ปัจจัยทำนายความต่อเนื่องในการรับประทานยาของผู้ป่วยจิตเภทที่มารับบริการที่คลินิกจิตเวช โรงพยาบาลสมุทรสาคร
คำสำคัญ:
ผู้ป่วยจิตเภท, มีการรับรู้ว่าต้องรับประทานยาอย่างต่อเนื่อง, การรับรู้การสนับสนุนทางสังคมบทคัดย่อ
วัตถุประสงค์: เพื่อศึกษาปัจจัยที่มีผลในการทำนายความต่อเนื่องในการรับประทานยาของผู้ป่วยจิตเภทที่มารับการรักษาที่คลินิกจิตเวช โรงพยาบาลสมุทรสาคร
วิธีการศึกษา: เป็นการศึกษาแบบ cross-sectional study ในผู้ป่วยจิตเภทที่มารับการรักษาแบบผู้ป่วยนอกที่คลินิกจิตเวชโรงพยาบาลสมุทรสาคร จำนวน 297 คน โดยใช้แบบสอบถามจำนวน 2 ชุด คือ แบบสอบถามข้อมูลทั่วไปและแบบสอบถามการรับรู้การสนับสนุนทางสังคม (MSPSS) จำนวน 12 ข้อ
ผลการศึกษา: กลุ่มตัวอย่างส่วนใหญ่เป็นเพศชาย คิดเป็นร้อยละ 61.62 สถานภาพโสด คิดเป็นร้อยละ 70.71 ว่างงาน คิดเป็นร้อยละ 57.91 และการรับรู้การรับประทานยาต่อเนื่อง คิดเป็นร้อยละ 96.30 ตัวแปรที่มีความสัมพันธ์กับการรับรู้การรับประทานยาต่อเนื่องอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ ได้แก่ การมาพบแพทย์ตามนัด การมีญาติพามาพบแพทย์ และการสูบบุหรี่ การวิเคราะห์การถดถอยโลจิสติก (Logistic regression) แบบ stepwise พบว่า ตัวแปรที่สามารถทำนายการรับรู้การรับประทานยาต่อเนื่องในผู้ป่วยจิตเภท ได้แก่ การมาพบแพทย์ตามนัด การมีญาติพามาพบแพทย์ การรับรู้การสนับสนุนทางสังคมจากเพื่อน และการรับรู้การสนับสนุนทางสังคมจากผู้อื่น โดยสามารถทำนายได้ร้อยละ 29.20
สรุป: การส่งเสริมให้ผู้ป่วยมาพบแพทย์ตามนัดอย่างสม่ำเสมอ การสนับสนุนให้ครอบครัวมีส่วนร่วมในการพาผู้ป่วยมารักษา และการเสริมสร้างการรับรู้การสนับสนุนทางสังคม เป็นปัจจัยสำคัญในการส่งเสริมความต่อเนื่องในการรับรู้การรับประทานยาต่อเนื่องของผู้ป่วยจิตเภท
Downloads
เอกสารอ้างอิง
จีรศักดิ์ ห้วยทราย, สมชาย สุริยะไกร. ปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับความร่วมมือในการใช้ยาของผู้ป่วยจิตเภท โรงพยาบาลดงหลวง. ศรีนครินทร์เวชสาร. 2562;34(2):150-4. เข้าถึงได้จาก: https://www.tci-thaijo.org/articles/life01-181345
ธงชัย อักษรพิมพ์, สกาวเดือน เกษทองมา. ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์ต่อการรับประทานยาของผู้ป่วยจิตเภทที่เข้ารับการรักษาที่คลินิกจิตเวช แผนกผู้ป่วยนอก โรงพยาบาลหนองคาย. [อินเทอร์เน็ต]. 2567 [เข้าถึงเมื่อ 8 กุมภาพันธ์ 2569]
เข้าถึงได้จาก: https://nkhospital.moph.go.th/doc/journal/20241126015503.pdf
ภัทรพร ภูคลัง. ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับความร่วมมือในการใช้ยาของผู้ป่วยจิตเภท โรงพยาบาลหนองนาคำ อำเภอหนองนาคำ จังหวัดขอนแก่น. วารสารสำนักงานสาธารณสุขจังหวัดขอนแก่น. 2567;6(1):56-67. เข้าถึงได้จาก: https://he02.tci-thaijo.org/index.php/jkkpho/article/ view/267173
Lacro JP, Dunn LB, Dolder CR, Leckband SG, Jeste DV. Prevalence of and risk factors for medication nonadherence in patients with schizophrenia: A comprehensive review of recent literature. J Clin Psychiatry. 2002;63(10):892-909. doi: 10.4088/jcp.v63n1007
Velligan DI, Weiden PJ, Sajatovic M, Scott J, Carpenter D, Ross R, Docherty JP. The expert consensus guideline series: Adherence problems in patients with serious and persistent mental illness. J Clin Psychiatry. 2009;70(Suppl. 4):1-46. Available from: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/19686636/
Leucht S, Tardy M, Komossa K, Heres S, Kissling W, Salanti G, et al. Antipsychotic drugs versus placebo for relapse prevention in schizophrenia: a systematic review and meta-analysis. Lancet. 2012;2;379(9831):2063-71. doi: 10.1016/S0140-6736(12)60239-6.
