คุณภาพชีวิตและปัจจัยที่มีผลต่อคุณภาพชีวิตของผู้ติดเชื้อเอชไอวีและผู้ป่วยเอดส์ที่เข้ารับการรักษา ในโรงพยาบาลเฉลิมพระเกียรติ จังหวัดนครศรีธรรมราช
คำสำคัญ:
คุณภาพชีวิต, ผู้ติดเชื้อเอชไอวี/ผู้ป่วยโรคเอดส์บทคัดย่อ
โรคเอดส์ยังคงเป็นปัญหาทางการแพทย์และสาธารณสุขที่สำคัญของประเทศไทย การวิจัยภาคตัดขวางครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาคุณภาพชีวิตและปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับคุณภาพชีวิตผู้ติดเชื้อเอชไอวีและผู้ป่วยเอดส์ กลุ่มตัวอย่างในการศึกษาครั้งนี้ คือ ผู้ติดเชื้อเอชไอวีและผู้ป่วยเอดส์ ที่มารับบริการโรงพยาบาลเฉลิมพระเกียรติ จังหวัดนครศรีธรรมราช ตามคุณสมบัติที่กำหนด จำนวน 68 คน เครื่องมือในการวิจัยผ่านการทดสอบความเที่ยงของแบบสอบถามกับผู้ติดเชื้อเอชไอวีและผู้ป่วยเอดส์ที่มีความคล้ายคลึงกับกลุ่มตัวอย่าง 30 คน โดยการทดสอบสัมประสิทธิ์แอลฟาของครอนบาคได้ค่าความเที่ยงปัจจัยส่วนบุคคล และคุณภาพชีวิต เท่ากับ 0.80 และ 0.91 ตามลำดับ การวิเคราะห์ข้อมูลใช้สถิติพรรณนา สถิติไคสแควร์ และสถิติสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์ของเพียร์สัน
ผลการวิจัยพบว่าระดับคุณภาพชีวิตโดยรวมของผู้ติดเชื้อเอชไอวีและผู้ป่วยเอดส์อยู่ในระดับปานกลาง คิดเป็นร้อยละ 64.7 (Mean=2.32, SD=0.50) ปัจจัยส่วนบุคคล ได้แก่ อายุ รายได้ และโรคติดเชื้อฉวยโอกาส มีความสัมพันธ์กับคุณภาพชีวิตอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p<0.05) นอกจากนี้ ปัจจัยด้านร่างกาย ด้านจิตใจ ด้านความสัมพันธ์ทางสังคม และด้านสิ่งแวดล้อม มีความสัมพันธ์เชิงบวกระดับปานกลางกับคุณภาพชีวิตของผู้ติดเชื้อเอชไอวีและผู้ป่วยเอดส์ อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p<0.01)
ผลการวิจัยเหล่านี้ สามารถใช้เป็นข้อมูลพื้นฐานที่สำคัญในการพัฒนาระบบการดูแลรักษาผู้ติดเชื้อเอชไอวีและผู้ป่วยเอดส์ และการวางแผนที่เหมาะสมในการพยาบาลเพื่อส่งเสริมคุณภาพชีวิตผู้ติดเชื้อเอชไอวีและผู้ป่วยเอดส์ต่อไป
เอกสารอ้างอิง
ณัฐพร ลีนวิภาต, และทวารัตน์ โคตรภูเวียง. (2563). คุณภาพชีวิตของผู้ติดเชื้อเอชไอวีที่ได้รับยาต้านไวรัสเอชไอวี จังหวัดขอนแก่น. วารสารควบคุมโรค. 27(1), 1-11.
น้องเล็ก คุณวราดิศัย, นิตยา ดาววงศ์ญาติ, กิติมา วรรณทอง, ณัฐมน มูลศรีแก้ว และสมภพ ไทยานันท์. (2559). คุณภาพชีวิตของผู้ติดเชื้อเอชไอวีและผู้ป่วยเอดส์ในจังหวัดอุบลราชธานี. ว. เกษตรศาสตร์อีสาน. 12(2): 21-32.
ถนอมจิตต์ ดาวด่วน และกรุณา ลิ้มเจริญ. (2552). คุณภาพชีวิตของผู้ติดเชื้อเอชไอวีและผู้ป่วยเอดส์ได้รับยาต้านไวรัสเอดส์สถาบันบำราศนราดูร. วารสารควบคุมโรค. 35(3): 176-186.
ประทีป ดวงงาม, วัลลภา คชภักดี และ ปุญญพัฒน์ ไชยเมล์. (2555). ระดับคุณภาพชีวิตและปัจจัยที่มีผลต่อคุณภาพชีวิตของผู้ติดเชื้อเอชไอวีและผู้ป่วยเอดส์ที่ได้รับยาต้านไวรัสเอชไอวีในโรงพยาบาลชุมชน จังหวัดตรัง. วารสารมหาวิทยาลัยทักษิณ. 15(3), 218-226.
ปัญจพจน์ วิมลรัตน์ชัยศิริ และสุจิตรา นิลเลิศ. (2559). ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อคุณภาพชีวิตของผู้ติดเชื้อเอชไอวี อำเภอสานซุก จังหวัดสุพรรณบุรี. วารสารการแพทย์โรงพยาบาลอุดรธานี. 24(1), 9-18.
