การวิเคราะห์องค์ประกอบวัฒนธรรมสุขภาพที่สัมพันธ์กับการสาธารณสุขของกลุ่มชาติพันธุ์ไทลาวในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ของประเทศไทย
คำสำคัญ:
วัฒนธรรมสุขภาพ, การสาธารณสุข, กลุ่มชาติพันธุ์ไทลาวบทคัดย่อ
การศึกษาเชิงสำรวจนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อวิเคราะห์องค์ประกอบวัฒนธรรมสุขภาพที่สัมพันธ์กับการสาธารณสุขของกลุ่มชาติพันธุ์ไทลาว กลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ ผู้นำชุมชน ปราชญ์ชุมชน อาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน บุคลากรด้านสาธารณสุข และประชาชนทั่วไป 500 คน เลือกกลุ่มตัวอย่างแบบเจาะจง เครื่องมือที่ใช้ คือ แบบสอบถามที่มีค่าความตรงตามเนื้อหา 0.60-1.00 ค่าความเชื่อมั่น 0.98 เก็บข้อมูลระหว่างเดือนมีนาคม-เมษายน 2564 การวิเคราะห์ข้อมูลใช้การวิเคราะห์องค์ประกอบเชิงสำรวจ
ผลการศึกษาพบว่า กลุ่มชาติพันธุ์ไทลาว ส่วนใหญ่เป็นเพศหญิง ร้อยละ 70.00 อายุระหว่าง 51-60 ปี ร้อยละ 32.60 สถานภาพสมรสคู่ ร้อยละ 72.20 มีการศึกษาระดับประถมศึกษา ร้อยละ 36.40 อาชีพเกษตรกร ร้อยละ 56.20 มีรายได้ต่อเดือน ระหว่าง 5,000-10,000 บาท ร้อยละ 42.00 การวิเคราะห์องค์ประกอบ พบว่า องค์ประกอบของวัฒนธรรมสุขภาพสามารถจัดได้ 5 องค์ประกอบ ได้แก่ (1) องค์กรและการปฏิสัมพันธ์ อธิบายความแปรปรวนได้ร้อยละ 14.42 (2) บรรทัดฐาน อธิบายความแปรปรวนได้ร้อยละ 10.43 (3) ขนบธรรมเนียม/ประเพณี อธิบายความแปรปรวนได้ ร้อยละ 10.26 (4) การสื่อสารและเทคโนโลยี อธิบายความแปรปรวนได้ร้อยละ 8.09 (5) ค่านิยม อธิบายความแปรปรวนได้ร้อยละ 4.84
ดังนั้น จึงควรส่งเสริมวัฒนธรรมสุขภาพเหล่านี้ เพื่อให้การดำเนินงานสาธารณสุขบรรลุผล และประชาชนกลุ่มชาติพันธุ์ไทลาวมีสุขภาพดี
Downloads
เอกสารอ้างอิง
Strategy and Planning Division Office of the Permanent Secretary, Ministry of Public Health. Public Health Statistics A.D. 2019 [online] 2019 [cited 2021 June 10]. Available from: https://bps.moph.go.th/new_bps/sites/default/files/statistic62.pdf [In Thai].
Komart J, Sumaporn S. 30 Issues for the National Health Development Plan, No. 9. Nonthaburi: Pimpalak; 2002. [in Thai].
Bohlman LN, Panzer AM, Kindig DA. Health Literacy: A Prescription to End Confusion. Washington, DC: The national academies press; 2004.
Kanpechaya N. Drug abuse behavior in Nakhon Ratchasima Province. Community Health Development Quarterly Khon Kaen University 2017; 5(3): 379-398. [in Thai].
Valdez LM. Interaction and Cultural Change in the Peruvian Central Highland Valley of Ayacucho. Anthropology 2017; 5(4): 1-8.
Napier D. Culture matters: using a cultural contexts of health approach to enhance policy-making. Copenhagen: WHO Regional Office for Europe; 2017.
Cassidy T, Hilton S. Family Health Culture, Health Locus of Control and Health Behaviours in Older Children. Health Care and Community Medicine 2018; 2(1): 1-9.
