การประเมินระบบเฝ้าระวังโรคไวรัสตับอักเสบี และไวรัสตับอักเสบซี ชนิดเฉียบพลัน ในโรงพยาบาลแห่งหนึ่ง ในจังหวัดภูเก็ต ปี พ.ศ. 2567
DOI:
https://doi.org/10.59096/wesr.v57i7.7476คำสำคัญ:
การประเมินระบบเฝ้าระวัง, ไวรัสตับอักเสบบี และซี ชนิดเฉียบพลัน, จังหวัดภูเก็ตบทคัดย่อ
บทนำ : ในปี พ.ศ. 2567 กองระบาดวิทยา กรมควบคุมโรค เริ่มดำเนินการระบบเฝ้าระวังโรคดิจิทัล (Digital Disease Surveillance : DDS) พบว่าจังหวัดที่มีอัตราป่วยโรคไวรัสตับอักเสบบีและซี ชนิดเฉียบพลัน ในจังหวัดภูเก็ตสูงสุด โดยมีอัตราป่วยโรคไวรัสตับอักเสบบี ชนิดเฉียบพลัน 223.56 ต่อประชากรแสนคน และอัตราป่วยโรคไวรัสตับอักเสบซี ชนิดเฉียบพลัน 86.69 ต่อประชากรแสนคน ทั้งนี้ระบบเฝ้าระวังโรคดิจิทัลยังมีข้อจำกัดในการรายงานโรคไมสามารถสะทอนสภาพปญหาภาระโรคในภาพรวมไดถูกตอง ชัดเจน ดังนั้นการประเมินระบบเฝ้าระวังโรคไวรัสตับอักเสบบี และไวรัสตับอักเสบซี ชนิดเฉียบพลัน จะทำให้สามารถทราบความถูกต้อง ความครอบคลุม ความรวดเร็ว และทราบถึงสถานการณ์การเกิดโรคที่ใกล้เคียงกับความเป็นจริงให้มากที่สุด
วิธีการศึกษา : ศึกษาแบบภาคตัดขวางโดยการทบทวนประวัติผู้ป่วยที่เข้ามารับบริการในโรงพยาบาลวชิระภูเก็ต ตั้งแต่วันที่ 1 ตุลาคม–31 ธันวาคม 2567 โดยสุ่มเวชระเบียนตาม ICD-10 แบบชั้นภูมิ โดยใช้เกณฑ์นิยามผู้ป่วยของกองระบาดวิทยา และตามการวินิจฉัยของแพทย์ เพื่อประเมินคุณลักษณะเชิงปริมาณ ร่วมกับการสัมภาษณ์บุคลากรที่เกี่ยวข้องเพื่อประเมินคุณลักษณะเชิงคุณภาพ
ผลการศึกษา : จากการทบทวนเวชระเบียนผู้ป่วยโรคตามรหัส ICD-10 โรคไวรัสตับอักเสบบี ชนิดเฉียบพลัน จำนวน 573 ราย การรายงานผู้ป่วยเข้าสู่ระบบเฝ้าระวังโรคดิจิทัล (DDS) จำนวน 13 ราย คิดเป็นค่าความไวร้อยละ 92.86 ค่าพยากรณ์บวกเท่ากับร้อยละ 4.39 และทบทวนเวชระเบียนผู้ป่วยโรคไวรัสตับอักเสบซี ชนิดเฉียบพลัน จำนวน 557 ราย รายงานผู้ป่วยเข้าสู่ระบบเฝ้าระวังโรคดิจิทัล จำนวน 5 ราย คิดเป็นค่าความไวร้อยละ 100 ค่าพยากรณ์บวกเท่ากับ ร้อยละ 5.10 ตัวแปรเพศ อายุ ที่อยู่ และอาชีพ บันทึกครบถ้วนร้อยละ 100 ความทันเวลาการส่งรายงาน เท่ากับร้อยละ 100 มัธยฐานระยะเวลาการรายงาน 3 วัน บุคลากรส่วนใหญ่เห็นว่าขั้นตอนการรายงานโรคง่าย พร้อมเปลี่ยนแปลงตามแนวทางใหม่ และได้ใช้ประโยชน์จากข้อมูลเฝ้าระวังโรค
สรุปและวิจารณ์ : ระบบเฝ้าระวังโรคไวรัสตับอักเสบบี และซี ชนิดเฉียบพลัน ในโรงพยาบาลวชิระภูเก็ต มีค่าความไวที่สูง แต่ค่าพยากรณ์บวกต่ำ และมีปัญหาเรื่องการรายงานโรคย้อนหลัง การเปลี่ยนรหัสโรคจากไวรัสตับอักเสบบี และซี ชนิดเรื้อรัง เป็นชนิดเฉียบพลัน ในการรายงานเข้าสู่ระบบเฝ้าระวังโรคดิจิทัล (DDS) ดังนั้น เจ้าหน้าที่ควรทบทวนนิยามโรคและตรวจสอบข้อมูลผู้ป่วยโรคไวรัสตับอักเสบ ชนิดเฉียบพลัน หรือเรื้อรังให้เป็นปัจจุบันก่อนการส่งออกข้อมูล และทบทวนการให้รหัสโรคให้สอดคล้องกับการวินิจฉัยของแพทย์
เอกสารอ้างอิง
Jin F, Dore GJ, Matthews G, Luhmann N, Macdonald V, Bajis S, et al. Prevalence and incidence of hepatitis C virus infection in men who have sex with men: a systematic review and meta-analysis. Lancet Gastroenterol Hepatol 2021;6(1):39–56.