เปรมจิตร์ ตันบุญยืน, ยุวดี ลีลัคนาวีระ และพรนภา หอมสินธุ์. (2559). ปัจจัยทำนายคุณภาพชีวิตของผู้ติดเชื้อเอชไอวีและผู้ป่วยเอดส์. วารสารพยาบาลสาธารณสุข. 29(1), 80-97. Retrieved from https://he01.tci-thaijo.org/index.php/phn/article/view/48511
วิษณุ อนิลบล. (2562). ผลการเปรียบเทียบคุณภาพชีวิตของผู้ติดเชื้อเอชไอวีและผู้ป่วยเอดส์ที่ได้รับการรักษาในโรงพยาบาลของรัฐ. Journal of The Department of Medical Services. 44(3), 120-129.
สุดคนึง ณ ระนอง. (2564). ปัจจัยทำนายคุณภาพชีวิตของผู้ติดเชื้อเอชไอวีและผู้ป่วยเอดส์ที่เข้ารับบริการในโรงพยาบาลห้วยยอด จังหวัดตรัง. วารสารโรคเอดส์. 33(2), 58-72.
สุวัฒน์ มหัตนิรันดร์กุล, วิระวรรณ ตันติพิวัฒนสกุล และวนิดา พุ่มไพศาลชัย. (2545). เครื่องชี้วัดคุณภาพชีวิตขององค์การอนามัยโลกชุดย่อฉบับภาษาไทย. สืบค้นจาก https://dmh.go.th/test/download/files/whoqol.pdf
ศิริพร กันยัง, ชมนาด วรรณพรศิริ, ศิริเกษม ศิริลักษณ์ และดวงพร หุ่นตรุกุล. (2555). ประสบการณ์สร้างเสริมสุขภาพของผู้ติดเชื้อเอชไอวีที่ได้รับการรักษาด้วยยาต้านไวรัสจังหวัดเพชรบูรณ์. เชียงใหม่: คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่.
Anil K. A., Tinku V., Vinod K. S., Ram N. M., and Suchismita D. (2023). Assessment of quality of life (QoL) among human immunodeficiency virus positive/acquired immunodeficiency syndrome patients: A cross-sectional study at antiretroviral therapy center at Gwalior Madhya Pradesh, India. Trends Clin. Med. Sci. 3(1), 77-87.
Berner, K. and Louw, Q.A., (2023). Factors affecting quality of life in adults with HIV: A local cross-sectional study. South African Journal of Physiotherapy. 79(1), 1-13.
Berrezouga, L., Kooli, I., Marakchi, W., Hazallaah, G., Chakroun, M., (2023). Quality of life of people living with HIV on antiretroviral therapy: a cross-sectional study in Menastio, Tunisia. HIV/AIDS-Research and Palliative care. 15, 671-682.
Cederfjall, C., Langius-Eklöf, A., Lidman, K., and Wredling, R. (2001). Gender differences in perceived health-related quality of life among patients with HIV infection. AIDS Patient Care and STDs. 15(1), 31-39.
Dixit G.K., Nigam S., Midha T. (2023). Quality of life in people living with HIV/AIDS attending ART plus centre in kanpur nagar. Indian J Comm Health. 35(4): 410-416.
Karkashadze, E., Gates, M. A., Chkhartishvili, N., DeHovitz, J., & Tsertsvadze, T. (2017). Assessment of quality of life in people living with HIV in Georgia. International Journal of STD & AIDS, 28(7), 672-678.
Maleki, M. R., Derakhshani, N., Azami-Aghdash, S., Naderi, M., Nikoomanesh, M., (2020). Quality of life of people living with HIV in Iran: A systemic review and meta-analysis. Iran J Public Health, 49(8), 1399-1410.
Palmer, A. K., Duncan, K. C., Ayalew, B., Zhang, W., Tzemis, D., Lima V., et al. (2011). “The way I see it”: the effect of stigma and depression on self-perceived body image among HIV-positive individuals on treatment in British Columbia, Canada. AIDS Care, 23(11), 1456-1466.
UNESCO. (1981). Quality of life: An orientation to population education. New York: UNESCO.
Wilson, I.B. & Cleary, P.D. (1995). Link clinical variables with health-related quality of life: A conceptual model of patient outcomes. Journal of the American Medical Association, 273, 59-65.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 วารสารสาธารณสุขมูลฐาน (ภาคใต้)
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความในวารสารนี้มีลิขสิทธิ์โดยและเผยแพร่ภายใต้สัญญาอนุญาต Creative Commons แบบแสดงที่มา-ไม่ใช้เพื่อการค้า-ไม่ดัดแปลง 4.0 ระหว่างประเทศ (CC BY-NC-ND 4.0)
สามารถอ่านและนำไปใช้เพื่อวัตถุประสงค์ทางวิชาการ เช่น การสอน การวิจัย หรือการอ้างอิง โดยให้เครดิตแก่ผู้เขียนและวารสารอย่างเหมาะสม
ห้ามใช้หรือดัดแปลงบทความโดยไม่ได้รับอนุญาต
ข้อความที่ปรากฏในบทความเป็นความคิดเห็นของผู้เขียนแต่เพียงผู้เดียว
ผู้เขียนต้องรับผิดชอบต่อเนื้อหาและความถูกต้องของบทความของตนทั้งหมด
การนำไปใช้ซ้ำหรือเผยแพร่ซ้ำในรูปแบบอื่นต้องได้รับอนุญาตจากวารสาร
