ผลของนวัตกรรมชุดทดลองเสมือนสูบบุหรี่เพื่อเสริมสร้างความรู้โทษพิษภัยของบุหรี่และบุหรี่ไฟฟ้า ในนักเรียนมัธยมต้น อำเภอเวียงแก่น จังหวัดเชียงราย

ผู้แต่ง

  • วิมล สมควร กลุ่มงานพยาบาล โรงพยาบาลเวียงแก่น
  • เกศรา ชัยแดง กลุ่มงานพยาบาล โรงพยาบาลเวียงแก่น

คำสำคัญ:

นวัตกรรม, ชุดทดลองเสมือนสูบบุหรี่, ความรู้ , นักเรียนมัธยมศึกษาตอนต้น

บทคัดย่อ

การศึกษาผลของนวัตกรรมชุดทดลองเสมือนสูบบุหรี่ ต่อความรู้โทษของบุหรี่และบุหรี่ไฟฟ้าในกลุ่มนักเรียนมัธยมต้น อำเภอเวียงแก่น จังหวัดเชียงราย รูปแบบการวิจัยเป็นการวิจัยกึ่งทดลอง (Quasi-experimental research) แบบมีกลุ่มควบคุมและกลุ่มทดลอง วัตถุประสงค์ เพื่อเปรียบเทียบคะแนนความรู้โทษของบุหรี่และบุหรี่ไฟฟ้าในนักเรียนระหว่างกลุ่มควบคุมและกลุ่มทดลอง และนักเรียนมีความพึงพอใจต่อชุดทดลองเสมือนสูบบุหรี่

เก็บรวบรวมข้อมูลที่โรงเรียนปอวิทยา อำเภอเวียงแก่น จังหวัดเชียงราย ระหว่างเดือนเมษายน - มิถุนายน 2568 กลุ่มตัวอย่างเป็นนักเรียนมัธยมศึกษาปีที่ 2 จำนวน 40 คน แบ่งเป็นกลุ่มทดลอง 20 คน และกลุ่มควบคุม 20 คน โดยการสุ่มแบบกลุ่ม กลุ่มควบคุมได้รับการสอนโดยใช้โปรแกรมการสอนแบบปกติ และกลุ่มทดลองได้รับการสอนโดยใช้โปรแกรมการสอนแบบปกติและเพิ่มการทดลองด้วยชุดนวัตกรรมชุดทดลองเสมือนสูบบุหรี่ ทั้ง 2 กลุ่มเก็บรวบรวมข้อมูลโดยใช้แบบสอบถามวัดความรู้ก่อน - หลัง การสอนเกี่ยวกับโทษของบุหรี่และบุหรี่ไฟฟ้าจำนวน 20 ข้อ (ค่าความเชื่อมั่น 0.71) แบบสอบถามความพึงพอใจเกี่ยวกับนวัตกรรมชุดทดลองเสมือนสูบบุหรี่ จำนวนข้อ 8 คำถาม สำหรับกลุ่มทดลอง 

ผลการศึกษาพบว่า กลุ่มทดลองมีคะแนนเฉลี่ยความรู้เพิ่มขึ้นมากกว่ากลุ่มควบคุมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p=0.010) ในกลุ่มทดลองมีค่าเฉลี่ยความรู้เพิ่มขึ้น 3.6 คะแนน ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ± 2.58 ส่วนกลุ่มควบคุมเพิ่มขึ้น 1.53 คะแนน ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ± 2.28 กลุ่มทดลองมีความพึงพอใจต่อนวัตกรรมชุดทดลองเสมือนสูบบุหรี่เท่ากับร้อยละ 90.13 โดยมีความพึงพอใจต่อชุดทดลองเสมือนสูบบุหรี่ที่ทำให้มองเห็นภาพชัดเจน ทั้งกลิ่น สี ที่เปลี่ยนแปลง ผลการศึกษาครั้งนี้แสดงให้เห็นว่าการสอนโดยใช้โปรแกรมการสอนแบบปกติ และเพิ่มการทดลองด้วยชุดนวัตกรรมชุดทดลองเสมือนสูบบุหรี่ ส่งผลให้นักเรียนมีความรู้เพิ่มมากขึ้นและมีความพึงพอใจต่อการใช้นวัตกรรม โดยรวมมีพึงพอใจมาก ควรนำนวัตกรรมไปใช้เป็นสื่อการสอนอย่างต่อเนื่อง

