https://he05.tci-thaijo.org/index.php/WESR <p>วารสารรายงานเฝ้าระวังทางระบาดประจำสัปดาห์ (WESR) เป็นวารสารด้านสาธารณสุข จัดทำโดยกองระบาดวิทยา กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2512 กองระบาดวิทยาได้จัดทำรายงานการเฝ้าระวังโรค และในปี พ.ศ. 2525 ได้เผยแพร่ข้อมูลทางระบาดวิทยาผ่านทาง WESR ซึ่งทำหน้าที่เป็นช่องทางสำคัญในการสื่อสารด้านสาธารณสุขระหว่างรัฐบาลไทย ผู้เชี่ยวชาญด้านสาธารณสุข และประชาชนทั่วไป มีเป้าหมายหลักเพื่อเผยแพร่ผลการวิจัยด้านสาธารณสุขที่จำเป็น แก้ไขข้อมูลที่ไม่ถูกต้อง และเผยแพร่บทความวิชาการด้านการเฝ้าระวัง ป้องกัน ควบคุมโรคและภัยสุขภาพด้านสาธารณสุขที่อาจเกิดขึ้น นอกจากนี้ WESR ยังนำเสนอภาพรวมของสถานการณ์ด้านสาธารณสุขทั้งในระดับท้องถิ่นและระดับชาติอย่างทันท่วงทีและเป็นกลาง </p> Division of Epidemiology, Department of Disease Control, Ministry of Public Health th-TH รายงานการเฝ้าระวังทางระบาดวิทยาประจำสัปดาห์ 3088-2311 <h2>ความรับผิดชอบและลิขสิทธิ์</h2> <h3>1. ความรับผิดชอบของผู้เขียนและความเห็นของกองบรรณาธิการ (Author Responsibility and Editorial Disagreement)</h3> <p data-path-to-node="3">เนื้อหาและข้อมูลทั้งหมดในบทความที่ได้รับการตีพิมพ์ในวารสาร WESR ถือเป็นข้อคิดเห็นและความรับผิดชอบโดยตรงของผู้นิพนธ์บทความ และกองบรรณาธิการวารสารไม่จำเป็นต้องเห็นด้วย หรือร่วมรับผิดชอบใด ๆ ในเนื้อหาดังกล่าว</p> <h3>2. ลิขสิทธิ์และการอ้างอิง (Copyright and Referencing)</h3> <p data-path-to-node="5">บทความ ข้อมูล เนื้อหา รูปภาพ และอื่น ๆ ที่ได้รับการตีพิมพ์ในวารสาร WESR ถือเป็นลิขสิทธิ์ของวารสารวิชาการ หากบุคคลหรือหน่วยงานใดประสงค์จะนำเนื้อหาทั้งหมดหรือส่วนใดส่วนหนึ่งไปเผยแพร่ จะต้องอ้างอิงบทความนั้น ๆ อย่างถูกต้อง</p> https://he05.tci-thaijo.org/index.php/WESR/article/view/7270 <p><strong>ความเป็นมา </strong><strong>:</strong> วันที่ 21 พฤษภาคม 2568 งานระบาดวิทยา โรงพยาบาลท่าหลวง จังหวัดลพบุรี ได้รับแจ้งพบผู้ป่วยโรคไข้หวัดใหญ่ จำนวน 6 ราย จากการตรวจด้วยวิธี Rapid Influenza Diagnostic Test (RIDT) โดยเป็นผู้ป่วยในหอผู้ป่วยชาย จำนวน 5 ราย และญาติเฝ้าผู้ป่วย 1 ราย งานระบาดวิทยาร่วมกับงานควบคุมการติดเชื้อในโรงพยาบาล ได้ดำเนินการสอบสวนการระบาดระหว่างวันที่ 16–31 พฤษภาคม 2568 เพื่อควบคุมและป้องกันการแพร่กระจายของโรค</p> <p><strong>วิธีการศึกษา </strong><strong>:</strong> เป็นการศึกษาระบาดวิทยาเชิงเพื่ออธิบายลักษณะการระบาดด้านบุคคล