Okanit U. Consideration of drug–drug interactions in patients with HIV and chronic hepatitis C coinfection. Srinagarind Medical Journal. 2018;33(6):615–22. (in Thai)
World Health Organization. Global Health Sector Strategy on Viral Hepatitis 2016–2021: Towards ending viral hepatitis. Geneva: World Health Organization [Internet]. 2016 [cited 2026 May 25]. Available from: https://www.who.int/publications/i/item/WHO-HIV-2016.06
Yingyong T, Chantramanee S, Ngamboonchuay J, Nilphet J, Naksuk S, Sino W. Evaluation of the acute hepatitis B surveillance system at Buriram Hospital and Nang Rong Hospital, Buriram Province, 2019. Weekly Epidemiological Surveillance Report. 2023;54(26):396–404. (in Thai)
Department of Disease Control (TH), the Subcommittee on Viral Hepatitis Prevention and Control under the National Committee on Communicable Diseases. National Strategies to Eliminate Viral Hepatitis 2017–2021. 2ndEdition. Nonthaburi: Division of AIDs and STDs; 2017. (in Thai)
Department of Disease Control (TH), the Subcommittee on Viral Hepatitis Prevention and Control under the National Committee on Communicable Diseases. Thailand National Strategies to Eliminate Viral Hepatitis 2022–2030. Nonthaburi: Division of AIDs and STDs; 2023. (in Thai)
Silarak K, Namwong T. Evaluation of the hepatitis B surveillance system in Yasothon Province, 2014–2016. Weekly Epidemiological Surveillance Report. 2017;48:769–76. (in Thai)
Abara WE, Moorman AC, Zhong Y, Collier MG, Rupp LB, Gordon SC, et al. The predictive value of international classification of disease codes for chronic hepatitis C virus infection surveillance: the utility and limitations of electronic health records. Popul Health Manag. 2018;21(2):110–5. doi:10.1089/pop.2017.0004
Department of Disease Control (TH), Division of Epidemiology. Case definitions and guidelines for reporting dangerous communicable diseases and notifiable diseases under surveillance in Thailand. Nonthaburi: Division of Epidemiology; 2020. (in Thai)
Kureta E, Basho M, Roshi E, Bino S, Simaku A, Burazeri G. Evaluation of the surveillance system for hepatitis B and C in Albania during 2013–2014. Alban Med J. 2016;4:57–68.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 รายงานการเฝ้าระวังทางระบาดวิทยาประจำสัปดาห์
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
ความรับผิดชอบและลิขสิทธิ์
1. ความรับผิดชอบของผู้เขียนและความเห็นของกองบรรณาธิการ (Author Responsibility and Editorial Disagreement)
เนื้อหาและข้อมูลทั้งหมดในบทความที่ได้รับการตีพิมพ์ในวารสาร WESR ถือเป็นข้อคิดเห็นและความรับผิดชอบโดยตรงของผู้นิพนธ์บทความ และกองบรรณาธิการวารสารไม่จำเป็นต้องเห็นด้วย หรือร่วมรับผิดชอบใด ๆ ในเนื้อหาดังกล่าว
2. ลิขสิทธิ์และการอ้างอิง (Copyright and Referencing)
บทความ ข้อมูล เนื้อหา รูปภาพ และอื่น ๆ ที่ได้รับการตีพิมพ์ในวารสาร WESR ถือเป็นลิขสิทธิ์ของวารสารวิชาการ หากบุคคลหรือหน่วยงานใดประสงค์จะนำเนื้อหาทั้งหมดหรือส่วนใดส่วนหนึ่งไปเผยแพร่ จะต้องอ้างอิงบทความนั้น ๆ อย่างถูกต้อง