เอกสารอ้างอิง

Office of Tobacco Products Control Committee, Department of Disease Control. Annual report 2023 [Internet]. 2023 [cited 2024 Sep 9]. Available from: https://ddc.moph.go.th/uploads/publish/1528320240129105408.pdf (In Thai)

Office of Tobacco Products Control Committee, Department of Disease Control. E-learning course on implementation of integrated smoke-free schools [Internet]. 2022 [cited 2024 Sep 9]. Available from: https://www.ddc.moph.go.th/otpc/journal_detail.php?publish=13888 (In Thai)

Wisetsak S. Situation report on e-cigarette use behavior [Internet]. 2023 [cited 2024 Nov 1]. Available from: https://www.hfocus.org/content/2023/06/27921 (In Thai)

Psychiatric and Substance Abuse Group. Report on smoking behavior among lower secondary school students, 2023–2024 [unpublished report]. Chiang Rai: Wiang Kaen Hospital; 2024. (In Thai)

Office of the Basic Education Commission, Ministry of Education. Supervision guidelines for developing and promoting active learning management according to the “Reduce Learning Time, Increase Knowing Time” policy [Internet]. 2019 [cited 2024 Sep 9]. Available from: https://academic.obec.go.th/images/document/1603180137_d_1.pdf (In Thai)

Phawakanant U, et al. General psychology. 7th ed. Bangkok: Thammasat University Press; 2011. (In Thai)

Suwannasang K. General psychology. 3rd ed. Bangkok: Aksorn Pittayakan Printing; 2001. (In Thai)

Chand SP. Constructivism in education: exploring the contributions of Piaget, Vygotsky, and Bruner. Int J Sci Res. 2023;12(7):274–8. doi:10.21275/SR23630021800. Available from: https://www.researchgate.net/publication/378071316

Thitiwattanakul U. Innovation for educating on the harm from tobacco smoking - the smoke trap bottle. JHS 2019;28:1040-7. (In Thai)

Kaewkiri T, translator, compiler. Smoking education: scientific experiments on the dangers of smoking. 2nd ed. Nonthaburi: S.F. Process Co., Ltd.; 2018. (In Thai)

Meehanphong P, Chatdokmaiprai K. Assessing quality of research instrument in nursing research. J Royal Thai Army Nurses 2018;19(1):9-15. (In Thai)

Sukmolsun S. Various methods for determining content validity of quantitative research instruments and selecting an appropriate method. Pasaa Paritat J 2024;39:75-102. (In Thai)

Action on Smoking and Health Foundation (Thailand). Demonstration of toxic substances in cigarette smoke [Internet]. YouTube; 2015 [cited 2024 Nov 1]. Available from: https://www.youtube.com/watch?v=vnpNxahrdvM (In Thai)

Thai Health Promotion Foundation. Know the major toxic substances in cigarettes [Internet]. 2017 [cited 2024 Nov 1]. Available from: https://www.thaihealth.or.th/?p=230335 (In Thai)

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2026-04-30

รูปแบบการอ้างอิง

สมควร ว., & ชัยแดง เ. (2026). ผลของนวัตกรรมชุดทดลองเสมือนสูบบุหรี่เพื่อเสริมสร้างความรู้โทษพิษภัยของบุหรี่และบุหรี่ไฟฟ้า ในนักเรียนมัธยมต้น อำเภอเวียงแก่น จังหวัดเชียงราย. วารสารการพยาบาล วิทยาศาสตร์สุขภาพและการศึกษา, 2(1), 23–39. สืบค้น จาก https://he05.tci-thaijo.org/index.php/JNHSE/article/view/7303

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิจัย

หมวดหมู่