สถานการณ์การบำบัดรักษาและฟื้นฟูผู้ติดยาเสพติดในประเทศไทย (ตุลาคม พ.ศ. 2566 - กรกฎาคม พ.ศ. 2567)
คำสำคัญ:
การบำบัดรักษายาเสพติด, การฟื้นฟูผู้ติดยาเสพติด, ระบบข้อมูลการบำบัดรักษาประเทศไทยบทคัดย่อ
การศึกษานี้เป็นการศึกษาเชิงพรรณนาแบบตัดขวาง (Cross-sectional Descriptive Study) โดยศึกษาสถานการณ์การบำบัดรักษาและฟื้นฟูผู้ติดยาเสพติดในประเทศไทย โดยการรวบรวมข้อมูลปริมาณ (Quantitative data) จากระบบข้อมูลการบำบัดรักษาและฟื้นฟูผู้ติดยาเสพติดของประเทศ (บสต.) ระหว่างวันที่ 1 ตุลาคม 2566 ถึง 28 กรกฎาคม 2567 โดยการเก็บข้อมูล ดังนี้ 1) การคัดกรองตามประเภทหน่วยบำบัด/ฟื้นฟู และต้นสังกัด 2) การบำบัดรักษา ตามประเภทหน่วยบำบัด/ฟื้นฟู และต้นสังกัด 3) การดำเนินงาน CBTx และมินิธัญญารักษ์ 4) การติดตามผู้ป่วยภายหลังการบำบัดต่อเนื่องครบตามเกณฑ์ 5) การคืนที่สู่สังคม และ 6) การให้ความช่วยเหลือ วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรณนา ได้แก่ จำนวน ร้อยละ
ผลการศึกษา
1. การคัดกรองผู้ป่วยยาเสพติด จำนวน 146,269 คน จำแนกตามกลุ่มผู้ป่วยสีแดง ร้อยละ 12.18 กลุ่มผู้ป่วยสีส้ม ร้อยละ 4.64 กลุ่มผู้ป่วยสีเหลือง ร้อยละ 2.66 กลุ่มผู้ป่วยสีเขียว ร้อยละ 80.52
2. การบำบัดรักษา จำนวน 140,108 คน จำแนกตามกลุ่ม พบกลุ่มผู้ป่วยสีแดง ร้อยละ 12.91 กลุ่มผู้ป่วยสีส้ม ร้อยละ 4.88 กลุ่มผู้ป่วยสีเหลือง ร้อยละ 2.69 และกลุ่มผู้ป่วยสีเขียว ร้อยละ 79.52
3. การบำบัดโดยการมีส่วนร่วมของชุมชน (CBTx) และมินิธัญญารักษ์ พบผู้ป่วยที่เข้ารับการบำบัดใน CBTx ทั้งหมด 27,140 คน และผู้ป่วยที่เข้ารับการบำบัดในมินิธัญญารักษ์ ทั้งหมด 4,082 คน
4. การติดตาม สามารถติดตามได้ครบตามเกณฑ์จำนวน 83,950 คน คิดเป็น Retention Rate ร้อยละ 57.00
5. การคืนคนดีสู่สังคม 71,497 คน และผู้ป่วยที่ติดตามครบและไม่เสพซ้ำจำนวน 59,527 คน
6. การฟื้นฟูสภาพทางสังคม โดยการให้ความช่วยเหลือ 483 คน
ข้อเสนอแนะ ควรมีการศึกษาปัจจัยทางด้านอายุ เพศ อาชีพ การศึกษา และรายได้ เป็นต้น เพื่อวิเคราะห์ปัจจัย สาเหตุที่เข้ามาพัวพันกับสารเสพติดของผู้ป่วยยาเสพติด และรูปแบบการบำบัดรักษาแต่ละประเภท เพื่อเปรียบเทียบ ผลการบำบัดเพื่อวางแผนในการดำเนินการต่อไป
เอกสารอ้างอิง
อรรจน์กร สมเกียรติกุล. การพัฒนารูปแบบการบำบัดรักาผู้ติดยาเสพติดโดยการมีส่วนร่วมของครอบครัวและชุมชน จังหวัดสุราษฎร์ธานี. วารสารวิชาการและวิจัยยาเสพติด 2566; 1(1): 28-40.
สำนักงานเลขานุการคณะกรรมการบำบัดรักษา และฟื้นฟูผู้ติดยาเสพติด กระทรวงสาธารณสุข. ระบบข้อมูลการบำบัดรักษาและฟื้นฟูผู้ติดยาเสพติดของประเทศ. การดำเนินการบำบัดรักษาและฟื้นฟู ผู้ติดยาเสพติดตามประมวลกฎหมายยาเสพติด พ.ศ. 2564. 2567 [เข้าถึงเมื่อ 2567 กรกฎาคม 30]. เข้าถึง ได้จาก: https://antidrugnew.moph.go.th/Runtime/Runtime/Form/FrmReports/
สถบันวิจัยประชากรและสังคม มหาวิทยาลัยมหิดล. เปิด 4 ปัญหาใหญ่ “ยาเสพติดใน ชุมชน”. 2566 [เข้าถึงเมื่อ 2567 กันยายน 13]. เข้าถึงด้จาก: https://www.thaihealthreport.com/th/articles_detail.php?id=182
มูลนิธิโครงการสารานุกรมไทยสำหรับเยาวชน. การบำบัดรักษาผู้ติดยาเสพติด. ม.ป.ป. [เข้าถึงเมื่อ 2567 กันยายน 13]. เข้าถึงได้จาก: https://saranukromthai.or.th/sub/book/book.php?book=9&chap=13&page=t9-13-infodetail05.html
กองบริหารระบบบริการสุขภาพจิต กรม สุขภาพจิต. แนวทางการดำเนินงานด้านบำบัดรักษา และฟื้นฟูผู้ติดสุรา/ยา/สานเสพติด ที่มีอาการทางจิตเวชและโรคร่วมทางจิตเวช กรมสุขภาพจิต. พิมพ์ครั้งที่ 1กรุงเทพฯ: บริษัท ดีน่าดู พลัส จำกัด; 2564.
