คุณภาพชีวิตและปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับคุณภาพชีวิตของผู้เสพสารเสพติด ที่มารับการบำบัดรักษา ที่โรงพยาบาลสมเด็จพระสังฆราชองค์ที่ 19 อำเภอท่าม่วง จังหวัดกาญจนบุรี
คำสำคัญ:
คุณภาพชีวิต, ผู้เสพสารเสพติด, บำบัดผู้ติดสารเสพติดแบบผู้ป่วยนอกบทคัดย่อ
การศึกษานี้เป็นวิจัยกึ่งทดลอง แบบหนึ่งกลุ่ม วัดผลก่อน-หลัง เพื่อศึกษาเปรียบเทียบคุณภาพชีวิตของผู้เสพสารเสพติด ก่อนและหลังรับการบำบัดรักษา และปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับคุณภาพชีวิตของผู้เสพสารเสพติด กลุ่มตัวอย่าง เป็นผู้เสพสารเสพติดรายใหม่ที่มารับการบำบัดรักษาช่วงเดือนธันวาคม 2566 – มีนาคม 2567 เลือกกลุ่มตัวอย่างแบบเฉพาะเจาะจง จำนวน 30 คน เครื่องมือที่ใช้ในการทดลอง ได้แก่ คู่มือการปรึกษาในสถานการณ์ยาเสพติด สำหรับผู้รับการบำบัดโรงพยาบาลสมเด็จพระสังฆราชองค์ที่ 19 เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูลได้แก่ แบบวัดคุณภาพชีวิตขององค์การอนามัยโลกชุดยอฉบับภาษาไทย 26 คำถาม ตรวจสอบความเชื่อมั่นโดยใช้สัมประสิทธิ์ อัลฟาของครอนบาค ได้ค่าความเชื่อมั่น 0.92 แบบสอบถามคุณลักษณะประชากร วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติพรรณนา ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน สถิติวิเคราะห์ ใช้ pair t - test และ Stepwise Logistic regression
ผลการวิจัย พบว่า กลุ่มตัวอย่างส่วนใหญ่เป็นเพศชาย ร้อยละ 80 อายุอยู่ในช่วง 21 – 30 ปี ร้อยละ 56.60 อายุเฉลี่ย 25.53 ปี (S.D. = 6.15) สถานภาพโสด ร้อยละ 60.00 การศึกษาระดับมัธยมต้น ร้อยละ 43.30 อาชีพรับจ้างทั่วไป ร้อยละ 50.00 ไม่มีรายได้ ร้อยละ 30.00 อาศัยอยู่กับบิดาและมารดา ร้อยละ 43.30 สัมพันธภาพบิดา และมารดาราบรื่น ร้อยละ 66.70 ระยะเวลาเสพสารเสพติด เฉลี่ย 5.09 ปี ไม่มีโรคทางกาย ร้อยละ 80 ใช้สารเสพติดเพียง ชนิดเดียว ร้อยละ 73.30 เสพแบบผู้ติด ร้อยละ 53.30 รับการรักษาแบบผู้ป่วยนอก ร้อยละ 96.70
ผลการเปรียบเทียบคุณภาพชีวิต พบว่า คุณภาพชีวิตโดยรวมก่อนบำบัดอยู่ในระดับปานกลาง ( = 79.90, S.D. = 1.55) คุณภาพชีวิตโดยรวมหลังบำบัดอยู่ในระดับปานกลาง (
= 93.00, S.D. = 1.36) ผลการเปรียบเทียบ ความแตกต่างของคุณภาพชีวิตก่อนและหลังการบำบัดรักษา พบว่า ด้านที่มีความแตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ มี 4 ด้าน ได้แก่ ด้านสุขภาพกาย (p–value 0.027) ด้านจิตใจ (p–value 0.000) ด้านสิ่งแวดล้อม (p–value 0.003) และคุณภาพชีวิตโดยรวม (p–value 0.000) สำหรับด้านสัมพันธภาพทางสังคมพบว่า มีความแตกต่างอย่างไม่มีนัยสำคัญทางสถิติ (p–value 0.075) ผลการศึกษาความสัมพันธ์พบว่า ไม่มีปัจจัยใดที่มีความสัมพันธ์กับคุณภาพชีวิตอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ
เอกสารอ้างอิง
กลุ่มงานจิตเวชและยาเสพติด โรงพยาบาลสมเด็จพระสังฆราชองค์ที่ 19. ผลการปฏิบัติงาน Service Plan สาขายาเสพติด. 2566. เอกสารอัดสำเนา
