ความชุกและลักษณะทางคลินิกของการเกิดภาวะจุดรับภาพชัดเสื่อมจาก Chloroquine และ Hydroxychloroquine ในผู้ป่วยที่มารับการรักษาที่โรงพยาบาลสุโขทัย

บทคัดย่อ

          ความเป็นมา: ผลข้างเคียงจากยา Chloroquine และ Hydroxychloroquine ทำให้เกิดภาวะจุดรับภาพชัดเสื่อม ซึ่งไม่สามารถรักษาได้และส่งผลต่อการมองเห็นอย่างถาวร การตรวจคัดกรองภาวะจุดรับภาพชัดเสื่อมในผู้ป่วยที่ได้รับยานี้จึงมีความสำคัญในการลดความเสี่ยงต่อการสูญเสียการมองเห็น

          วัตถุประสงค์: เพื่อศึกษาความชุกและลักษณะทางคลินิกของภาวะจุดรับภาพชัดเสื่อมจากยา Chloroquine และ Hydroxychloroquine ในผู้ป่วยที่มารับการรักษาในโรงพยาบาลสุโขทัย

          วิธีการศึกษา: เก็บข้อมูลย้อนหลังจากเวชระเบียนผู้ป่วยที่ได้รับยา Chloroquine หรือ Hydroxychloroquine ระหว่าง 1 มกราคม 2562 – 31 ธันวาคม 2563 เก็บข้อมูลขนาดยา ระยะเวลา      การใช้ยา การตรวจทางจักษุวิทยา ได้แก่ Visual Acuity, Ishihara test, TD-OCT, CTVF และภาพถ่าย จอประสาทตา

          ผลการศึกษา: ผู้ป่วยที่ได้รับยา Chloroquine และ Hydroxychloroquine ทั้งหมด 180 คน อายุเฉลี่ย 60.19 ปี (SD 11.87) เป็นผู้ป่วยโรคลูปัส 18.75% และโรคข้ออักเสบรูมาตอยด์ 81.25% พบผู้ป่วยมีภาวะจุดรับภาพชัดเสื่อม 8.89% โดยแบ่งเป็น Chloroquine 17.02% และ Hydroxychloroquine 0.6% ผู้ป่วยส่วนใหญ่ได้รับยานาน 5–10 ปี (56.25%) รองลงมา 1–5 ปี (43.75%) และไม่พบภาวะดังกล่าวในผู้ป่วยที่ได้รับยาน้อยกว่า 1 ปี ผู้ป่วย 62.50% ได้รับยาในขนาดที่มีความเสี่ยงสูง พบภาวะ moderate visual impairment มากที่สุด (43.75%) และอยู่ในเกณฑ์ตาบอด 6.25% ไม่มีผลต่อการมองเห็น 31.25% ผู้ป่วยทุกรายมีความผิดปกติในการมองเห็นสี รูปแบบความผิดปกติจาก CTVF และ TD-OCT พบ Perifoveal pattern 43.75%, Parafoveal pattern 31.25% และ Mixed pattern 25% และพบลักษณะ Bull's eye จากภาพถ่ายจอประสาทตา 2 ราย

          สรุป: ความชุกของภาวะจุดรับภาพชัดเสื่อมในผู้ป่วยโรงพยาบาลสุโขทัยเท่ากับ 8.89% โดย Chloroquine มีความชุกสูงกว่า Hydroxychloroquine อย่างชัดเจน ส่วนใหญ่ใช้ยานานกว่า 5 ปี พบเร็วสุดที่ 1 ปี 6 เดือน และได้รับยาในขนาดที่มีความเสี่ยงสูง ความผิดปกติที่พบบ่อยที่สุดคือ Perifoveal pattern