ประสิทธิผลของวัคซีนป้องกันโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 (COVID-19) ในช่วงการระบาดสายพันธุ์เดลต้า และโอไมครอนในประชาชนจังหวัดตรัง

บทคัดย่อ

ความเป็นมา : วัคซีนป้องกันโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 มีบทบาทสำคัญในการลดอัตราผู้ติดเชื้อที่มีอาการรุนแรงและการเสียชีวิต ประเทศไทยได้กำหนดให้ประชาชนเข้ารับวัคซีนนี้ตั้งแต่เดือนเมษายน 2564 อย่างไรก็ตามจังหวัดตรังยังคงพบการระบาดโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 ในบางกลุ่มประชากร การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อประเมินประสิทธิผลของวัคซีนต่อการป้องกันการติดเชื้อในช่วงการระบาดสายพันธุ์เดลต้า และโอไมครอนในประชาชนจังหวัดตรัง

วิธีการศึกษา : ศึกษาเชิงวิเคราะห์แบบ test-negative case-control study ในประชาชนที่อาศัยในจังหวัดตรังและเข้ารับบริการตรวจหาเชื้อ SARS-CoV-2 ในสถานพยาบาลจังหวัดตรัง ในช่วงเดือนกันยายน-ตุลาคม 2564 และ มีนาคม-เมษายน 2565 จากฐานข้อมูล Co-Lab และ MOPH-IC วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรณนาจําแนกตามกลุ่มผู้เข้านิยามและจำนวนการได้รับวัคซีน และใช้สถิติเชิงอนุมานวิเคราะห์ด้วย multiple logistic regression ควบคุมตัวแปรกลุ่มอายุและเหตุผลที่ได้รับการตรวจ คํานวณประสิทธิผลวัคซีนด้วยสูตร (1–adjusted Odds ratio) × 100 และประมาณค่าช่วงเชื่อมั่นที่ 95% (95% confidence interval; 95%CI)

ผลการศึกษา : พบว่าผู้ติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 ส่วนใหญ่ไม่ได้รับวัคซีน โดยในกลุ่มผู้ที่ได้รับวัคซีนในช่วงการระบาดสายพันธุ์เดลต้าส่วนใหญ่ได้รับวัคซีน 1–2 เข็ม ส่วนในช่วงการระบาดสายพันธุ์โอไมครอนได้รับวัคซีนเพิ่มขึ้นเป็น 2-3 เข็ม กลุ่มที่ได้รับวัคซีนสูงที่สุดคือกลุ่มผู้สูงอายุ ทั้งนี้ประสิทธิผลในการป้องกันการติดเชื้อในกลุ่มที่ได้รับวัคซีน 2 เข็มต่อสายพันธุ์เดลต้าและโอไมครอนเท่ากับร้อยละ 31.1 และ 48.7 ในกลุ่มที่ได้รับวัคซีน 3 เข็มสูงขึ้นเป็นร้อยละ 87.8 และ 41.4 ตามลำดับ ในกลุ่มที่ได้รับวัคซีน 4 เข็มเท่ากับร้อยละ 86.8 และ 54.3 ตามลำดับ ส่วนในกลุ่มที่ได้รับวัคซีน 6 เข็มเท่ากับร้อยละ 88.5 และ 58.2 ตามลำดับ สูตรวัคซีนที่มีประสิทธิผลสูงสุดในช่วงการระบาดสายพันธุ์เดลต้าคือ CoronaVac 2 เข็ม + BNT162b2 1 เข็ม (ร้อยละ 96, 95%CI=73.8–99.5) ส่วนในช่วงการระบาดสายพันธุ์โอไมครอนคือ CoronaVac 4 เข็ม + BNT162b2 2 เข็ม (ร้อยละ 82, 95%CI=66.1–90.4)

สรุปผลการศึกษา : ประสิทธิผลของวัคซีนป้องกันโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 ในช่วงการระบาดสายพันธุ์เดลต้ามีแนวโน้มเพิ่มขึ้นตามจำนวนเข็มของการได้รับวัคซีน โดยเฉพาะอย่างยิ่งเมื่อได้รับวัคซีนอย่างน้อย 3 เข็ม โดยมีประสิทธิผลสูงสุดถึงร้อยละ 96 ต่างจากในช่วงการระบาดสายพันธุ์โอไมครอน ซึ่งมีประสิทธิผลสูงสุดเพียงร้อยละ 82 และไม่พบแนวโน้มการเพิ่มขึ้นตามจำนวนเข็ม