ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดของผู้ป่วยโรคเบาหวาน  ตำบลขอนหาด อำเภอชะอวด จังหวัดนครศรีธรรมราช

ประภัทษร   ศรีสงคราม; มิ่งขวัญ  ศิริโชติ; สุนารี ทะน๊ะเป็ก

ผู้แต่ง

ประภัทษร ศรีสงคราม คณะสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยรามคำแหง
มิ่งขวัญ ศิริโชติ คณะสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยรามคำแหง
สุนารี ทะน๊ะเป็ก คณะสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยรามคำแหง

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยเชิงสำรวจแบบภาคตัดขวาง (Cross-sectional survey) มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาพฤติกรรมการควบคุมระดับน้ำตาลในเลือด และปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดของผู้ป่วยเบาหวาน ตำบลขอนหาด อำเภอชะอวด จังหวัดนครศรีธรรมราช มีกลุ่มตัวอย่างจำนวน 240 คน เครื่องมือที่ใช้เป็นแบบสอบถามมีค่าความเชื่อมั่นเท่ากับ 0.81 วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนาและสถิติสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์เพียร์สัน กำหนดระดับนัยสำคัญที่ 0.05
ผลการวิจัยพบว่า กลุ่มตัวอย่างส่วนใหญ่เป็นเพศหญิง อายุระหว่าง 61 - 70 ปี สถานภาพสมรส จบการศึกษาระดับประถมศึกษา อาชีพเกษตรกร มีรายได้ต่อเดือนระหว่าง 1,001 - 3,000 บาท ระยะเวลาในการป่วยด้วยโรคเบาหวานอยู่ระหว่าง 3 - 6 ปี มีระดับน้ำตาลในเลือดครั้งล่าสุดมากกว่า 126 mg/dL การรับรู้เกี่ยวกับโรคเบาหวานโดยรวมอยู่ในระดับสูง (ร้อยละ 85.41) และพบว่า การรับรู้รายด้านอยู่ในระดับสูง ได้แก่ การรับรู้โอกาสเสี่ยงของการเกิดโรค การรับรู้ความรุนแรงของการเกิดโรค การรับรู้ประโยชน์ของการป้องกันโรค และการรับรู้อุปสรรคของการป้องกันโรค (ร้อยละ 80.83, 76.25, 92.08 และ 62.08 ตามลำดับ) มีพฤติกรรมการควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดอยู่ในระดับปานกลาง (ร้อยละ 60.00) และพบว่า ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดของผู้ป่วยโรคเบาหวาน อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 ได้แก่ การรับรู้เกี่ยวกับโรคเบาหวานโดยรวม การรับรู้โอกาสเสี่ยงของการเกิดโรค การรับรู้ความรุนแรงของการเกิดโรค การรับรู้ประโยชน์ของการป้องกันโรค และการรับรู้อุปสรรคของการป้องกันโรค (r = 0.481, 0.238, 0.306, 0.389 และ 0.426 ตามลำดับ)

เอกสารอ้างอิง

กระทรวงสาธารณสุข กรมควบคุมโรค สำนักโรคไม่ติดต่อ. (2567). สถานการณ์การดำเนินงานด้านการป้องกันควบคุมโรคติดต่อ (NCDs) 2567 กรุงเทพฯ

กฤษฎา หาสีงาม และลาวัลย์ บาลศิร. (2565). ผลของโปรแกรมการป้องกันภาวะแทรกซ้อนของผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2ตำบล หนองแคน อำเภอปทุมรัตต์ จังหวัดร้อยเอ็ด. วารสาร วารสารมนุษยศาสตร์ สังคมศาสตร์และนวัตกรรม มหาวิทยาลัยกาฬสินธ, (2565)(2), 60-72

จีรนุช โสทัน. (2564). ความเชื่อด้านสุขภาพและพฤติกรรมการป้องกันโรคเบาหวานของกลุ่มเสี่ยง ในเขตรับผิดชอบโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลป่าคาย อำเภอทองแสนขัน จังหวัดอุตรดิตถ์. โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลป่าคาย.

ชุติมา สร้อยนาค, จริยาวัตร และคมพยัคฆ์ พรศิริ พันธสี. (2561). การศึกษาแบบแผนความเชื่อด้านสุขภาพ และความเสี่ยงการเกิดโรคเบาหวานชนิดที่ 2 ของมุสลิมวัยทำงาน. วารสารพยาบาลทหารบก, (2561)(1), 267-277

ดวงใจ จิระสวัสดิ์ตระกูล. (2563). ปัจจัยที่สัมพันธ์กับพฤติกรรมการมาตรวจคัดกรองโรคเบาหวานของประชากร อายุ 35 ปีขึ้นไป ในศูนย์บริการสาธารณสุขนาเวง อำเภอเมือง จังหวัดสกลนคร. วารสารรงพยาบาลสกลนคร, (2563) (1), 74-85

ธีรศักดิ์ พาจันทร์, กฤชกันทร สุวรรณพันธุ์, บุญสัน อนารัตน์, และนิรันดร์ ถาละคร (2565). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับการควบคุม ระดับน้ำตาลในเลือด ของผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 อำเภอท่าบ่อ จังหวัดหนองคาย. วารสารศูนย์อนามัย, (2565) (1), 285-298

โรงพยาบาลชะอวด. (2567). สถานการณ์โรคเบาหวาน อำเภอชะอวด จังหวัดนครศรีธรรมราช ปีพ.ศ.2565 - ปีพ.ศ.2567.นครศรีธรรมราช : กลุ่มงานประกันสุขภาพและยุทธศาสตร์สารสนเทศทางการแพทย์โรงพยาบาลชะอวด.

พวงทิพย์ บุตรรักษ์. (2564). ปัจจัยที่มีความสัมพันธ์กับพฤติกรรมการดููแลสุขภาพของกลุ่มเสี่ยงต่อโรคเบาหวาน. มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์.

เพชรรัตน์ จิ๋วแก้ว, เบญจมาศ ชะดาจันทร์, ลัดดา แสงศร, มณีรัตน์ หินสม และอุมาพร ฉัตรวิโรจน. (2560). การรับรู้ด้านสุขภาพ และพฤติกรรมสุขภาพของผู้ป่วยเบาหวานที่มารับบริการในโรงพยาบาล ส่งเสริมสุขภาพตำบลบึงบัว อำเภอวชิรบารมีจังหวัดพิจิตร. วารสารการประชุมวิชาการระดับชาติ ครั้งที่ 4, (2560) (1), 1082-1087

Becker, M. H. (1974). The health belief model and personal health behavior. Health Education Monographs, 2(4), 324-473.

Best, John W. (1977). Research in Education. 3rd ed. Englewood Cliffs. New Jersey: Prentice Hall, Inc.

Likert, Rensis. (1967). The Method of Constructing and Attitude Scale. In Reading in Fishbeic, M (Ed.), Attitude Theory and Measurement.New York: Wiley & Son.