เวลา และสถานที่ ร่วมกับการศึกษาเชิงวิเคราะห์แบบ Analytic cross-sectional study โดยเก็บข้อมูลตัวแปรต้นและตัวแปรตามในช่วงเวลาเดียวกัน เพื่อศึกษาปัจจัยเสี่ยงที่สัมพันธ์กับการติดเชื้อไข้หวัดใหญ่ วิเคราะห์ความสัมพันธ์ด้วย logistic regression และรายงานค่า Odds ratio (OR) พร้อมช่วงความเชื่อมั่นร้อยละ 95</p> <p><strong>ผลการศึกษา </strong><strong>: </strong>ระหว่างวันที่ 16–31 พฤษภาคม 2568 พบผู้ป่วยโรคไข้หวัดใหญ่ จำนวน 8 ราย ผลการตรวจยืนยันทางห้องปฏิบัติการด้วยวิธี RT-PCR พบเชื้อไวรัสไข้หวัดใหญ่ชนิด A สายพันธุ์ H1N1 2009 จำนวน 6 ราย การวิเคราะห์ปัจจัยเสี่ยงพบว่า การไม่สวมหน้ากากอนามัย การสัมผัสใกล้ชิดกับผู้ที่มีอาการ การล้างมือไม่สม่ำเสมอ และการไม่เว้นระยะห่าง มีความสัมพันธ์กับการติดเชื้อ ไข้หวัดใหญ่อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p &lt; 0.05)</p> <p><strong>สรุปและอภิปรายผล </strong><strong>:</strong> การระบาดของโรคไข้หวัดใหญ่ในหอผู้ป่วยชายของโรงพยาบาลท่าหลวงครั้งนี้ เป็นการติดเชื้อในโรงพยาบาล (nosocomial infection) จากเชื้อไวรัสไข้หวัดใหญ่ชนิด A สายพันธุ์ H1N1 2009 หลังการดำเนินมาตรการควบคุมและป้องกันโรค ได้แก่ การแยกผู้ป่วย การคัดกรองก่อนรับไว้รักษา การจำกัดการเยี่ยม การสวมอุปกรณ์ป้องกันส่วนบุคคล และการเสริมมาตรการล้างมือ ไม่พบผู้ป่วยรายใหม่หลังวันที่ 31 พฤษภาคม 2568</p> สุกัญญา คุ้มโพธิ์ วรากร คำน้อย ลิขสิทธิ์ (c) 2026 รายงานการเฝ้าระวังทางระบาดวิทยาประจำสัปดาห์ https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0 2026-05-31 2026-05-31 57 5 e7270 e7270 10.59096/wesr.v57i5.7270 https://he05.tci-thaijo.org/index.php/WESR/article/view/6907 <p><strong>ความเป็นมา</strong> <strong>:</strong> วันที่ 14 สิงหาคม 2568 กลุ่มงานเวชกรรมสังคม โรงพยาบาลสตูล พบผู้ป่วยโรคมือเท้าปาก 3 ราย ทุกรายศึกษาที่โรงเรียนอนุบาลแห่งหนึ่งในเทศบาลเมืองสตูล จึงได้สอบสวนโรคช่วงวันที่ 15 สิงหาคม–4 กันยายน 2568 เพื่อยืนยันการวินิจฉัยและการระบาด อธิบายลักษณะการเกิดและการกระจายของโรค สาเหตุและปัจจัยเสี่ยงต่อการเกิดโรค และกำหนดมาตรการควบคุมการระบาดของโรค</p> <p><strong>วิธีการศึกษา</strong><strong> :</strong> ศึกษาระบาดวิทยาเชิงพรรณนา ทบทวนเวชระเบียนผู้ป่วยที่โรงพยาบาลสตูล และสัมภาษณ์ครูและผู้ปกครองเพื่อค้นหาผู้ป่วยรายใหม่ โดยนิยามผู้ป่วย คือ นักเรียนที่มีอาการอย่างน้อย 2 ใน 5 ข้อ ดังนี้ 1) มีตุ่มใสหรือแผลในปาก (มากกว่า 1 แผล) 2) มีตุ่มใสหรือผื่นแดงที่ฝ่ามือ 