การพยาบาลผู้ป่วยฝีดาษวานรที่มีภาวะภูมิคุ้มกันบกพร่อง ในหอผู้ป่วยวิกฤตโรคติดเชื้ออุบัติใหม่ โรงพยาบาลสกลนคร

ผู้แต่ง

  • ขนิษฐา ฮุงหวน โรงพยาบาลสกลนคร
  • จีรวรรณ์ ศิริมนตรี โรงพยาบาลสกลนคร
  • ศาริสา สายมาลัย โรงพยาบาลสกลนคร
  • นพรัตน์ วาระดี โรงพยาบาลสกลนคร
  • ไอรดา ก้อนแพง โรงพยาบาลสกลนคร

คำสำคัญ:

ฝีดาษวานร, ภาวะภูมิคุ้มกันบกพร่อง, ทฤษฎีการพยาบาลของโอเร็ม, การพยาบาลผู้ป่วยวิกฤต, โรคติดเชื้ออุบัติใหม่

บทคัดย่อ

           การศึกษาครั้งนี้เป็นกรณีศึกษา ที่มุ่งศึกษาการพยาบาลผู้ป่วยฝีดาษวานรที่มีภาวะภูมิคุ้มกันบกพร่อง เพื่อนำเสนอการพยาบาลอย่างละเอียด โดยประยุกต์ใช้ทฤษฎีการพยาบาลของโอเร็ม ลักษณะสำคัญของกรณีศึกษาไม่มีกลุ่มเปรียบเทียบ เน้นการบรรยายเชิงพรรณนา และเหมาะสำหรับการศึกษาโรคหรือสถานการณ์ที่พบได้น้อยหรือมีความซับซ้อน วัตถุประสงค์ เพื่อประยุกต์ใช้ทฤษฎีการพยาบาลการดูแลตนเองของโอเร็ม ในการพยาบาลผู้ป่วยฝีดาษวานรที่มีภาวะภูมิคุ้มกันบกพร่อง จำนวน 1 ราย (เดือนมกราคม 2566 ถึงกันยายน 2567) รวบรวมข้อมูลโดยการสัมภาษณ์ ทบทวนเวชระเบียน และบันทึกทางการพยาบาล นำข้อมูลมากำหนดข้อวินิจฉัยทางการพยาบาล วางแผนและปฏิบัติการพยาบาลตามทฤษฎีของโอเร็ม แล้วประเมินผลลัพธ์

              ผลการศึกษา ผู้ป่วยชายไทย อายุ 31 ปี มีภาวะภูมิคุ้มกันบกพร่อง  ได้รับการพยาบาลโดยประยุกต์ใช้ทฤษฎีของโอเร็มทั้ง 3 ระบบ ได้แก่ 1) ระบบทดแทนทั้งหมด ในระยะวิกฤตที่ผู้ป่วยใส่ท่อช่วยหายใจและไม่สามารถดูแลตนเองได้ โดยพยาบาลให้การดูแลครอบคลุมทั้งการรักษาชีวิต ป้องกันการแพร่เชื้อ และป้องกันภาวะแทรกซ้อน 2) ระบบทดแทนบางส่วน เมื่อผู้ป่วยมีอาการดีขึ้น ส่งเสริมให้มีส่วนร่วมในการดูแลตนเอง เช่น การจัดการความปวดและการฝึกกายภาพบำบัด และ 3) ระบบสนับสนุนและให้ความรู้ ให้ความรู้เกี่ยวกับโรค การป้องกันการแพร่เชื้อ และสนับสนุนทางด้านจิตใจ ผลลัพธ์พบว่า ผลการติดเชื้อเป็นลบภายหลังจากการได้รับยาและดูแลรักษาครบระยะ ไม่เกิดภาวะแทรกซ้อนที่ป้องกันได้ ทั้งในการพยาบาลระยะวิกฤต และระยะฟื้นฟู ผู้ป่วยและครอบครัวให้ความร่วมมือในการรักษาเป็นอย่างดี และมีความวิตกกังวลลดลง

             สรุปได้ว่า การประยุกต์ใช้ทฤษฎีการพยาบาลของโอเร็มในการดูแลผู้ป่วยฝีดาษวานรที่มีภาวะภูมิคุ้มกันบกพร่อง มีผลลัพธ์ที่ดีต่อผู้ป่วย เป็นการปรับเปลี่ยนระบบการพยาบาลตามความสามารถในการดูแลตนเองของผู้ป่วยในแต่ละระยะการเจ็บป่วย ช่วยส่งเสริมการฟื้นฟูสมรรถภาพ ลดภาวะแทรกซ้อน และเพิ่มคุณภาพการดูแล

