การจำแนกเปรียบเทียบฝียอดเดียวระหว่างคัมภีร์ไพจิตรมหาวงศ์กับการแพทย์แผนปัจจุบัน
คำสำคัญ:
ฝียอดเดียว, คัมภีร์ไพจิตรมหาวงศ์, การแพทย์แผนไทยบทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อเปรียบเทียบการจำแนกโรคฝียอดเดียวในคัมภีร์ไพจิตรมหาวงศ์กับอาการแสดงในการแพทย์แผนปัจจุบัน ใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงเอกสารแบบตีความร่วมกับการวิเคราะห์เนื้อหาเชิงคุณภาพ และการจับคู่โดยอาศัยฉันทามติของผู้เชี่ยวชาญ เพื่อเปรียบเทียบการจำแนกฝียอดเดียวระหว่างคัมภีร์ไพจิตรมหาวงศ์กับภาวะทางการแพทย์แผนปัจจุบัน ผลการศึกษาพบว่า คัมภีร์ไพจิตรมหาวงศ์จำแนกฝียอดเดียวเป็น 4 ประเภทตามลักษณะอาการ ตำแหน่ง ช่วงเวลา และธาตุสมุฏฐาน ซึ่งสอดคล้องกับการจำแนกอาการแสดงติดเชื้อเป็นหนองของการแพทย์ปัจจุบัน ผลการศึกษาชี้ให้เห็นว่า คัมภีร์ไพจิตรมหาวงศ์มีระบบการจำแนกโรคที่สอดคล้องกับหลักการแพทย์สมัยใหม่ งานวิจัยนี้มุ่งนำเสนอการเชื่อมโยงอาการแสดงของฝียอดเดียวจากคัมภีร์การแพทย์แผนไทยเพื่อการสื่อสารกับการแพทย์แผนปัจจุบันได้
เอกสารอ้างอิง
ประทีป ชุมพล. (2550). งานวิจัยเรื่อง "เวชศาสตร์ฉบับหลวงกับการบูรณาการแพทย์แผนไทย : ศึกษากรณีในเขตกรุงเทพมหานคร". http://www.thapra.lib.su.ac.th/e%2Dbook/royal/01-cover.pdf
ราชบัณฑิตยสภา. (2560). พจานานุกรมศัพท์แพทย์แลเภสัชกรรมไทย ฉบับราชบัณฑิตยสภา พ.ศ. 2559. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์สำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ.
โรงเรียนแพทย์แผนโบราณวัดพระเชตุพนฯ (วัดโพธิ์). (2558). ตำรายาศิลาจารึกในวัดวัดพระเชตุพนวิมลมังคลาราม (วัดโพธิ์) พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าให้จารึกไว้เมื่อ พ.ศ. 2335. นำกรุงเทพฯ: อักษรการพิมพ์.
วีร ตันติวีรกุล. (ม.ป.ป.). แพทย์ศาสตร์สงเคราะห์ เล่ม 3 ของโรงเรียนแพทย์แผนโบราณ วัดพระเชตุพนวิมลมังคลาราม ราชมหาวิหาร. พระนคร: นำอักษรการพิมพ์.
สมาคมเวชบำบัดวิกฤตแห่งประเทศไทย. (2561). แนวทางการดูแลรักษาผู้ป่วยภาวะติดเชื้อในกระแสเลือด (Sepsis/Septic Shock). กรุงเทพฯ: ไซน์ แอนด์ มีเดีย คอร์ปอเรชั่น.
Centers for Disease Control and Prevention. (2021, March 8). Mumps: For healthcare providers. https://www.cdc.gov/mumps/hcp/index.html
Cao, M., Wang, G. & Xie, J. (2023). Immune dysregulation in sepsis: experiences, lessons and perspectives. Cell Death Discov. 9, 465. https://doi.org/10.1038/s41420-023-01766-7
Galioto, N. J. (2017). Peritonsillar abscess. American Family Physician, 95(8), 501–506.
