ผลของโปรแกรมการดูแลชิดใกล้ใส่ใจสื่อสารปฏิสัมพันธ์ร่วมกับการส่งเสริมการฟื้นตัวเร็วต่อพฤติกรรม การดูแลตนเองของผู้ป่วยก่อนและหลังผ่าตัดช่องท้อง
คำสำคัญ:
คำสำคัญ: การผ่าตัดช่องท้อง; การส่งเสริมการฟื้นตัวหลังผ่าตัด; พฤติกรรมการดูแลตนเองบทคัดย่อ
บทคัดย่อ
การผ่าตัดช่องท้องเป็นวิธีการรักษาที่ผู้ป่วยมีความเสี่ยงต่อการเกิดภาวะแทรกซ้อนหลังผ่าตัดจึงจำเป็นต้องได้รับการดูแลอย่างใกล้ชิดและส่งเสริมการฟื้นตัวอย่างเป็นระบบ
วัตถุประสงค์: เพื่อศึกษาผลของโปรแกรมการดูแลชิดใกล้ใส่ใจสื่อสารปฏิสัมพันธ์ร่วมกับแนวทางการส่งเสริมการฟื้นตัวหลังผ่าตัด (Enhanced Recovery After Surgery: ERAS) ต่อพฤติกรรมการดูแลตนเองของผู้ป่วยที่เข้ารับการผ่าตัดช่องท้อง
รูปแบบและวิธีวิจัย: เป็นการวิจัยกึ่งทดลองกลุ่มตัวอย่างเป็นผู้ป่วยที่แพทย์นัดผ่าตัดช่องท้องและเข้ารับการรักษาในหอผู้ป่วยพิเศษศัลยกรรม โรงพยาบาลกาฬสินธุ์ ระหว่างเดือนมีนาคม–พฤษภาคม พ.ศ. 2568 จำนวน 60 คน แบ่งเป็นกลุ่มควบคุมและกลุ่มทดลอง กลุ่มละ 30 คน คัดเลือกแบบเจาะจง เครื่องมือวิจัย ได้แก่ โปรแกรมการดูแลที่พัฒนาจากทฤษฎีการบรรลุเป้าหมายของคิง แนวทาง ERAS และนโยบายพัฒนาคุณภาพด้านความปลอดภัยของโรงพยาบาลกาฬสินธุ์ เครื่องมือเก็บรวบรวมข้อมูลประกอบด้วยแบบทดสอบความรู้ แบบสอบถามการควบคุมความปวดและการเผชิญความเครียด และแบบประเมินการปฏิบัติกิจกรรมฟื้นฟูหลังผ่าตัด วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา Paired t-test และ Independent t-test กำหนดระดับนัยสำคัญทางสถิติที่ 0.05
ผลการศึกษา: พบว่ากลุ่มทดลองมีคะแนนความรู้การเตรียมตัวก่อนและหลังผ่าตัด การควบคุมความปวด การเผชิญความเครียด และการปฏิบัติกิจกรรมฟื้นฟูหลังผ่าตัดสูงกว่ากลุ่มควบคุมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p < 0.05) อีกทั้งมีอัตราการเกิดภาวะแทรกซ้อนและจำนวนวันนอนโรงพยาบาลต่ำกว่ากลุ่มควบคุมอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p < 0.05)
สรุปผลการศึกษา: โปรแกรมการดูแลชิดใกล้ใส่ใจสื่อสารปฏิสัมพันธ์ร่วมกับแนวทาง ERAS ช่วยส่งเสริมพฤติกรรมการดูแลตนเอง ลดภาวะแทรกซ้อน และลดจำนวนวันนอนโรงพยาบาลของผู้ป่วยผ่าตัดช่องท้อง จึงควรนำไปประยุกต์ใช้ในการดูแลผู้ป่วยผ่าตัดในบริบทที่ใกล้เคียง
คำสำคัญ: การผ่าตัดช่องท้อง; การส่งเสริมการฟื้นตัวหลังผ่าตัด; พฤติกรรมการดูแลตนเอง
เอกสารอ้างอิง
เอกสารอ้างอิง
สุภารัตน์ หมื่นโฮ้ง, เฉลิมขวัญ สุฤทธิ์ และขวัญดาว ดวงแก้ว. ประสิทธิผลของการใช้โปรแกรมการ
เตรียมความพร้อมเพื่อส่งเสริมการฟื้นตัวผู้ป่วย หลังผ่าตัดช่องท้อง หอผู้ป่วยศัลยกรรมชาย โรงพยาบาล
แพร่. PMJCS Phrae Medical Journal and Clinical Sciences (2023);31(2):104-117
ฉวีวรรณ มินเทน. ประสิทธิผลของโปรแกรมการเตรียมผู ้ป่วยก่อนและหลังผ่าตัดต่อพฤติกรรมการดูแล
ตนเอง ของผู ้ป่วยหลังผ่าตัดเปิดช่องท้อง ตึกศัลยกรรม โรงพยาบาลบึงกาฬ. วารสารวิจัยสำนักงาน
สาธารณสุขจังหวัดบึงกาฬ [อินเทอร์เน็ต]. 2566 [เข้าถึงเมื่อ 2567 ธ.ค. 23]. เข้าถึงได้จาก:
https://bkpho.moph.go.th/ssjweb/bkresearch/index.php?fn=detail&sid=269
อรวรรณ หลงเวช, ผ่องศรี ศรีมรกต, สุพรดนัย ดุษฏีกุล, เชิด ศักดิ์ ไอรมณีรัตน์. ผลของโปรแกรมการ
ฟื้นฟูสภาพโดยเร็วต่อความสามารถในการปฏิบัติกิจวัตรประจำวันของผู้ป่วยหลังผ่าตัดระบบทางเดิน
อาหารแบบเปิด ช่องท้อง. The Journal of Thailand Nursing and Midwifery Council
(2020);35(2):32-51
โรงพยาบาลกาฬสินธุ์. สถิติผู้ป่วยผ่าตัดช่อง ท้อง ปี2565-2567. กลุ่มภารกิจสุขภาพดิจิทัล โรงพยาบาล
กาฬสินธุ์;2567
Ljungqvist, O., Scott, M., & Fearon, K. C. Enhanced recovery after surgery: a review.
