การพัฒนาแนวทางการสอนจริยธรรมการวิจัยในมนุษย์ สำหรับนักศึกษาระดับบัณฑิตศึกษาคณะสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล
คำสำคัญ:
แนวทางการสอน, จริยธรรมการวิจัยในมนุษย์, นักศึกษาระดับบัณฑิตศึกษาบทคัดย่อ
การวิจัยทางด้านสาธารณสุขศาสตร์ยุคปัจจุบันผู้วิจัยจำเป็นต้องเรียนรู้มาตรฐานทางด้านวิทยาศาสตร์หรือวิธีการวิจัยและมาตรฐานด้านจริยธรรมในมนุษย์ บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อนำเสนอแนวทางการสอนจริยธรรมการวิจัยในมนุษย์สำหรับนักศึกษาระดับบัณฑิตศึกษา คณะสาธารณสุขศาสตร์ ผลการพัฒนาเริ่มต้นจากการกำหนดวัตถุประสงค์การเรียนรู้ของผู้เรียน การกำหนดเนื้อหาประกอบด้วย หลักจริยธรรมการวิจัยในมนุษย์ 3 ประการ คือ หลักการเคารพในความเป็นบุคคล หลักผลประโยชน์หรือไม่เกิดอันตราย และหลักยุติธรรม การเรียนรู้กฎหมายและข้อบังคับที่เกี่ยวข้องกับจริยธรรมการวิจัยในมนุษย์ ลักษณะงานวิจัยที่สำคัญ กระบวนการบอกกล่าวและขอการยินยอมเข้าร่วมการวิจัยก่อนดำเนินการเก็บรวบรวมข้อมูล วิธีการจัดการเรียนรู้ และแนวทางการประเมินผลและเกณฑ์การรับรอง ซึ่งการเรียนรู้ของนักศึกษาสามารถทำให้เกิดความรู้ความเข้าใจและนำไปสู่การเสนอขอการรับรองจริยธรรมการวิจัยในมนุษย์จากคณะกรรมจริยธรรมการวิจัยในมนุษย์ประจำสถาบันในลำดับต่อไป
เอกสารอ้างอิง
1. สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม. แนวทางจริยธรรมการทำวิจัยที่เกี่ยวข้องกับมนุษย์. ฉบับปรับปรุงครั้งที่ 2. กรุงเทพฯ: อาร์ตแอนด์พาร์ท อัพเดท; 2564.
2. วิชัย โชควิวัฒน, ผู้แปล. กฎนูเรมเบิร์ก Nuremberg Code (1947). นนทบุรี: สถาบันพัฒนาการคุ้มครองการวิจัยในมนุษย์; 2552.
3.World Medical Association. Declaration of Helsinki: ethical principles for medical research involving human subjects. Fortaleza Brazil; 2013.
4.The National Commission for the Protection of Human Subjects of Biomedical and Behavioral Research. The Belmont Report: Ethical principles and guideline for the protection of human subjects of research. Washington DC: Department of Health, Education and Welfare; 1979
5. The Council for International Organizations of Medical Sciences (CIOMS) in Collaboration with the World Health Organization. International ethical guidelines for health-related research involving humans. Geneva: Council for International Organizations of Medical Sciences; 2016.
6. ธาดา สืบหลินวงศ์, พรรณแข มไหสวริยะ, สุธี พานิชกุล, บรรณาธิการ. แนวทางจริยธรรมการวิจัยในคนในประเทศไทย พ.ศ. 2550. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย; 2551.
7. สุธรรม นันทมงคลชัย. จริยธรรมการวิจัยในมนุษย์: หลักการและแนวปฏิบัติในการวิจัยทางสาธารณสุขศาสตร์. พิมพ์ครั้งที่ 3. กรุงเทพฯ: อิโมชั่น อาร์ตพิมพ์; 2567.
8.สุชาติ จองประเสริฐ. แนวทางการปฏิบัติการวิจัยทางคลินิกที่ดี ฉบับภาษาไทย (ปรับปรุงใหม่). นนทบุรี: โปรแกรมคอมนิวกราฟฟิค; 2552.
9.สภาการสาธารณสุขชุมชน. ข้อบังคับสภาการสาธารณสุขชุมชน ว่าด้วยจรรยาบรรณแห่งวิชาชีพการสาธารณสุข พ.ศ. 2565 [อินเทอร์เน็ต]. 2568 [เข้าถึงเมื่อ 10 พฤศจิกายน 2568] เข้าถึงได้จาก: https://www.ccph.or.th/wp-content/uploads/2022/11/ข้อบังคับจรรยาบรรณ-18-5-65.pdf
10.สำนักงานคณะกรรมการสุขภาพแห่งชาติ. พระราชบัญญัติสุขภาพแห่งชาติ พ.ศ. 2550. [อินเทอร์เน็ต]. 2568 [เข้าถึงเมื่อ 10 พฤศจิกายน 2568] เข้าถึงได้จาก: https://infocenter.nationalhealth.or.th/knowledge-base/พระราชบัญญัติสุขภาพแห่/
11.กรมสุขภาพจิต. พระราชบัญญัติสุขภาพจิต พ.ศ. 2551 [อินเทอร์เน็ต]. 2569 [เข้าถึงเมื่อ 5 กุมภาพันธ์ 2569] เข้าถึงได้จาก: https://omhc.dmh.go.th/law/Files/รวมกฎหมายฯ_110315_forweb.pdf
12.กรมสุขภาพจิต. พระราชบัญญัติสุขภาพจิต พ.ศ. 2562. [อินเทอร์เน็ต]. 2569 [เข้าถึงเมื่อ 5 กุมภาพันธ์ 2569] เข้าถึงได้จาก: https://galya.go.th/law/doc/พ.ร.บ.สุขภาพจิต_ฉบับที่_2_พ.ศ.2562.pdf
13.กรมประชาสัมพันธ์ กองกฎหมายและระเบียบ. พระราชบัญญัติ คุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล พศ.2562 [อินเทอร์เน็ต]. 2569 [ เข้าถึงเมื่อ 5 กุมภาพันธ์ 2569] เข้าถึงได้จาก: https://www.mdes.go.th/law/detail/3541pdf.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 กรมอนามัย
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความนี้ได้รับการเผยแพร่ภายใต้สัญญาอนุญาต Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International (CC BY-NC-ND 4.0) ซึ่งอนุญาตให้ผู้อื่นสามารถแชร์บทความได้โดยให้เครดิตผู้เขียนและห้ามนำไปใช้เพื่อการค้าหรือดัดแปลง หากต้องการใช้งานซ้ำในลักษณะอื่น ๆ หรือการเผยแพร่ซ้ำ จำเป็นต้องได้รับอนุญาตจากวารสาร
