อุบัติการณ์และปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการเกิดภาวะติดเชื้อเยื่อบุช่องท้องครั้งแรกของผู้ป่วยล้างไต ทางช่องท้องอย่างต่อเนื่อง โรงพยาบาลพัทลุง

บทคัดย่อ

การศึกษานี้เป็นการศึกษาภาคตัดขวาง (Cross sectional study) แบบ prevalence study มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาอุบัติการณ์และปัจจัยเสี่ยงของการติดเชื้อเยื่อบุช่องท้องครั้งแรกในผู้ป่วยล้างไตทางช่องท้องอย่างต่อเนื่อง โรงพยาบาลพัทลุง กลุ่มตัวอย่าง คือ ผู้ป่วยไตวายระยะสุดท้าย ล้างไตทางช่องท้อง ขนาดกลุ่มตัวอย่าง 151 ตัวอย่าง ทำการสุ่มกลุ่มตัวอย่างด้วยวิธีการอย่างเป็นระบบ เครื่องมือที่ใช้ประกอบด้วยแบบสอบถามข้อมูลอุบัติการณ์ ข้อมูลทั่วไป ปัจจัยด้านช่องทางของการติดเชื้อ และปัจจัยด้านสิ่งแวดล้อม มีค่าสัมประสิทธิ์ความเชื่อมั่นครอนบาค 0.91 และ 0.81 ตามลำดับ เก็บข้อมูลระหว่างเดือนตุลาคม 2561 ถึง ธันวาคม 2565 วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา Odds Ratio และ Chi-square

ผลการวิจัย พบว่าอุบัติการณ์การติดเชื้อที่เยื่อบุช่องท้องครั้งแรกของผู้ป่วยล้างไตทางช่องท้องของโรงพยาบาลพัทลุง คิดเป็นร้อยละ 40.40 ปัจจัยส่วนบุคคล พบว่ารายได้ต่อครัวเรือน ระดับการศึกษา ผู้ป่วยเป็นโรคเบาหวาน มีความสัมพันธ์กับการเกิดภาวะติดเชื้อบุช่องท้องครั้งแรกอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p-value < 0.05) ช่องทางการติดเชื้อ พบว่าการเกิดการปนเปื้อนขณะเปลี่ยนถ่ายน้ำยา การติดเชื้อผ่านสายสวนล้างไต การติดเชื้อผ่านระบบทางเดินอาหาร และการติดเชื้อทางช่องคลอดและมดลูก มีความสัมพันธ์กับการเกิดภาวะติดเชื้อบุช่องท้องครั้งแรกของผู้ป่วยล้างไตทางช่องท้องอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p-value < 0.05) สำหรับการติดเชื้อทางกระแสเลือด พบว่าไม่มีความสัมพันธ์ (p-value > 0.05) ปัจจัยด้านสภาพแวดล้อม พบว่า การเปิดหน้าต่างโล่งขณะเปลี่ยนน้ำยาล้างไต การกวาดพื้นห้องทุกวันก่อนเปลี่ยนน้ำยาล้างไต การทำความสะอาดผนังด้านข้างก่อนล้างไต การมีสัตว์เลี้ยงอยู่ในบ้าน และการเปิดพัดลมขณะล้างไต ความสัมพันธ์การเกิดภาวะติดเชื้อบุช่องท้องครั้งแรกของผู้ป่วยล้างไตทางช่องท้องอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p-value < 0.05)

จากผลการศึกษานี้ นำผลการศึกษา เฝ้าระวังทั้งทางด้านปัจจัยบุคคล ด้านช่องทางการติดเชื้อจากผลตรวจทางพยาธิวิทยา สภาพแวดล้อมสถานที่เปลี่ยนถ่ายน้ำยาล้างไต เพื่อลดปัจจัยเสี่ยงการเกิดภาวะติดเชื้อเยื่อบุช่องท้องครั้งแรกของผู้ป่วยล้างไตทางช่องท้องอย่างต่อเนื่องต่อไป