3) มีตุ่มใสหรือผื่นแดงที่ฝ่าเท้า 4) มีไข้ 5) มีลักษณะของโรคแผลในคอหอย ศึกษาทางห้องปฏิบัติการโดยเก็บ Throat swab ส่งตรวจหาเชื้อเอนเทอโรไวรัส โดยวิธี RT-PCR ศึกษาสิ่งแวดล้อมที่เป็นปัจจัยเสี่ยงในการแพร่ระบาด และศึกษาระบาดวิทยาเชิงวิเคราะห์ ใช้รูปแบบการศึกษาแบบ Case-control study เพื่อระบุปัจจัยเสี่ยงของการเกิดโรค แสดงผลด้วยค่าอัตราส่วนความเสี่ยง (Odds Ratio: OR) พร้อมช่วงความเชื่อมั่นร้อยละ 95 (95% CI) และค่า p-value</p> <p><strong>ผลการศึกษา</strong> <strong>:</strong> พบการระบาดของโรคมือเท้าปากที่โรงเรียนอนุบาลแห่งหนึ่งในตำบลพิมาน อำเภอเมืองสตูล จังหวัดสตูล ระหว่างเดือนกรกฎาคม–19 สิงหาคม 2568 จากการสอบสวนโรคพบผู้ป่วยรวม 23 ราย อัตราโจมตี (Attack Rate) ร้อยละ 3.44 ไม่พบผู้เสียชีวิต เป็นผู้ป่วยยืนยัน 1 ราย ผู้ป่วยเข้าข่าย 1 ราย และผู้ป่วยสงสัย 21 ราย โดยห้องอนุบาล 2/4 พบอัตราโจมตีสูงสุด ร้อยละ 37.50 ผลตรวจทางห้องปฏิบัติการจากผู้ป่วย 2 ราย พบสารพันธุกรรมของ Enterovirus 71 (EV71) จำนวน 1 ราย การศึกษาเชิงวิเคราะห์ย้อนหลังพบปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการป่วยอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ได้แก่ การใช้แก้วน้ำ ช้อน จาน หรือขวดนมร่วมกับผู้อื่น (OR = 4.97, 95% CI = 1.87–13.20) และก่อนป่วยมีเพื่อนละแวกบ้านป่วยเป็นโรคมือเท้าปาก (OR = 4.69, 95% CI = 1.60–13.74) ซึ่งสอดคล้องกับผลการสำรวจด้านสิ่งแวดล้อมที่พบข้อจำกัดในการควบคุมการแพร่กระจายเชื้อ คือ การจัดเก็บอุปกรณ์การนอน (หมอน ผ้าห่ม) ปะปนกัน การใช้เครื่องเขียนและของเล่นต่าง ๆ ร่วมกันภายในชั้นเรียน รวมถึงการทำความสะอาดสถานที่และสิ่งของเพื่อกำจัดเชื้อผิดวิธี ซึ่งส่งผลให้เกิดการแพร่กระจายของเชื้อในกลุ่มเด็กนักเรียนอย่างรวดเร็ว</p> <p><strong>สรุปและวิจารณ์ผล</strong> <strong>:</strong> การระบาดของโรคมือเท้าปากครั้งนี้เป็นแบบแพร่กระจาย สาเหตุจากเชื้อ EV71 พฤติกรรมเสี่ยงของกลุ่มผู้ป่วยเกิดจากการอยู่ร่วมกัน ใช้อุปกรณ์ร่วมกัน การเก็บของใช้ส่วนตัวร่วมกัน ปัจจัยเสี่ยงที่ทำให้เกิดการระบาด คือ การทำความสะอาดสถานที่และสิ่งของเพื่อกำจัดเชื้อโรคมือเท้าปากผิดวิธี ภายหลังดำเนินมาตรการป้องกันควบคุมโรค ได้แก่ การคัดกรองนักเรียนทุกเช้า การปิดห้องเรียนชั่วคราว เป็นเวลาอย่างน้อย 5 วัน และการทำความสะอาดสถานที่เพื่อฆ่าเชื้อโรคอย่างถูกวิธี พบว่าการระบาดยุติลง โดยพบผู้ป่วยรายสุดท้ายวันที่ 19 สิงหาคม 2568</p> ดาริน ธนปัญญาบูรณ์ นุสรีย์ ปะดุกา อรนุช นรารักษ์ สุนิสา แกสมาน