JAMA surgery (2017);152(3):292-298.
วิไล เหมือนทองจีน. ผลการใช้แผนการเยี่ยมผู้ป่วยที่ได้รับการผ่าตัดนิ่วในถุงน้ำดีผ่านกล้องวีดิทัศน์
(Laparoscopic Cholecystectomy) ต่อระดับความวิตกกังวลและภาวะแทรกซ้อน โรงพยาบาล
กุมภวาปี. วารสารอนามัยสิ่งแวดล้อม และสุขภาพชุมชน (2566);8(3):539-548
ศรัญญา ศุภมงคลศิริ, ภาณุพงศ์ คงชัย, ขนิษฐา เกษศร, พลัฏฐ์ ใครบุตร. ความรู้และการปฏิบัติตัวของ
ผู้ป่วยที่ได้รับสุขศึกษาในการเตรียม ความพร้อมก่อนและหลังผ่าตัดแผนกศัลยกรรมทั่วไป โรงพยาบาล
สมเด็จพระยุพราชสว่างแดนดิน จังหวัดสกลนคร. Academic Journal of Mahasarakham
Provincial Public Health Office (2022);6(11):54-65
ทรงศักดิ์ จำปาแพง, นภัสสร เรืองวิชา, วิมลพรรณ มีบุญ. ผลของโปรแกรมการฟื้นฟูสภาพต่อการ
ฟื้นตัวของผู้ป่วยหลังผ่าตัดช่องท้อง. โรงพยาบาลพุทธชินราช [อินเทอร์เน็ต]. 2566 [เข้าถึงเมื่อ 2567
ธ.ค. 27]. เข้าถึงได้จาก:
https://hpc2appcenter.anamai.moph.go.th/academic/web/files/2566/research/MA2566
-01-0000001321-0000001414.pdf
สโรชา สุภาธาดา. ผลของโปรแกรมการดูแลผู้ป่วยผ่าตัดแบบเปิดทางหน้าท้องต่อการฟื้นตัวหลังผ่าตัด
[วิทยานิพนธ์ปริญญาพยาบาลศาสตรมหาบัณฑิต]. เชียงใหม่: มหาวิทยาลัยเชียงใหม่; 2565.
Ashok, A., Niyogi, D., Ranganathan, P., Tandon, S., Bhaskar, M., Karimundackal, G. &
Pramesh, C. S. The enhanced recovery after surgery (ERAS) protocol to promote
recovery following esophageal cancer resection. Surgery Today (2020); 50:323-334.
Ashok, A., Niyogi, D., Ranganathan, P., Tandon, S., Bhaskar, M., Karimundackal, G. &
Pramesh, C. S. The enhanced recovery after surgery (ERAS) protocol to promote
recovery following esophageal cancer resection. Surgery Today (2020); 50:323-334.
ชนุกร แก้วมณี, ทัศนีย์ กลิ่นหอม. กระบวนการปฏิสัมพันธ์อย่างมีจุดมุ่งหมาย: การประยุกต์ใช้เพื่อการ
ฟื้นสภาพหลังผ่าตัดนิ่วในไต. วารสารศูนย์อนามัย ที่ 9: วารสารส่งเสริมสุขภาพและอนามัย
สิ่งแวดล้อม (2020);14(35):450-463.
อรนันท์ หาญยุทธ. กระบวนการพยาบาล:ทฤษฎีสู่การปฏิบัติ. พิมพ์ครั้งที่ 2.กรุงเทพฯ:บริษัทธนอรุณ
การพิมพ์ จำกัด;2565
King IM. A Theory for Nursing: Systems, Concepts, Process. New York: John Wiley & Sons;
Bloom BS. Mastery learning. In: Block JH, editor. Mastery learning: Theory and practice.
New York: Holt, Rinehart and Winston; 1971. p. 47-63.
ดาวน์โหลด
ไฟล์ประกอบ
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 วารสารโรงพยาบาลกาฬสินธุ์

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.