Suthida K. Cultural beliefs of parents in deciduous tooth care of preschool children during social changes in Nongbuo Subdistrict, Chai Prakarn District, Chiang Mai Province [Master Thesis in Public health]. Chiang Mai: The Graduate School, Chiang Mai University; 2015. [in Thai].
Niranrak P. Food in Ban Haw Market: Transgression the Border of Ethnic and Religious Identities [Master Thesis in Arts]. Chiang Mai: The Graduate School, Chiang Mai University; 2015. [in Thai].
Benjawan N. Isan wisdom development: From folk knowledge to cultural intangible heritage. Khon kaen: Center for Research on Plurality in the Mekong Region, Khon Kaen University; 2017. [in Thai]
Netemeyer R G, Bearden W O, Sharma S. Scaling procedures: Issues and applications. Thousand Oaks, Calif: Sage Publications; 2003.
Nipaporn M. Using social capital and cultural capital in building the strength of multiethnic community. [Master Thesis in Arts]. Khon Kaen: The graduate school, Khon Kaen University; 2017. [in Thai].
Kamontip K, Prasopchai P. Factors of Lifestyle Change in Social of Students in High School Level at Thawaranukul School, Samut Songkhram Province. Journal of Interdisciplinary Research: Graduate Studies 2016; 5(1): 82-92. [in Thai].
Thanakrit P, Suwanna C. Secondary school culture model for the office of the basic education commission. Journal of Humanities and Social Sciences Thonburi University 2015; 9(19): 94-107. [in Thai].
Theeraphong B, Chusak S. Community culture management: Wisdom for establishing security of the elderly, Case Study of Lahu Community, Mae Ai District, Chiang Mai Province. Burapha Arts Journal 2016; 18(2): 93-113. [in Thai].
Budsaba H, Orawan P, Kamonrat B. The Study Way of Life, Culture, Tradition of the Majority of People at the Community of Ban Namuang, Chattrakarn District, Phitsanulok Province. Humanities and Social Sciences Journal of Graduate School, Pibulsongkram Rajabhat University 2021; 15(1): 169-185. [in Thai].
Niwet M. Community management process by the integration of religious teaching and culture way in the three southern border provinces. Research report. Pattani: Maha Chulalongkorn Rajavidyalaya University; 2017. [in Thai].
Paweena P, Khanittha N. Learning process and community participation for Conservation and continuation of local arts and culture in Nan: Case study of Du Tai Sub-district, Mueang Nan District, Nan Province. Research report. Nan: Nan Community College; 2015. [in Thai].
Namchai S, Wichuda K, Thasuk C, Narisara P. The Development of Promoting Model for Sustainable Behavior Conformability with Thai Value and Culture. Research report. Bangkok: Behavioral Science Research Institute, Srinakharinwirot University; 2014. [in Thai].
Manolee S P. Food Consumption Behavior of Students in Suratthani Province. Journal of Management Sciences, Suratthani Rajabhat University 2016; 3(1): 109-126. [in Thai].
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ตีพิมพ์ในวารสารนี้เป็นลิขสิทธิ์ของผู้เผยแพร่ ภายใต้สัญญาอนุญาต Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International (CC BY-NC-ND 4.0) ท่านสามารถอ่านและใช้งานบทความเหล่านี้เพื่อวัตถุประสงค์ทางวิชาการ เช่น การสอน การวิจัย หรือการอ้างอิง โดยต้องให้เกียรติแก่ผู้เขียนและวารสารอย่างเหมาะสม ห้ามนำบทความไปใช้หรือดัดแปลงโดยไม่ได้รับอนุญาต ข้อความที่แสดงในบทความเป็นความคิดเห็นของผู้เขียนแต่เพียงผู้เดียว ผู้เขียนมีความรับผิดชอบอย่างเต็มที่ต่อเนื้อหาและความถูกต้องของบทความ การนำไปใช้ซ้ำหรือตีพิมพ์ซ้ำอื่นๆ ต้องได้รับอนุญาตจากวารสาร