ประวัติผู้แต่ง

ขนิษฐา ฮุงหวน, โรงพยาบาลสกลนคร

พยาบาลวิชาชีพชำนาญการ หอผู้ป่วยวิกฤตโรคติดเชื้ออุบัติใหม่ โรงพยาบาลสกลนคร

จีรวรรณ์ ศิริมนตรี , โรงพยาบาลสกลนคร

พยาบาลวิชาชีพชำนาญการพิเศษ หอผู้ป่วยวิกฤตโรคติดเชื้ออุบัติใหม่ โรงพยาบาลสกลนคร

ศาริสา สายมาลัย , โรงพยาบาลสกลนคร

พยาบาลวิชาชีพ หอผู้ป่วยวิกฤตโรคติดเชื้ออุบัติใหม่ โรงพยาบาลสกลนคร

นพรัตน์ วาระดี , โรงพยาบาลสกลนคร

พยาบาลวิชาชีพ หอผู้ป่วยวิกฤตโรคติดเชื้ออุบัติใหม่ โรงพยาบาลสกลนคร

ไอรดา ก้อนแพง, โรงพยาบาลสกลนคร

พยาบาลวิชาชีพ หอผู้ป่วยวิกฤตโรคติดเชื้ออุบัติใหม่ โรงพยาบาลสกลนคร

เอกสารอ้างอิง

กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข. แนวทางปฏิบัติการวินิจฉัย การดูแลรักษาและการป้องกันการติดเชื้อกรณีโรคฝีดาษวานร ฉบับปรับปรุงครั้งที่ 2. นนทบุรี: กรมควบคุมโรค; 2566.

Martinez-Sobrido L, Ramirez-Medina E, McLellan JS. Severe complications of monkeypox virus infection: A systematic review. J Infect Dis. 2022;225(8):1243-52.

Thompson RN, Brooks-Pollock E, Stefan W. Clinical manifestations and outcomes of monkeypox virus infection: A prospective cohort study. Lancet Infect Dis 2023;23(5):545-53.

Smith JA, Anderson BC, Williams DE. Comprehensive nursing care for immunocompromised patients with emerging infectious diseases. J Adv Nurs 2023;79(8):3145-56.

Nursing theory. Dorothea Orem – Nursing theorist [Internet]. [Cited 2025 Aug 18]. Available from: https://www.nursing –theory.org/nursing theorists/Dorothea–E–Orem.php

Park SM, Han SJ. Application of Orem's self-care theory in critical care settings: A systematic review. Intensive Crit Care Nurs 2022;68:103174.

Thornhill JP, Barkati S, Walmsley S, Rockstroh J, Antinori A, Harrison LB, et al. Monkeypox virus infection in humans across 16 countries - April-June 2022. N Engl J Med 2022;387(8):679-91.

Wang C, Liu L, Zhao L, Zhang F. Interpretation of guidelines for diagnosis and treatment of monkeypox (2022 edition). Electron J Emerg Infect Dis 2022;7(3):12-7.

กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข. สถานการณ์โรคฝีดาษวานรในประเทศไทย [อินเทอร์เน็ต]. นนทบุรี: กรมควบคุมโรค; 2565 [เข้าถึงเมื่อ 8 ก.ย. 2567]. เข้าถึงได้จาก: https://ddc.moph.go.th/monkeypox/

dashboard.php

อภิญญา กุลทะเล. การป้องกันภาวะทุพโภชนาการในผู้ป่วยวิกฤต. ใน: วิจิตรา กุสุมภ์, ธนันดา ตระการวณิชย์, ภัสพร ข่ำวิชา, ไพบูลย์ โชติพรัตน์ภัทร, สุนันทา ครองยุทธ, รัตนา จารุวรรโณ, และคนอื่นๆ, บรรณาธิการ. การพยาบาลผู้ป่วยภาวะวิกฤติ: แบบองค์รวม. พิมพ์ครั้งที่ 6. กรุงเทพฯ: สหประชาพาณิชย์; 2560. หน้า 521-4.

สถาบันบำราชนราดูร กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข. แนวปฏิบัติเพื่อป้องกันและควบคุมการติดเชื้อในโรงพยาบาล. กรุงเทพฯ: อักษรกราฟฟิคแอนด์ดีไซน์; 2563.

พรศิริ พันธสี. กระบวนการพยาบาล & แบบแผนสุขภาพ : การประยุกต์ใช้ทางคลินิก. พิมพ์ครั้งที่ 22. กรุงเทพฯ : ห้างหุ้นส่วนจากัด พิมพ์อักษร; 2568.

จีรวรรณ์ ศิริมนตรี. การพยาบาลผู้ป่วยปอดอักเสบจากการติดเชื้อโควิด-19 ที่มีภาวะหายใจล้มเหลว:

กรณีศึกษา 2 ราย. ว. โรงพยาบาลสกลนคร 2567;27(1):106-18.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2025-12-29

รูปแบบการอ้างอิง

1.
ฮุงหวน ข, ศิริมนตรี จ, สายมาลัย ศ, วาระดี น, ก้อนแพง ไ. การพยาบาลผู้ป่วยฝีดาษวานรที่มีภาวะภูมิคุ้มกันบกพร่อง ในหอผู้ป่วยวิกฤตโรคติดเชื้ออุบัติใหม่ โรงพยาบาลสกลนคร. Med J Sakon Nakhon Hosp [อินเทอร์เน็ต]. 29 ธันวาคม 2025 [อ้างถึง 11 มกราคม 2026];28(3):143-57. available at: https://he05.tci-thaijo.org/index.php/JSakonNakHosp/article/view/7151

ฉบับ

ประเภทบทความ

รายงานผู้ป่วย