้าระวัง แจ้งเตือน และสื่อสารความเสี่ยง เพื่อเตรียมความพร้อมรองรับสถานการณ์การระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสอาร์เอสวีได้อย่างทันท่วงที ขณะเดียวกัน ประชาชนควรหลีกเลี่ยงการสัมผัสใกล้ชิดกับผู้ที่มีอาการทางเดินหายใจ รักษาสุขอนามัยส่วนบุคคล สวมหน้ากากอนามัย และปฏิบัติตามมาตรการและคำแนะนำของหน่วยงานสาธารณสุขอย่างเคร่งครัด</li> </ul> อ้อยทิพย์ ยาโสภา ชญานิจ มหาสิงห์ ลิขสิทธิ์ (c) 2026 รายงานการเฝ้าระวังทางระบาดวิทยาประจำสัปดาห์ https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0 2026-08-29 2026-08-29 57 8 e8262 e8262 การสอบสวนการระบาดโรคโควิด 19 (COVID-19) ในหน่วยฝึกทหารแห่งหนึ่ง อำเภอเมืองอุบลราชธานี จังหวัดอุบลราชธานี เดือนพฤษภาคม 2568 https://he05.tci-thaijo.org/index.php/WESR/article/view/7856 <p><strong>ความเป็นมา </strong><strong>:</strong> สถานการณ์การระบาดของโรคโควิด 19 ยังคงดำเนินอยู่อย่างต่อเนื่อง การตอบโต้เหตุการณ์ระบาดอย่างรวดเร็วและมีประสิทธิภาพจึงมีความสำคัญยิ่งต่อการจำกัดการแพร่กระจายของโรคและลดผลกระทบในทุกมิติ การศึกษาครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อยืนยันการระบาด ทบทวนเกณฑ์การวินิจฉัยอธิบายลักษณะทางระบาดวิทยา ค้นหาผู้ป่วยและแหล่งโรค ระบุปัจจัยเสี่ยง ตลอดจนกำหนดมาตรการควบคุมและป้องกันโรค</p> <p><strong>วิธีการศึกษา </strong><strong>:</strong> เป็นการศึกษาทางระบาดวิทยาเชิงวิเคราะห์แบบย้อนหลัง ในกลุ่มกำลังพลหน่วยฝึกทหารใหม่ ค่ายทหารแห่งหนึ่งในพื้นที่อำเภอเมืองอุบลราชธานี จังหวัดอุบลราชธานี จำนวน 164 ราย แบ่งเป็นผู้ป่วย 127 ราย และผู้ไม่ป่วย 37 ราย เก็บรวบรวมข้อมูลด้วยแบบบันทึกการสอบสวนโรค วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนาและการถดถอยพัวซองปรับปรุง ที่ระดับความเชื่อมั่น 95% (95% CI) และกำหนดระดับนัยสำคัญทางสถิติที่ <em>p</em> &lt; 0.05</p> <p><strong>ผลการศึกษา </strong><strong>:</strong> พบผู้ป่วย จำนวน 127 ราย จากทั้งหมด 164 ราย คิดเป็นอัตราป่วย ร้อยละ 77.44 โดยเป็นผู้ป่วยเข้าข่ายตรวจยืนยันผลด้วยชุดตรวจ ATK จำนวน 123 ราย และผู้ป่วยยืนยันด้วยวิธี RT-PCR จำนวน 5 ราย ปัจจัยป้องกันที่สำคัญ คือ การล้างมือเป็นประจำ ซึ่งช่วยลดโอกาสการป่วยอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (aRR = 0.38, 95% CI: 0.18–0.82, <em>p </em>= 0.012) ในขณะที่การสวมหน้ากากอนามัยกลับพบความสัมพันธ์กับโอกาสป่วยที่สูงขึ้น (aRR = 1.35, 95% CI: 1.02–1.78, <em>p </em>= 0.034) ซึ่งอาจเกิดจากอคติจากผลไปหาเหตุ จากการสวมหน้ากากภายหลังเริ่มมีอาการป่วย ส่วนปัจจัยด้านการสัมผัสใกล้ชิด การใช้ของร่วมกัน และพฤติกรรมการอาบน้ำ ไม่พบความแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ระหว่างกลุ่มผู้ป่วยและผู้ไม่ป่วย</p> <p><strong>ข้อเสนอแนะ </strong><strong>:</strong> การควบคุมการระบาดในสภาพแวดล้อมที่มีความแออัดควรให้ความสำคัญกับการรักษาสุขอนามัยส่วนบุคคล โดยเฉพาะการล้างมือ ควบคู่กับการปรับปรุงสุขาภิบาลสิ่งแวดล้อมและการเร่งฉีดวัคซีนป้องกันโรคโควิด 19 ให้แก่ทหารใหม่และบุคลากรในพื้นที่เสี่ยง เพื่อให้สามารถควบคุมและป้องกันการระบาดในอนาคตได้อย่างมีประสิทธิภาพ</p> หัทยา อุดมมา ชานนท์ พันธ์นิกุล ลิขสิทธิ์ (c) 2026 รายงานการเฝ้าระวังทางระบาดวิทยาประจำสัปดาห์ https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0 2026-08-29 2026-08-29 57 8 e7856 e7856 10.59096/wesr.v57i8.7856 การสอบสวนโรคอุจจาระร่วงเฉียบพลันเป็นกลุ่มก้อน ในงานสงกรานต์แห่งหนึ่ง อำเภอเมืองสุพรรณบุรี จังหวัดสุพรรณบุรี ระหว่างวันที่ 22–26 เมษายน 2567 https://he05.tci-thaijo.org/index.php/WESR/article/view/7942 <p><strong>ความเป็นมา</strong> : วันที่ 19 เมษายน 2567 กองระบาดวิทยาได้รับแจ้งจากทีมเฝ้าระวังเหตุการณ์ผิดปกติ (Watch) กรมควบคุมโรค พบผู้ป่วยโรคอุจจาระร่วงเฉียบพลันเป็นกลุ่มก้อน จังหวัดสุพรรณบุรี จำนวน 54 ราย จากการสอบสวนเบื้องต้นพบว่า ผู้ป่วยยืนยันทุกรายมีประวัติเข้าร่วมกิจกรรมเล่นน้ำในงานสงกรานต์แห่งหนึ่ง อำเภอเมืองสุพรรณบุรี จังหวัดสุพรรณบุรี ทีมปฏิบัติการสอบสวนควบคุมโรค กรมควบคุมโรค ร่วมกับสำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 5 จังหวัดราชบุรี และสำนักงานสาธารณสุขจังหวัดสุพรรณบุรี ดำเนินการระหว่างวันที่ 22–26 เมษายน 2567 วัตถุประสงค์เพื่อ ยืนยันการวินิจฉัยและการระบาดของโรค อธิบายลักษณะการกระจายของโรค ตามบุคคล เวลา และสถานที่ ค้นหาสาเหตุ และวิธีการถ่ายทอดโรค ศึกษาปัจจัยเสี่ยงของการเกิดโรค และเสนอแนะมาตรการควบคุมและป้องกันโรค</p> <p><strong>วิธีการศึกษา</strong> : เป็นการศึกษาระบาดวิทยาเชิงพรรณนา รวบรวมข้อมูลโดยการทบทวนเวชระเบียน สัมภาษณ์ผู้ป่วยและค้นหาผู้ป่วยเพิ่มเติมในชุมชน โดยกำหนดนิยามผู้ป่วยสงสัย คือ ผู้ที่มีอาการอย่างน้อย 2 อาการ ได้แก่ อาเจียน มีไข้ ถ่ายเหลว ปวดท้อง ถ่ายเป็นน้ำ คลื่นไส้ เวียนศีรษะ ปวดศีรษะและท้องอืด ระหว่างวันที่ 13–23 เมษายน 2567 ผู้ป่วยเข้าข่าย คือ ผู้ป่วยสงสัยที่มีผลบวกต่อชุดตรวจไวของเชื้อไวรัสโรตา และผู้ป่วยยืนยัน คือ ผู้ป่วยสงสัยที่ตรวจด้วยวิธี Multiplex หรือ Real-time PCR ผลพบเชื้อไวรัสโรตา สำรวจสิ่งแวดล้อมพื้นที่จัดงานเล่นน้ำสงกรานต์ เก็บอุจจาระผู้ป่วยและน้ำส่งตรวจทางห้องปฏิบัติการ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา นำเสนอข้อมูลด้วยจำนวนและร้อยละ สำหรับตัวแปรกลุ่ม (categorical data) และมัธยฐาน สำหรับตัวแปรต่อเนื่อง (continuous data)</p> <p><strong>ผลการศึกษา</strong> : พบผู้ป่วยสงสัย 327 ราย ผู้ป่วย เข้าข่าย 13 ราย และผู้ป่วยยืนยัน 19 ราย อัตราส่วนเพศชายต่อหญิงเท่ากับ 1 : 1.16 มัธยฐานอายุเท่ากับ 10 ปี ผู้ป่วยส่วนใหญ่มีอาการอาเจียน ไข้ และถ่ายเป็นน้ำ ส่วนใหญ่เข้ารับการรักษาแบบผู้ป่วยนอกและมีประวัติเล่นน้ำในงานสงกรานต์แห่งหนึ่ง ผู้ปกครองให้ประวัติว่าเด็กอ้าปากรองน้ำจากอุโมงค์น้ำ ผลสำรวจสิ่งแวดล้อมพบว่ามีการผันน้ำจากแหล่งน้ำที่อยู่ใกล้กับห้องน้ำมาใช้ทำอุโมงค์น้ำ ผลตรวจทางห้องปฏิบัติการพบผลยืนยันเชื้อไวรัสโรตาในผู้ป่วย 19 รายและพบเชื้อไวรัสโรตาในน้ำจากปลายท่อและแหล่งน้ำที่ใช้ทำอุโมงค์น้ำ </p> <p><strong>สรุปและอภิปรายผล</strong> : การระบาดโรคอุจจาระร่วงครั้งนี้เกิดจากเชื้อไวรัสโรตา สัมพันธ์กับประวัติสัมผัสน้ำที่ปนเปื้อนเชื้อในงานเล่นน้ำสงกรานต์แห่งหนึ่ง จึงเสนอแนะให้หน่วยงานทางสาธารณสุขในพื้นที่ประชาสัมพันธ์ความรู้เรื่องโรคอุจจาระร่วง และผู้จัดงานเล่นน้ำสงกรานต์หรืองานที่น้ำมีโอกาสเข้าสู่ร่างกาย ควรจัดหาแหล่งน้ำที่สะอาดเพื่อป้องกันเหตุการณ์จากการปนเปื้อนของน้ำ เพื่อลดการเกิดเหตุการณ์ที่มีผลกระทบต่อสุขภาพของประชาชนในอนาคต</p> เพ็ญศิริ ยะหัวดง พิพัฒน์ สังฆ์ทอง หัทยา กาญจนสมบัติ อรทัย สุวรรณไชยรบ วิชญญาภรณ์ วงษ์บำหรุ สัญญา สุขขำ ชรัฐพร จิตรพีระ ลิขสิทธิ์ (c) 2026 รายงานการเฝ้าระวังทางระบาดวิทยาประจำสัปดาห์ https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0 2026-08-29 2026-08-29 57 8 e7942 e7942 10.59096/wesr.v57i8.7942 รายงานการสอบสวนผลกระทบของการดื่มแอลกอฮอล์ต่อการเสียชีวิตจากอุบัติเหตุรถชนระหว่างรถจักรยานยนต์กับรถบรรทุก 6 ล้อ บนทางหลวงหมายเลข 2101 (นาคู–ห้วยผึ้ง) อำเภอนาคู จังหวัดกาฬสินธุ์ เดือนธันวาคม 2568 https://he05.tci-thaijo.org/index.php/WESR/article/view/8135 <p><strong>ความเป็นมา </strong><strong>:</strong> ทีมสอบสวนเคลื่อนที่เร็ว อำเภอนาคู ได้รับแจ้งจากงานอุบัติเหตุฉุกเฉิน โรงพยาบาลนาคู วันที่ 24 ธันวาคม 2568 เวลา 16.15 น. ว่ามีเหตุรถจักรยานยนต์ชนรถบรรทุก 6 ล้อ บริเวณถนนสาย 2101 นาคู–ห้วยผึ้ง กม.3 บ้านวังเวียง หมู่ที่ 6 ตำบลนาคู อำเภอนาคู จังหวัดกาฬสินธุ์ จึงร่วมกับทีมสอบสวนเคลื่อนที่เร็วอำเภอนาคู ลงสอบสวน เหตุการณ์วันที่ 24 ธันวาคม 2568 เวลา 16.35 น. เพื่อยืนยันเหตุการณ์และการวินิจฉัยการบาดเจ็บ ทราบคุณลักษณะทางระบาดวิทยา ทราบสาเหตุ/ปัจจัยเสี่ยงการบาดเจ็บ และหาป้องกันควบคุมอุบัติเหตุและการบาดเจ็บ</p> <p><strong>วิธีการศึกษา </strong><strong>:</strong> ดำเนินการศึกษาระบาดวิทยาเชิงพรรณนา โดยรวบรวมข้อมูลจากเอกสารทางการแพทย์ สำรวจสถานที่เกิดเหตุ สภาพแวดล้อม และยานพาหนะที่เกี่ยวข้อง รวมทั้งสัมภาษณ์ผู้ประสบเหตุ ผู้นำชุมชน และประชาชนในพื้นที่โดยรอบจุดเกิดเหตุ ภายในรัศมี 1 กิโลเมตร เพื่อนำข้อมูลมาวิเคราะห์สาเหตุและปัจจัยเสี่ยงที่เกี่ยวข้องกับการเกิดอุบัติเหตุและการเสียชีวิต โดยประยุกต์ใช้ Haddon’s matrix model ในการวิเคราะห์ปัจจัยด้านบุคคล ยานพาหนะ ถนนและสิ่งแวดล้อม ในระยะก่อนเกิดเหตุ ขณะเกิดเหตุ และหลังเกิดเหตุ</p> <p><strong>ผลการสอบสวน </strong><strong>:</strong> มีผู้ประสบเหตุจำนวน 2 ราย เสียชีวิต ณ จุดเกิดเหตุ 1 ราย คือ ผู้ขับขี่รถจักรยานยนต์ และผู้ขับขี่รถบรรทุก 6 ล้อไม่ได้รับบาดเจ็บ จากการวิเคราะห์ตาม Haddon’s matrix model พบปัจจัยร่วมที่เกี่ยวข้อง ได้แก่ ด้านบุคคล (ดื่มสุราก่อนขับขี่ ไม่มีใบอนุญาตขับขี่ ไม่สวมหมวกนิรภัย การขับขี่ขณะมึนเมาและการตัดสินใจผิดพลาด) ด้านยานพาหนะ (รถจักรยานยนต์มีข้อจำกัดด้านอุปกรณ์ความปลอดภัยและสภาพรถ) และด้านถนนและสิ่งแวดล้อม (จุดเกิดเหตุเป็นทางแยกในพื้นที่ชุมชน มีข้อจำกัดด้านไหล่ทางและมาตรการความปลอดภัยไม่เพียงพอ)</p> <p><strong>สรุปและอภิปรายผล </strong><strong>: </strong>อุบัติเหตุครั้งนี้เกิดจากปัจจัยร่วมหลายประการ โดยผู้ขับขี่รถจักรยานยนต์มีประวัติดื่มแอลกอฮอล์และตัดสินใจข้ามถนนโดยไม่ทันสังเกตุรถที่มาจากด้านหลัง ประกอบกับรถจักรยานยนต์ไม่มีอุปกรณ์ ช่วยมองด้านหลัง ขณะที่รถบรรทุก 6 ล้อ ไม่สามารถหยุดรถได้ทันในระยะกระชั้นชิด นอกจากนี้ จุดเกิดเหตุมีความเสี่ยงจากไหล่ทางแคบ ขาดป้ายเตือนลดความเร็ว และสัญญาณไฟเตือนจราจรชำรุด ดังนั้น องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นและกรมทางหลวงควรติดตั้งป้ายเตือนจำกัดความเร็ว ซ่อมแซมสัญญาณไฟเตือนจราจรที่ชำรุดให้พร้อมใช้งาน ซ่อมแซมไหล่ทางที่ชำรุด และขยายไหล่ทางบนถนนสายนี้ให้มีความกว้างมากยิ่งขึ้น สถานพยาบาลทุกแห่งควรร่วมมือกับเจ้าหน้าที่ตำรวจเพื่อสื่อสารความเสี่ยง กวดขันวินัยจราจร เช่น การสวมใส่อุปกรณ์นิรภัย เมาไม่ขับ มีกิจกรรมสร้างความตระหนักรู้ ปลูกจิตสำนึก และรณรงค์ให้บุคคลที่ใช้ยานพาหนะบนท้องถนนทุกคนจะต้องมีใบขับขี่ ต่อประกันภัยรถภาคบังคับ ตามพระราชบัญญัติคุ้มครองผู้ประสบภัยจากรถ พ.ศ. 2535 (พ.ร.บ.) และตรวจสภาพรถให้พร้อมใช้งานเสมอต่อเนื่องอย่างน้อยปีละ 2 ครั้ง</p> จุฑารัตน์ ศักดิ์เติม ฐฐฐ์ ฐนกัจน์นโชค ดิเรก รังรส รมิตา ฟุ้งกลิ่น เนมิราช จิตรปรีดา ไกรทอง ไชยมัชชิม พัชรี แสงเจริญ สันติ อุทรังษ์ วัชรากร เพิ่มขึ้น ณัฏฐวรรณ อุตโม ลิขสิทธิ์ (c) 2026 รายงานการเฝ้าระวังทางระบาดวิทยาประจำสัปดาห์ https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0 2026-08-29 2026-08-29 57 8 e8135 e8135 10.59096/wesr.v57i8.8135