Association between Health Literacy and Overweight/Obesity among Secondary School Students in Southern Thailand
Article Sidebar
Main Article Content
Abstract
Non-communicable diseases (NCDs) are a major global public health problem and are closely associated with unhealthy behaviors, leading to overweight and obesity—key risk factors for NCDs. Adolescence is a critical period for the establishment of long-term health behaviors. Health literacy (HL) plays an important role in shaping these behaviors; however, evidence on the association between HL and overweight/obesity among Thai adolescents remains limited. The objectives were to evaluate the association between HL and overweight/obesity, and to determine the level of HL, the prevalence of overweight and obesity, and factors associated with HL among secondary school students. An analytical cross-sectional study was conducted among secondary school students. The sample size was calculated using Cochran’s formula (n = 385), with proportionate stratified sampling by grade level. Data were collected using a self-administered HL questionnaire. Associations between HL and body mass index were analyzed using the Kruskal–Wallis test and Spearman’s rank correlation, and multivariable logistic regression was used to identify factors associated with HL.
The results indicated that a total of 417 students participated in the study. The prevalence of overweight and obesity was 27.8%. HL levels were categorized as insufficient (4.32%), adequate (46.28%), and excellent (49.40%). No statistically significant association was found between HL and BMI using both the Kruskal–Wallis test and Spearman’s rank correlation. Multivariable analysis showed that students in upper secondary school were more likely to have higher HL than those in lower secondary school (Adjusted Odds Ratio [AOR] = 2.36, 95% Confidence Interval [95%CI]: 1.47–3.80). Late adolescents were also more likely to have higher HL than early adolescents (AOR = 2.74, 95% CI: 1.31–5.72). In contrast, students whose parents worked in trade, private business, or manual labor were less likely to have higher HL (AOR = 0.58, 95% CI: 0.36–0.93).
The findings may be useful for developing school-based health promotion policies. School-based interventions should integrate HL development with behavioral and environmental strategies to support long-term NCD prevention.
Article Details
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
The opinions and content expressed in the articles are solely those of the individual authors and do not necessarily reflect the views of the journal or the authors’ affiliated institutions. Authors are fully responsible for the accuracy and correctness of their work.
Any reuse, reproduction, or redistribution of the articles, content, data, or images in other forms requires prior written permission from the Journal of Medicine, Nursing and Public Health Research, Thungsong Hospital.
References
World Health Organization. Noncommunicable diseases [Internet]. Geneva: World Health Organization; 2023 [cited 2026 Mar 10]. Available from: https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/noncommunicable-diseases
World Health Organization. Report of the Commission on Ending Childhood Obesity. Geneva: World Health Organization; 2016.
วิชัย เอกพลากร, บรรณาธิการ. การสำรวจสุขภาพประชาชนไทยโดยการตรวจร่างกาย ครั้งที่ 6 พ.ศ. 2562–2563 (National Health Examination Survey VI: NHES VI). นนทบุรี: สถาบันวิจัยระบบสาธารณสุข; 2564.
อรรถเกียรติ กาญจนพิบูลวงศ์, ภาณุวัฒน์ คำวังสง่า, สุธิดา แก้วทา. รายงานสถานการณ์โรคไม่ติดต่อเรื้อรัง เบาหวาน ความดันโลหิตสูง และปัจจัยเสี่ยงที่เกี่ยวข้อง พ.ศ. 2562. กรุงเทพฯ: อักษรกราฟฟิคแอนด์ดีไซน์; 2563.
กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข. ร้อยละของวัยรุ่นอายุ 15–18 ปีมีภาวะเริ่มอ้วนและอ้วน ระดับเขตสุขภาพ [อินเทอร์เน็ต]. 2565 [เข้าถึงเมื่อ 21 มี.ค. 2566]. เข้าถึงได้จาก: http://dashboard.anamai.moph.go.th/dashboard/height1518fat/index?year=2022
Nutbeam D. Health literacy as a public health goal: a challenge for contemporary health education and communication strategies into the 21st century. Health Promot Int. 2000;15(3):259–67. doi: 10.1093/heapro/15.3.259
อังศินันท์ อินทรกำแหง. รายงานฉบับสมบูรณ์เรื่องการสร้างและพัฒนาเครื่องมือความรอบรู้ด้านสุขภาพของคนไทย [อินเทอร์เน็ต]. 2560 [เข้าถึงเมื่อ 19 พ.ค. 2566]. เข้าถึงได้จาก: http://bsris.swu.ac.th/upload/268335.pdf
Gomes AS, Rodrigues Dos Santos GM, Bastos IJMT, et al. Social determinants of health literacy in children and adolescents: a scoping review. Rev Gaucha Enferm. 2024;45:e20240001.
