Development of health product literacy among grocery store operators in Lam Sonthi Subdistrict, Lam Sonthi District, Lopburi Province
Keywords:
Glocery store operators, Health literacy, Health productsAbstract
Introduction: Grocery stores are important community sources of health products, and improving health product literacy among operators is essential to prevent unsafe product sales and strengthen consumer protection.
Objectives: This study aimed to develop a health product literacy promotion model for grocery store operators in Lam Sonthi Subdistrict, Lam Sonthi District, Lopburi Province, Thailand.
Methodology: This action research study was conducted in three phases. In phase 1, problems related to health product sales among 30 grocery stores were assessed using an inspection checklist and descriptive statistics. In phase 2, a health product literacy promotion model was developed through brainstorming sessions with the 30 grocery store operators, utilizing content analysis for data interpretation. Finally, in phase 3, the effectiveness of the model was evaluated among 30 operators using questionnaires, descriptive statistics, and a paired-sample t-test.
Results: The findings revealed that: 1) some grocery store operators continued to sell hazardous medicines (53.33%) and food products with incomplete labeling (60.00%); 2) the developed health product literacy promotion model comprised five major activities, including educational training, public communication media, surveillance monitoring by village health volunteers, the use of an information surveillance system, and knowledge -sharing forums; and 3) following implementation of the model, the overall mean score of health product literacy among grocery store operators significantly increased (p-value < .05).
Conclusion: The developed health product literacy promotion model effectively improved health product literacy and promoted appropriate health product selling behaviors among grocery store operators.
Implications: The model should be expanded to other areas, and continuous promotion of health product literacy should be encouraged through collaboration among community networks to strengthen sustainable consumer protection systems.
Downloads
References
กรมควบคุมโรค สำนักสื่อสารความเสี่ยงและพัฒนาพฤติกรรมสุขภาพ. (2564). คู่มือกระบวนการสร้างความรอบรู้ด้านสุขภาพในการป้องกันควบคุมโรคและภัยสุขภาพ. https://ddc.moph.go.th/uploads/publish/1188920211018040126.pdf
กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข. (2563). คู่มือแนวทางการพัฒนาโรงเรียนรอบรู้ด้านสุขภาพ (HLS). https://hp.anamai.moph.go.th/th/manuals-of-official/209064
กิตติภัทร อบอุ่น. (2566). รูปแบบการส่งเสริมความรอบรู้ด้านสุขภาพในการเฝ้าระวังผลิตภัณฑ์สุขภาพของร้านชำในชุมชน อำเภอดอนจาน จังหวัดกาฬสินธุ์. วารสารสิ่งแวดล้อมศึกษาการแพทย์และสุขภาพ, 8(2), 539–545.
จุฬาภรณ์ โพธิ์ศรี. (2567). ผลการสร้างความรอบรู้และการพัฒนาร้านชำในชุมชนสู่การเป็นร้านชำคุณภาพประเภทการใช้ยาสมเหตุสมผล (G-RDU): กรณีศึกษาตำบลบ้านแดง อำเภอพิบูลย์รักษ์ จังหวัดอุดรธานี. วารสารสาธารณสุขชุมชน, 18(2), 45–58.
นพมาศ จันทร์ละออ, วรรณา ศรีวิริยานุภาพ, รุ่งทิวา หมื่นปา, พงศกร จีนกล่ำ, อาทิตย์ จิรพงศธรกุล, ชวภณ วารีบุญมา และชิดชนก เรือนก้อน. (2568). การพัฒนาแบบวัดความรอบรู้ด้านผลิตภัณฑ์สุขภาพของผู้ประกอบการร้านชำ. วารสารเภสัชกรรมไทย, 17(3), 626-640.
บุบผา รักษานาม ธนารัตน์ หมัดเชี่ยว สุขุมาภรณ์ ศรีวิศิษฐ พิมาน ธีระรัตนสุนทร และภาณุพงศ์ สยังกุล. (2568). ความรอบรู้สารสนเทศอิเล็กทรอนิกส์ด้านสุขภาพความรอบรู้ด้านสุขภาพและพฤติกรรมการดูแลตนเองของประชาชนกลุ่มเสี่ยงโรคเบาหวานและโรคความดันโลหิตสูงในอำเภอกันตัง จังหวัดตรัง. วารสารเภสัชกรรมไทย, 17(1), 274-282.
พยอม เพชระบูรณิน และสุรศักดิ์ เสาแก้. (2562). ความชุกของยาไม่ปลอดภัยในร้านชำ: กรณีศึกษาอำเภอหล่มเก่า เขาค้อ และน้ำหนาว จังหวัดเพชรบูรณ์. วารสารเภสัชกรรมไทย, 11(2), 422-430.
ศูนย์วิชาการคุ้มครองผู้บริโภคด้านสุขภาพ (คคส.) มวคบ.-สสส. .(2567). คู่มือการใช้โปรแกรมระบบเฝ้าระวังยาและผลิตภัณฑ์สุขภาพในชุมชน (G-RDU & G-SHP). https://www.thaihealthconsumer.org/wp-content/uploads/2024/09/คู่มือ-G-RDU-และ-G-SHP.pdf
สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา. (2559). คู่มือการตรวจสอบเฝ้าระวังโฆษณาผลิตภัณฑ์สุขภาพเบื้องต้น. https://db.oryor.com/databank/data/printing/printing/590824_อยHealthBook_คู่มือการตรวจสอบเฝ้าระวังโฆษณาผลิตภัณฑ์สุขภาพเบื้องต้น_1037.pdf
สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา. (2565). รายงานประจำปี 2565 สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา. https://www.fda.moph.go.th/media.php?id=532481519973965824&name=FDA%20Annual%20Report%202565.pdf
อุสาห์ วงศ์สุกรรม. (2568). ผลของโปรแกรมส่งเสริมความรอบรู้ด้านการจำหน่ายผลิตภัณฑ์สุขภาพอย่างปลอดภัยในผู้ประกอบการร้านชำ จังหวัดสิงห์บุรี. วารสารการคุ้มครองผู้บริโภคด้านสุขภาพ, 5(2), 181-198.
อัปสร บุญยัง และรุ่งทิวา หมื่นปา. (2562). ความชุกของการจำหน่ายยาที่ไม่เหมาะสมของร้านชำในจังหวัดพิษณุโลกและปัจจัยที่มีผล. วารสารเภสัชกรรมไทย, 11(1), 105-118.
Best, J. W. (1997). Research in education (3rd ed.). Prentice-Hall.
Coghlan, D. & Brannick, T. (2001). Doing Action Research in Your Own Organization. London : Sage.
Walters, R., Leslie, S. J., Polson, R., Cusack, T., & Gorely, T. (2020). Establishing the efficacy of interventions to improve health literacy and health behaviours: a systematic review. BMC public health, 20(1), 1040. https://doi.org/10.1186/s12889-020-08991-0