Emsley R, Chiliza B, Asmal L, Harvey BH. The nature of relapse in schizophrenia. BMC Psychiatry. 2013;8:13:50. 10.1186/1471-244X-13-50.
Andreasen NC, Liu D, Ziebell S, Varta A, Ho BC. Relapse duration, treatment intensity, and brain tissue loss in schizophrenia: a prospective longitudinal MRI study. Am J Psychiatry. 2013;170(6):609-15. doi: 10.1176/appi.ajp.2013.12050674.
Fazel S, Zetterqvist J, Larsson H, Långström N, Lichtenstein P. Antipsychotics, mood stabilisers, and risk of violent crime. Lancet. 2014;384(9949):1206-1214. doi:10.1016/S0140-6736(14)60379-2
Kane JM, Kishimoto T, Correll CU. Non-adherence to medication in patients with psychotic disorders: epidemiology, contributing factors and management strategies. World Psychiatry. 2013 Oct;12(3):216-26. doi: 10.1002/wps.20060.
Caqueo-Urízar A, Gutiérrez-Maldonado J, Miranda-Castillo C. Quality of life in caregivers of patients with schizophrenia: a literature review. Health Qual Life Outcomes. 2009;11:7:84. doi: 10.1186/1477-7525-7-84.
Daniel WW. Biostatistics: Basic Concepts and Methodology for the Health. New York: John Wiley & Sons; 2010.
Zimet GD, Dahlem NW, Zimet SG, Farley GK. The multidimensional scale of perceived social support. J Pers Assess. 1988;52(1):30-41. doi: 10.1207/s15327752 jpa5201_2
Wongpakaran T, Wongpakaran N. Multi-dimensional Scale of Perceived Social Support (MSPSS) [Internet]. Chiang Mai: Faculty of Medicine, Chiang Mai University; 2011 [cited 2026 Jul 12]. Available from: https://www.wongpakaran.com/ images/column_1331223504/MSPSS-R_12Dec2011.pdf
Wongpakaran T, Wongpakaran N. A revised Thai Multi-Dimensional Scale of Perceived Social Support. Spanish J Psychol. 2012;15(3):1503-9. doi: 10.5209/rev_sjop.2012.v15.n3.39434.
Razali MS. Compliance with Treatment in Schizophrenia. In: Ritsner MS, editor. Handbook of Schizophrenia Spectrum Disorders, volume III: Therapeutic Approaches, Comorbidity, and Outcomes. New York: Springer; 2011. p. 119-38.
Liman YSP, Junadi P, Rusadi RA. The effectiveness of family support on medication adherence in preventing recurrence in people with schizophrenia: Scoping review. Media Publikasi Promosi Kesehatan Indonesia (MPPKI). 2024;7(10): 2414-2421. https://doi.org/10.56338/mppki.v7i10.5999
Febriana B, Susanto W, Rochmawati DH, Setiawati WE. Family support is the key to compliance with the treatment of relapsing schizophrenia patients. Jurnal Ners. 2020;15(2):457–461. https://doi.org/10.20473/jn.v15i1Sp.20361
Rabinovitch M, Cassidy C, Schmitz N, Joober R, Malla A. The influence of perceived social support on medication adherence in first-episode psychosis. Can J Psychiatry. 2013;58(1):59-65. doi: 10.1177/070674371305800111. PMID: 23327758.
World Health Organization. Adherence to long-term therapies: evidence for action. Geneva: World Health Organization; 2003.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 วารสารวิทยาศาสตร์สุขภาพและการพยาบาล โรงพยาบาลสมุทรสาคร
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
##default.contextSettings.thaijo.licenseTerms##