Sansom-Daly UM, Lin M, Robertson EG, Wakefield CE, McGill BC, Girgis A, et al. Health literacy in adolescents and young adults: an updated review. J Adolesc Young Adult Oncol. 2016;5(2):106–18. doi: 10.1089/jayao.2015.0059
Caldwell EP, Melton K. Health literacy of adolescents. J Pediatr Nurs. 2020;55:116–9. doi: 10.1016/j.pedn.2020.08.020
กองสุขศึกษา กรมสนับสนุนบริการสุขภาพ กระทรวงสาธารณสุข. กระบวนงานบริการสุขศึกษาเพื่อสร้างความรอบรู้ด้านสุขภาพในสถานบริการสุขภาพภาครัฐ บูรณาการมาตรฐานโรงพยาบาลและบริการสุขภาพ. นนทบุรี: กองสุขศึกษา กระทรวงสาธารณสุข; 2560.
จุฑามาศ สมชาติ, ธัญญารัตน์ สิทธิวงศ์, พรทิพย์ ดำรงปัทมา, และคณะ. การปฏิรูปความรอบรู้ด้านสุขภาพ (Health Literacy). นนทบุรี: สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข; 2566.
World Health Organization. Growth reference data for 5–19 years [Internet]. Geneva: World Health Organization [cited 2023 Apr 15]. Available from: https://www.who.int/tools/growth-reference-data-for-5to19-years/indicators/bmi-for-age
Cochran WG. Sampling techniques. 3rd ed. New York: John Wiley & Sons; 1977.
Hagan JF Jr, Shaw JS, Duncan PM, editors. Bright Futures: guidelines for health supervision of infants, children, and adolescents. 4th ed. Elk Grove Village (IL): American Academy of Pediatrics; 2017.
วิภารัตน์ สุวรรณไวพัฒนะ, จุภาพรภิรมย์ ไกรภักดิ์, วิจิตรา นวนันทวงศ์. ความรอบรู้ด้านสุขภาพเพื่อป้องกันโรคอ้วนของเด็กวัยรุ่นตอนต้น. วารสารเครือข่ายวิทยาลัยพยาบาลและการสาธารณสุขภาคใต้. 2562;6:80–90.
Narmkul P, Woradet S, Armartpundit T, Maninet S, Songserm N. Factors influencing health literacy in overweight management among late adolescents in Thailand: a cross-sectional study. Belitung Nurs J. 2024;10(5):563–70. doi: 10.33546/bnj.3476
Michou M, Panagiotakos DB, Costarelli V. Low health literacy and excess body weight: a systematic review. Cent Eur J Public Health. 2018;26(3):234–41. doi: 10.21101/cejph.a5172
Chrissini MK, Panagiotakos DB. Health literacy as a determinant of childhood and adult obesity: a systematic review. Int J Adolesc Med Health. 2021;33(3):9–39. doi: 10.1515/ijamh-2020-0275
Chari R, Warsh J, Ketterer T, Hossain J, Sharif I. Association between health literacy and child and adolescent obesity. Patient Educ Couns. 2014;94(1):61–6. doi: 10.1016/j.pec.2013.09.006
Shih SF, Liu CH, Liao LL, Osborne RH. Health literacy and the determinants of obesity: a population-based survey of sixth grade school children in Taiwan. BMC Public Health. 2016;16:280. doi: 10.1186/s12889-016-2879-2
สาริษฐา สมทรัพย์. ความรอบรู้ด้านสุขภาพในการจัดการภาวะน้ำหนักเกินและภาวะอ้วนในเด็กวัยเรียน. วารสารศูนย์อนามัยที่ 9. 2561;12(29):20–33.
พงษ์ศักดิ์ น้อยพยัคฆ์, วินัดดา ปิยะศิลป์, วันดี นิงสานนท์, ประสบศรี อึ้งถาวร, และคณะ. Guideline in child health supervision. กรุงเทพฯ: สรรพสาร; 2557.
Hampl SE, Hassink SG, Skinner AC, Armstrong SC, Barlow SE, Bolling CF, et al. Clinical practice guideline for the evaluation and treatment of children and adolescents with obesity. Pediatrics. 2023;151(2):e2022060640. doi: 10.1542/peds.2022-060640