ยูนุส มานะกล้า ลิขสิทธิ์ (c) 2026 รายงานการเฝ้าระวังทางระบาดวิทยาประจำสัปดาห์ https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0 2026-05-31 2026-05-31 57 5 e6907 e6907 10.59096/wesr.v57i5.6907 https://he05.tci-thaijo.org/index.php/WESR/article/view/7177 <p><strong>บทนำ </strong>: การพลัดตกหกล้มในผู้สูงอายุนับเป็นปัญหาสําคัญด้านการสาธารณสุข จากการศึกษาพบว่า 1 ใน 3 ของผู้สูงอายุพลัดตกหกล้มทุกปี การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาสถานการณ์และแนวโน้ม การบาดเจ็บจากการพลัดตกหกล้มในผู้สูงอายุที่มารับบริการแผนกผู้ป่วยนอก ประเทศไทย ระหว่างปี พ.ศ. 2563–2567</p> <p><strong>วิธีการศึกษา </strong>: การศึกษานี้เป็นการวิจัยเชิงพรรณนา โดยวิเคราะห์ข้อมูลย้อนหลังจากระบบคลังข้อมูล ด้านการแพทย์และสุขภาพ (Health Data Center: HDC) ของศูนย์เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร สํานักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข ที่บันทึกรหัสโรคตามระบบ ICD10 รหัส W00–W19 ระหว่าง ปีพ.ศ. 2563–2567 กลุ่มตัวอย่าง คือ ผู้สูงอายุ 60 ปีขึ้นไป ที่ได้รับบาดเจ็บจากสาเหตุการพลัดตกหกล้ม และมารับบริการที่แผนกผู้ป่วยนอกในหน่วยบริการสาธารณสุข</p> <p><strong>ผลการศึกษา </strong>: พบว่า อัตราผู้บาดเจ็บที่มารับบริการแผนกผู้ป่วยนอกด้วยสาเหตุพลัดตกหกล้ม เพิ่มขึ้นเกือบ 3 เท่า ระหว่างปี พ.ศ. 2563–2567 ซึ่งเพศหญิงมีอัตราสูงกว่าเพศชาย โดยกลุ่มอายุ 80 ปีขึ้นไป มีอัตราสูงกว่าทุกกลุ่มอายุ ขณะที่เขตสุขภาพที่ 1 มีอัตราผู้ป่วยนอกสูงสุดทุกปี และจังหวัดที่มีอัตราสูงส่วนใหญ่อยู่ในภาคเหนือ โดยสาเหตุหลักเกิดจากการลื่น สะดุด หรือก้าวพลาด บนพื้นระดับเดียวกัน</p> <p><strong>สรุปและอภิปราย </strong>: การพลัดตกหกล้มในผู้สูงอายุมีแนวโน้มเพิ่มขึ้นตามจำนวนผู้สูงอายุที่มากขึ้น จึงมีความจำเป็นในการพัฒนามาตรการป้องกันการพลัดตกหกล้ม โดยมีบริการให้ผู้สูงอายุเข้าถึงข้อมูลป้องกันพลัดตกหกล้ม คัดกรองความเสี่ยง และมีระบบส่งต่อผู้ที่มีความเสี่ยงหรือได้รับบาดเจ็บจากการหกล้ม เพื่อให้ได้ รับการดูแล แก้ไขหลาย ๆ ปัจจัยร่วมกัน รวมถึงการปรับสิ่งแวดล้อมบ้านให้ปลอดภัย</p> นิพา ศรีช้าง สุรกิตต์ สิงธิมาศ ลิขสิทธิ์ (c) 2026 รายงานการเฝ้าระวังทางระบาดวิทยาประจำสัปดาห์ https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0 2026-05-31 2026-05-31 57 5 e7177 e7177 10.59096/wesr.v57i5.7177 https://he05.tci-thaijo.org/index.php/WESR/article/view/7899 ธนนันทน์ จิวระโมไนย์กุล