การประเมินโครงการเลนส์แก้วตา (เทียม) สำหรับผู้ที่สังคมควรช่วยเหลือเกื้อกูล

บทคัดย่อ

โครงการเลนส์แก้วตา (เทียม) สำหรับผู้ที่สังคมควรช่วยเหลือเกื้อกูล เป็นโครงการร่วมระหว่างกระทรวงสาธารณสุขร่วมกับ โครงการภาคเอกชน "โครงการน้ำใจไทยให้ดวงตา" โดยโรงพยาบาลศูนย์/โรงพยาบาลทั่วไป 92 แห่ง และโรงพยาบาลในสังกัดกรมการแพทย์ 6 แห่ง ให้บริการผ่าตัดลอกต้อกระจก และใส่เลนส์แก้วตา (เทียม) กับผู้ป่วยโดยไม่คิดมูลค่า การประเมินผลครั้งที่ 1 ซึ่งเป็นผลงานระหว่าง วันที่ 17 เมษายน - 31 กรกฎาคม 2543 มีวัตถุประสงค์ที่จะประเมินผลการสนับสนุนเลนส์แก้วตา (เทียม) ให้แก่ โรงพยาบาลที่เข้าร่วมโครงการ ค้นหาปัญหาอุปสรรค และหาแนวทางแก้ไขปัญหา เพื่อนำมาปรับปรุงโครงการให้ได้ผลสูงสุด ด้วยการรวบรวม วิเคราะห์ และแปลผล ซึ่งสรุปได้ดังนี้ :-
มีโรงพยาบาลสมัครเข้าร่วมโครงการ รวม 98 แห่ง แต่มีโรงพยาบาลขอรับการสนับสนุนจากโครงการ 59 แห่ง คิดเป็นร้อยละ 60.2 เป็นโรงพยาบาลศูนย์/โรงพยาบาลทั่วไป 57 แห่ง คิดเป็นร้อยละ 96.6 และโรงพยาบาลสังกัดกรมการแพทย์ 2 แห่ง คิดเป็นร้อยละ 3.4 ภาคกลาง มีโรงพยาบาลที่ดำเนินงานตามโครงการ ร้อยละ 35.6 รองลงมา ได้แก่ ภาคเหนือและภาคใต้ ร้อยละ 20.3 ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ร้อยละ 16.9 และภาคตะวันออก ร้อยละ 6.9 จำนวนเลนส์แก้วตา (เทียม) ที่โครงการได้สนับสนุนรวม 2,106 เลนส์ สนับสนุนให้โรงพยาบาลในภาคกลาง ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ภาคเหนือ ภาคใต้ และภาคตะวันออก คิดเป็นร้อยละ 34.4, 29.2, 18.1, 15.7 และ 2.6 ตามลำดับ โรงพยาบาลที่ได้รับการสนับสนุนเลนส์แก้วตา (เทียม) มากที่สุด ได้แก่ โรงพยาบาลสระบุรี (รพศ.) โรงพยาบาลชัยภูมิ(รพท.) โรงพยาบาลสุรินทร์ (รพศ.) โรงพยาบาลสตูล และโรงพยาบาลกำแพงเพชร (รพท.) จำนวน 155, 154, 147, 106 และ 101 เลนส์ ตามลำดับ
ปัญหาอุปสรรค ได้แก่ ผู้รับบริการมีทุกกลุ่มอายุ ซึ่งต้องใช้เลนส์แก้วตา (เทียม) ในด้านขนาดและกำลังเลนส์แก้วตา (เทียม) อย่างเหมาะสม แต่เลนส์แก้วตา (เทียม) ที่ได้รับบริจาคบางส่วนไม่เหมาะสมกับผู้ป่วยบางกลุ่ม วิธีการขอรับการบริการมีความซ้ำซ้อน และสารหนืดที่ช่วยในการผ่าตัด (viscoelastic agent) ที่ได้รับไม่เพียงพอกับผู้ป่วย