การบริบาลเภสัชกรรมในผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ที่ได้รับการรักษาด้วยยาฉีดอินซูลิน ณ คลินิกหมอครอบครัวชุมชนเมืองสุขเกษม

บทคัดย่อ

          งานวิจัยนี้เป็นการวิจัยแบบกึ่งทดลอง (Quasi-experimental research) มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาผลของการบริบาลเภสัชกรรมต่อความรู้และทักษะการฉีดอินซูลิน ระดับน้ำตาลในเลือดขณะอดอาหาร ระดับน้ำตาลสะสมในเลือด และปัญหาจากการใช้ยา ในผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ที่ได้รับการรักษาด้วยยาฉีดอินซูลิน ณ คลินิกหมอครอบครัวชุมชนเมืองสุขเกษม จังหวัดสกลนคร ตั้งแต่ 1 สิงหาคม พ.ศ. 2566 – 30 กรกฎาคม พ.ศ. 2567 เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บข้อมูล ได้แก่  แบบสัมภาษณ์ แบบประเมินความรู้และทักษะการใช้ยาฉีดอินซูลิน และแบบประเมินปัญหาจากการใช้ยาตามแนวทาง  Pharmaceutical Care Network Europe (PCNE) เวอร์ชั่น 9.1 วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรณนา เปรียบเทียบค่าเฉลี่ยคะแนนความรู้และทักษะการใช้ยาฉีดด้วยสถิติ Paired–T Test

            ผลการศึกษาพบว่า หลังให้การบริบาลเภสัชกรรม ผู้ป่วยมีคะแนนเฉลี่ยความรู้และทักษะการใช้ยาฉีดอินซูลินเพิ่มขึ้น อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p < 0.001) และมีค่าระดับน้ำตาลในเลือดขณะอดอาหาร (FBS) เฉลี่ย และระดับน้ำตาลสะสมในเลือด (HbA1C) เฉลี่ย ลดลงอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p < 0.001) ในส่วนของปัญหาเกี่ยวกับการใช้ยาในผู้ป่วยเบาหวาน พบสาเหตุเกิดจากตัวผู้ป่วยมากที่สุด คือ ผู้ป่วยใช้ขนาดยาไม่ตรงตามที่แพทย์สั่ง และลืมใช้ยา ซึ่งหลังจากได้รับการบริบาลเภสัชกรรมพบปัญหาที่เกี่ยวกับการใช้ยาลดลง ดังนั้นการบริบาลเภสัชกรรมช่วยให้ผู้ป่วยมีความรู้และทักษะในการใช้ยาฉีดอินซูลินเพิ่มขึ้น ลดปัญหาที่เกิดจากการใช้ยา และเป็นกระบวนการช่วยค้นหาปัญหา สาเหตุของปัญหา  และแก้ไขปัญหาจากการใช้ยา ส่งผลให้ผู้ป่วยสามารถควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดได้ดี