กลุ่มงานจิตเวชและยาเสพติด. คู่มือ การปรึกษาในสถานการณ์ยาเสพติดสำหรับผู้รับการบำบัด โรงพยาบาลสมเด็จพระสังฆราชองค์ ที่ 19 (ปรับปรุงครั้งที่ 2). 2560. เอกสารอัดสำเนา
กรมสุขภาพจิต กระทรวงสาธารณสุข. เครื่องชี้วัดคุณภาพชีวิตขององค์การอนามัยโลกชุดย่อ ฉบับภาษาไทย (WHOQOL – BREF – THAI). 2545 [เข้าถึงเมื่อ กันยายน 2566]. เข้าถึงได้จาก: https://dmh.go.th/test/whoqol/ และ: https://dmh.go.th/test/download/files/whoqol.pdf
สิดาพร พงษ์ประพันธ์, สุภาพ พลสาโรง และวุฒิพงษ์ เจริญวงษ์. คุณภาพชีวิตของผู้เสพติดเฮโรอีนที่เข้ารับการบำบัดรักษา และฟื้นฟูสมรรถภาพที่ศูนย์ลดอันตรายจากการใช้ยาและสารเสพติด. [เข้าถึงเมื่อ 1 กันยายน 2566]. เข้าถึงได้จาก : http://www.pmnidat.go.th/thai/downloads/research/67/pmnidat03-67.pdf
สาธิตา เรืองสิริภคกุล และวงเดือน เพชรสังหาร. คุณภาพชีวิตของผู้เสพยาเสพติด หลังการบําบัดในโรงพยาบาลบรบือ จังหวัด มหาสารคาม. วารสารการพัฒนาสุขภาพชุมชน มหาวิทยาลัยขอนแก่น 2564;9(1):39-55.
Bahram Armoon and et al. Quality of life and its correlated factors among patients with substance use disorders: a systematic review and metaanalysis. Archives of Public Health 2022 [cited 2024 October];80(1):179. Available from https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/35927697/
Andrew Dyer, Jan R. Böhnke, David Curran, Katie McGrath and Paul Toner. A systematic review of quality of life and health-related quality of life as outcomes in substance and behavioural addictions. 2023; 1 : Available from https://doi.org/10.1111/dar.13717
อรรถพงษ์ ฉัตรดอน. แรงจูงใจในการเลิกใช้สารเสพติดและคุณภาพชีวิตของผู้ที่ เข้ารับการบำบัดสารเสพติดโรงพยาบาลปทุมธานี. วารสารแพทย์เขต 4-5 2564;40(2):181-92.
Zilin Ma, et all. Health-related quality of life and influencing factors in drug addicts based on the scale QLICDDA: a cross-sectional study. Health and Quality of Life Outcomes volume 2022 [cited 2024 October];109. Available from: https://hqlo.biomedcentral.com/articles/10.1186/s12955-022-02012-x
ไพวัล อาจหาญ, ชมชื่น สมประเสริฐ และนุชนาถ บรรทุมพร. ผลของโปรแกรมการฟื้นฟูสภาวะจิตสังคมต่อคุณภาพชีวิตของผู้ป่วยยาเสพติด. วารสารการพยาบาลจิตเวชและสุขภาพจิต 2562;33(2):61–75.
วสวัตติ์ ธงชัย และกษราวัลณ์ นิลวรางกูร. คุณภาพชีวิตผู้ผ่านการบำบัดยาเสพติด แบบกายจิตสังคมบำบัด จังหวัดยโสธร. วารสารโรงพยาบาลมหาสารคาม 2559;13(2): 57–61.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความนี้ได้รับการเผยแพร่ภายใต้สัญญาอนุญาต Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International (CC BY-NC-ND 4.0) ซึ่งอนุญาตให้ผู้อื่นสามารถแชร์บทความได้โดยให้เครดิตผู้เขียนและห้ามนำไปใช้เพื่อการค้าหรือดัดแปลง หากต้องการใช้งานซ้ำในลักษณะอื่น ๆ หรือการเผยแพร่ซ้ำ จำเป็นต้องได้รับอนุญาตจากวารสาร