Huang, M., Cai, S., & Su, J. (2019). The Pathogenesis of Sepsis and Potential Therapeutic Targets. International Journal of Molecular Sciences, 20(21), 5376. https://doi.org/10.3390/ijms20215376
Jarczak, D., Kluge, S., & Nierhaus, A. (2021). Sepsis-Pathophysiology and Therapeutic Concepts. Front Med (Lausanne), 14(;8),628302. doi: 10.3389/fmed.2021.628302.
Kox, M., van der Poll, T., & Hotchkiss, R. (2026). Sepsis pathophysiology revisited: immune suppression and hyperinflammation. Nature Reviews Immunology, 26(2), 95–110. https://doi.org/10.1038/s41577-026-00456-9.
Kumar, V., Abbas, A. K., & Aster, J. C. (2021). Robbins & Cotran pathologic basis of disease (10th ed.). Elsevier.
Mayo Clinic. (2023, January 19). Sepsis: Symptoms & causes. https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/sepsis/symptoms-causes/syc-20351214
Miravitlles, M., Kruesmann, F., Haverstock, D., Huang, D. B., & Chodosh, S. (2012). Sputum colour and bacteria in chronic bronchitis: Fatal attraction. European Respiratory Journal, 39(6), 1354–1360. https://doi.org/10.1183/09031936.00083511
National Institutes of Health. (2023). Pyomyositis. Genetic and Rare Diseases Information Center. https://rarediseases.info.nih.gov/diseases/4614/pyomyositis
National Library of Medicine. (2026, March 29). Health Topics. https://medlineplus.gov/healthtopics.html
National Library of Medicine. (2023, November 13). Sepsis. MedlinePlus. Retrieved March 28, 2026, from https://medlineplus.gov/sepsis.html
Ngor, C., Hall, L., Gourley, S., & Tabrizi, S. N. (2021). Pyomyositis: A systematic review. Internal Medicine Journal, 51(12), 1999–2006.
Sakr, M. (2016). Cervical: lymphadenopathy. Head and Neck and Endocrine Surgery: From Clinical Presentation to Treatment Success. Springer International Publishing. 163-90.
Singer, M., Deutschman, C. S., Seymour, C. W., Shankar-Hari, M., Annane, D., Bauer, M., Bellomo, R., Bernard, G. R., Chiche, J.-D., Coopersmith, C. M., Hotchkiss, R. S., Levy, M. M., Marshall, J. C., Martin, G. S., Opal, S. M., Rubenfeld, G. D., van der Poll, T., Vincent, J.-L., & Angus, D. C. (2016). The Third International Consensus Definitions for Sepsis and Septic Shock (Sepsis-3). JAMA, 315(8), 801–810. https://doi.org/10.1001/jama.2016.0287
Stevens, D.L., Bisno, A.L., Chambers, H.F., Dellinger, E.P., Goldstein, E.J.C., Gorbach, S.L., Hirschmann, J.V., Kaplan, S.L., Montoya, J.G., & James C. Wade, J.C. (2014). Practice Guidelines for the Diagnosis and Management of Skin and Soft Tissue Infections: 2014 Update by the Infectious Diseases Society of America. Clinical Infectious Diseases, 59(2), e10–e52. https://doi.org/10.1093/cid/ciu296
Stockley, R.A., O'Brien, C., Pye, A., & Hill, S.L. (2000). Relationship of sputum color to nature and outpatient management of acute exacerbations of COPD. Chest. 117(6):1638-45. doi: 10.1378/chest.117.6.1638
Thomas, S. J., Rothman, A. L., Srikiatkhachorn, A., Kalayanarooj, S. (2025, Feb 13). Dengue virus infection: Clinical manifestations and diagnosis. UpToDate. https://www.uptodate.com/contents/dengue-virus-infection-clinical-manifestations-and-diagnosis
World Health Organization [WHO]. (2020). Global report on epidemiology and burden of sepsis: Current evidence, identifying gaps and future directions. https://www.who.int/publications/i/item/9789240010789
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 วารสารการแพทย์แผนไทยและการแพทย์ผสมผสาน
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
##default.contextSettings.thaijo.licenseTerms##