สำนักงานเลขานุการคณะกรรมการบำบัดรักษาและฟื้นฟูผู้ติดยาเสพติด กระทรวงสาธารณสุข. การดำเนินงานเพื่อการบำบัดดูแลผู้ป่วยยาเสพติดอย่างมีส่วนร่วมของชุมชน (Community Based Treatment and x.. (CBTx) ภายใต้กลไกคณะกรรมการ พัฒนาคุณภาพชีวิตระดับอำเภอ (พชอ.). 2567 [เข้าถึง เมื่อ 2567 มีนาคม 25]. เข้าถึงได้จาก: https://ncmc.moph.go.th/home/upload/web_download/1u3m0cybpj9c4skgk4.pdf
สำนักงานคณะกรรมการป้องกันและ ปราบปรามยาเสพติดกระทรวงยุติธรรม. คู่มือการใช้งานระบบข้อมูลการบำบัดรักษาและฟื้นฟูผู้ติดยาเสพติดของประเทศไทย (บสต.). พิมพ์ครั้งที่ 2. สมุทรปราการ: ห้างหุ้นส่วนจำกัด อุดมศึกษา; 2560
เจาะลึกสุขภาพ. รู้จัก CBTx “ชุมชนล้อม รักษ์” คืออะไร. 2567 [เข้าถึงเมื่อ 2567 กันยายน 13]. เข้าถึงได้จาก : https://www.hfocus.org/content/2024/01/29597
เจาะลึกระบบสุขภาพ. มินิธัญญารักษ์ ทางเลือกการฟื้นฟูสมรรถภาพผู้ติดยาเพสติด. 2556 [เข้าถึงเมื่อ 2567 สิงหาคม 5]. เข้าถึงได้จาก: https://www.hfocus.org/content/2023/07/28002
สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาการ เศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2561). ยุทธศาสตร์ชาติ พ.ศ.2561 –2580 (ฉบับย่อ).
พิศมัย ทองเที่ยง. หลักการให้โอกาส ผู้เสพผู้ติดยาเสพติดคืนคนดีสู่สังคมในสถานประกอบการ ด้วยพรหมวิหารสังคหวัตถุ 4. วารสาร Mahidol R2R e-Journal 2563; 7(2): 16-29.
กระทรวงสาธารณสุข. คู่มือการปฏิบัติงาน ในศูนย์ฟื้นฟูสภาพทางสังคม. ม.ป.ป. [เข้าถึงเมื่อ 2567 กันยายน 13]. เข้าถึงได้จาก: http://www.ppb.moi.go.th/midev03/upload/12142%20handbook.pdf
รัฐพล ศิริทับ. การแก้ไขปัญหายาเสพติด บริเวณแนวชายแดนภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ตอนล่าง. วิจัยส่วนบุคคล วิทยาลัยการทัพบก 2563 :
ปส.สรุปผลการจับกุมยาเสพติดปี 62. [อินเทอร์เน็ต].2562 [เข้าถึงเมื่อ 2567 กันยายน 13]. เข้าถึงได้จาก : https://thestandard.co/annualdrug-arrest-2019
มานพ คณะโต, พูนรัตน์ ลียติกุล, รังสิยา วงศ์อุปปปา และคณะ. รายงานสถานการณ์การใช้สาร เสพติดในภาคตะวันอออกเฉียงเหนือ พ.ศ. 2562. [ออนไลน์]. พิมพ์ครั้งที่ 1, กรุงเทพฯ: จรัลสนิทวงศ์การ พิมพ์; 2562.
กุลนรี หาญพัฒนชัยกูร, เนาวรัตน์ เกษม พร, ภาสินี โทอินทร์ และนวลละออง ทองโคตร. ปัจจัยที่มีผลต่อการบำบัดรักษายาเสพติดซ้ำของผู้ติด ยาเสพติด. วารสารวิจัยทางวิทยาศาสตร์สุขภาพ 2564; 15(2): 1-12.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความนี้ได้รับการเผยแพร่ภายใต้สัญญาอนุญาต Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International (CC BY-NC-ND 4.0) ซึ่งอนุญาตให้ผู้อื่นสามารถแชร์บทความได้โดยให้เครดิตผู้เขียนและห้ามนำไปใช้เพื่อการค้าหรือดัดแปลง หากต้องการใช้งานซ้ำในลักษณะอื่น ๆ หรือการเผยแพร่ซ้ำ จำเป็นต้องได้รับอนุญาตจากวารสาร