ลิขสิทธิ์ (c) 2026 รายงานการเฝ้าระวังทางระบาดวิทยาประจำสัปดาห์ https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0 2026-05-31 2026-05-31 57 5 e7899 e7899 10.59096/wesr.v57i5.7899 https://he05.tci-thaijo.org/index.php/WESR/article/view/7894 <p>กรมควบคุมโรค ได้รับรายงานเหตุการณ์ โรค และภัยสุขภาพที่สำคัญ ผ่านโปรแกรมการตรวจสอบข่าวการระบาด กรมควบคุมโรค จากเครือข่ายงานสาธารณสุขทั่วประเทศ ดังนี้</p> <p><strong>สถานการณ์ในประเทศ</strong></p> <p>1. โรคไข้หวัดนกในสัตว์ เป็นกลุ่มก้อน จำนวน 23 ตัวอย่าง สาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว<br />2. สถานการณ์โรคลีเจียนแนร์<br />3. การประเมินความเสี่ยงของโรคที่มากับหน้าฝน</p> <p><strong>สถานการณ์ต่างประเทศ</strong></p> <p>องค์การอนามัยโลก (WHO) รายงานผู้เสียชีวิตจากเชื้อ H5N1 ในปี พ.ศ. 2569</p> <p> </p> ทีมเฝ้าระวังเหตุการณ์ผิดปกติ ลิขสิทธิ์ (c) 2026 รายงานการเฝ้าระวังทางระบาดวิทยาประจำสัปดาห์ https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0 2026-05-31 2026-05-31 57 5 e7894 e7894 10.59096/wesr.v57i5.7894 https://he05.tci-thaijo.org/index.php/WESR/article/view/7896 <p>กรมควบคุมโรค ได้รับรายงานเหตุการณ์ โรค และภัยสุขภาพที่สำคัญ ผ่านโปรแกรมการตรวจสอบข่าวการระบาด กรมควบคุมโรค จากเครือข่ายงานสาธารณสุขทั่วประเทศ ดังนี้</p> <p><strong>สถานการณ์ในประเทศ</strong></p> <p>1. โรคฝีดาษวานร (Mpox) clade I/Ib จำนวน 5 เหตุการณ์ ในกรุงเทพมหานครและชลบุรี<br />2. โรคอหิวาตกโรค จังหวัดนครปฐม<br />3. สถานการณ์โรคและภัยที่น่าสนใจ<br />4. การประเมินความเสี่ยงของโรคฝีดาษวานร Mpox clade I/Ib ในประเทศไทย ในช่วงเดือนพฤษภาคมถึงมิถุนายน 2569 </p> <p><strong>สถานการณ์ต่างประเทศ</strong></p> <p> การระบาดของเชื้อไวรัสฮันตาในเรือสำราญ ครอบคลุมหลายประเทศ</p> ทีมเฝ้าระวังเหตุการณ์ผิดปกติ ลิขสิทธิ์ (c) 2026 รายงานการเฝ้าระวังทางระบาดวิทยาประจำสัปดาห์ https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0 2026-05-31 2026-05-31 57 5 e7896 e7896 10.59096/wesr.v57i5.7896 https://he05.tci-thaijo.org/index.php/WESR/article/view/7897 <p>กรมควบคุมโรค ได้รับรายงานเหตุการณ์ โรค และภัยสุขภาพที่สำคัญ ผ่านโปรแกรมการตรวจสอบข่าวการระบาด กรมควบคุมโรค จากเครือข่ายงานสาธารณสุขทั่วประเทศ ดังนี้</p> <p><strong>สถานการณ์ในประเทศ</strong></p> <p>1. โรคอาหารเป็นพิษ/โรคอุจจาระร่วงเฉียบพลันเป็นกลุ่มก้อน ในสถานศึกษา กรุงเทพมหานคร <br />2. การประเมินความเสี่ยงโรคอาหารเป็นพิษ เป็นกลุ่มก้อน ในสถานพยาบาลและสถานศึกษา<br />3. สถานการณ์โรคพิษสุนัขบ้า</p> <p><strong>สถานการณ์ต่างประเทศ</strong></p> <p>การระบาดของโรคอีโบลาที่เกิดจากไวรัสบุนดิบูโยในสาธารณรัฐประชาธิปไตยคองโกและยูกันดา ส่งผลให้มีการประกาศภาวะฉุกเฉินด้านสาธารณสุขระหว่างประเทศ</p> ทีมเฝ้าระวังเหตุการณ์ผิดปกติ ลิขสิทธิ์ (c) 2026 รายงานการเฝ้าระวังทางระบาดวิทยาประจำสัปดาห์ https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0 2026-05-31 2026-05-31 57 5 e7897 e7897 10.59096/wesr.v57i5.7897 https://he05.tci-thaijo.org/index.php/WESR/article/view/7898 <p>กรมควบคุมโรค ได้รับรายงานเหตุการณ์ โรค และภัยสุขภาพที่สำคัญ ผ่านโปรแกรมการตรวจสอบข่าวการระบาด กรมควบคุมโรค จากเครือข่ายงานสาธารณสุขทั่วประเทศ ดังนี้</p> <p><strong>สถานการณ์ในประเทศ</strong></p> <p>1. ผู้ป่วยกลุ่มอาการคล้ายไข้หวัดใหญ่ (ILI) เป็นกลุ่มก้อนในหน่วยฝึกทหารใหม่ จำนวน 2 เหตุการณ์ ในจังหวัดพิษณุโลก และสกลนคร<br />2. โรควัณโรคดื้อยาหลายขนานชนิดรุนแรงมาก (XDR-TB) จังหวัดนครราชสีมา<br />3. การประเมินความเสี่ยงของการระบาดของโรคติดต่อทางเดินหายใจในสถานที่ที่มีผู้คนหนาแน่น/รวมตัวกัน</p> <p><strong>สถานการณ์ต่างประเทศ</strong></p> <p>การระบาดของโรคอีโบลาในสาธารณรัฐประชาธิปไตยคองโก (DRC) มีจำนวนผู้ป่วยสงสัยเพิ่มขึ้นเกือบ 750 ราย และมีผู้เสียชีวิต 177 ราย ส่งผลให้องค์การอนามัยโลก (WHO) ยกระดับความเสี่ยงภายในประเทศจากระดับ “สูง” เป็น “สูงมาก” (23 พฤษภาคม 2026)</p> ทีมเฝ้าระวังเหตุการณ์ผิดปกติ ลิขสิทธิ์ (c) 2026 รายงานการเฝ้าระวังทางระบาดวิทยาประจำสัปดาห์ https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0 2026-05-31 2026-05-31 57 5 e7898 e7898 10.59096/wesr.v57i5.7898 https://he05.tci-thaijo.org/index.php/WESR/article/view/7902 กลุ่มสารสนเทศทางระบาดวิทยา กองระบาดวิทยา ลิขสิทธิ์ (c) 2026 รายงานการเฝ้าระวังทางระบาดวิทยาประจำสัปดาห์ https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0 2026-05-31 2026-05-31 57 5 e7902 e7902 10.59096/wesr.v57i5.7902 https://he05.tci-thaijo.org/index.php/WESR/article/view/7900 กลุ่มสารสนเทศทางระบาดวิทยา กองระบาดวิทยา ลิขสิทธิ์ (c) 2026 รายงานการเฝ้าระวังทางระบาดวิทยาประจำสัปดาห์ https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0 2026-05-31 2026-05-31 57 5 e7900 e7900 10.59096/wesr.v57i5.7900