ผลของโปรแกรมชะลอภาวะไตเสื่อมของผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดไม่พึ่งอินซูลิน โรงพยาบาลโพนนาแก้ว จังหวัดสกลนคร
คำสำคัญ:
โปรแกรม, ภาวะไตเสื่อม, เบาหวานชนิดไม่พึ่งอินซูลินบทคัดย่อ
การวิจัยกึ่งทดลองแบบกลุ่มเดียววัดผลก่อนและหลังวัตถุประสงค์เพื่อเพื่อศึกษาผลของโปรแกรมชะลอภาวะไตเสื่อมของผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดไม่พึ่งอินซูลิน โรงพยาบาลโพนนาแก้ว จังหวัดสกลนคร ประชากร: ผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ไม่พึ่งอินซูลิน ที่รักษาในโรงพยาบาลโพนนาแก้ว จำนวน 499 คน กลุ่มตัวอย่าง คือ ผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ไม่พึ่งอินซูลิน ที่ไม่สามารถควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดได้ ตั้งแต่วันที่ 20 กรกฎาคม 2568 ถึงวันที่ 20 ตุลาคม 2568 เครื่องมือที่ใช้ : โปรแกรมชะลอภาวะไตเสื่อม เครื่องมือในการเก็บข้อมูล: แบบสอบถาม ข้อมูลส่วนบุคคล แบบทดสอบความรู้เรื่องการดูแลสุขภาพ แบบประเมินพฤติกรรมการดูแลตนเอง การวิเคราะห์ข้อมูล: แจกแจงความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ยและค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน และใช้สถิติ Paired t-test
ผลการวิจัย พบว่าค่าคะแนนความรู้เรื่องการดูแลสุขภาพ เพื่อชะลอภาวะไตเสื่อม หลังการทดลองสูงกว่าก่อนการทดลอง (x̅ = 13.29, S.D. = 2.19) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ (t = -11.70, P = <.001) คะแนนพฤติกรรมการดูแลตนเองเพื่อชะลอภาวะไตเสื่อม หลังการทดลองสูงกว่าก่อนการทดลอง (x̅ = 3.45, S.D. = .46) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ (t = -13.63, P = < .001) และผลลัพธ์ทางคลินิกระดับน้ำตาลในเลือด (FBS) หลังการทดลองต่ำกว่าก่อนการทดลอง (x̅ = 135.09, S.D. = 24.03) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ (t = 7.92, P = < .001) ระดับน้ำตาลสะสมในเลือด (HbA1C) หลังการทดลองต่ำกว่าก่อนการทดลอง (x̅ = 7.17, S.D. = 1.16) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ (t = 6.54, P = < .001) และค่าประสิทธิภาพการทำงานของไต (eGFR) หลังการทดลองสูงกว่าก่อนการทดลอง (x̅ = 87.10, S.D. = 15.12) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ (t = -7.39, P = < .001)
ข้อเสนอแนะ: ส่งเสริมให้นำโปรแกรมชะลอภาวะไตเสื่อมของผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดไม่พึ่งอินซูลิน โรงพยาบาลโพนนาแก้ว จังหวัดสกลนคร ใช้ในผู้ป่วยโรคเบาหวาน เพื่อปรับพฤติกรรมการดูแลตนเอง ซึ่งจะส่งผลให้ผู้ป่วยเบาหวานไม่เกิดภาวะแทรกซ้อนและขยายผลการใช้โปรแกรมฯในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพประจำตำบลต่อไป
เอกสารอ้างอิง
American Diabetes Association. Diagnosis and classification of diabetes mellitus.
Diabetes Care 2014; 37(1): S81-S90.
American Diabetes Association. Standards of Medical Care in Diabetes 2014. Diabetes Care
Journals 2014; 37(1):S14-S80.
กรมควบคุมโรค สำนักงานโรคไม่ติดต่อ กระทรวงสาธารณสุข. คู่มือปฏิบัติการเพื่อดำเนินงานลดโรคไต
เรื้อรัง (CKD) ในผู้ป่วยเบาหวานและ ความดันโลหิตสูง . กรุงเทพฯ: สำนักงานกิจการโรงพิมพ์
องค์กรสงเคราะห์ทหารผ่านศึกในพระบรมราชูปถัมภ์; 2565.
สำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ. แนวทางเวชปฏิบัติสำหรับโรคเบาหวาน. กรุงเทพฯ:
อรุณการพิมพ์; 2562. หน้า 85-88.
สุเทพ จันทรเมธีกุล. ปัจจัยเสี่ยงของการเกิดภาวะแทรกซ้อนทางไตในผู้ป่วยเบาหวานชนิด ที่ 2.
โรงพยาบาลมุกดาหาร [อินเทอร์เน็ต]. จังหวัดมุกดาหาร; 2554: 1-42. [เข้าถึงเมื่อ 1 มิถุนายน 2568]
จาก: http:// www.novapdf.com
Takamatsu et al. Risk factors for chronic kidney disease in Japan: a community-
based study. BMC Nephrology 2009;10(34):1471-2369.
มณีรัตน์ จิรัปปภา. การชะลอไตเสื่อมจากวัยผู้ใหญ่ถึงวัยสูงอายุ. ว. วิทยาลัยพยาบาล
บรมราชชนนี นครราชสีมา 2557;20(2):5-16.
ธวัช วิเชียรประภา. รูปแบบบูรณาการศาสตร์เพื่อชะลอไตเสื่อมของผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังใน
จังหวัดจันทบุรี [วิทยานิพนธ์]. จันทบุรี: คณะมนุษย์ศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏรำไพพรรณี; 2567.
อ้อ พรมดี, วีณา เที่ยงธรรม, และปาหนัน พิชยภิญโญ. โปรแกรมการป้องกันภาวะไตเรื้อรังใน
ผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ที่ควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดไม่ได้. ว. พยาบาลสาธารณสุข 2559;
(3):102-117.
.สุพัตรา พงษ์อิศรานุพร, ศศรส หลายพูนสวัสดิ์, และประทุม สุภชัยพานิชพงศ์. ผลของโปรแกรม
สนับสนุนการจัดการตนเองเพื่อชะลอไตเสื่อมต่อพฤติกรรมการจัดการตนเอง และผลลัพธ์ทาง
คลินิกในผู้ป่วยเบาหวาน ชนิดที่ 2 โรงพยาบาลดำเนินสะดวก. ว. แพทย์เขต 4-5 2561;37(2):
-159.
Pender NJ. Health promotion in Nursing Practice. 3rd ed. New York : Appleton
& Lange; 1996.
โรงพยาบาลโพนนาแก้ว. ข้อมูลสถิติผู้ป่วย ฐานข้อมูลสถิติ งานสารสนเทศ โรงพยาบาลโพนนาแก้ว
อำเภอโพนนาแก้ว จังหวัดสกลนคร. สกลนคร: โรงพยาบาลโพนนาแก้ว; 2568.
Faul F, Erdfeldes E, Lang AG, & Buchner A. G*Power 3: A flexible statistical power analysis program
for the social, behavioral, and biomedical sciences. Behavior Research Methods 2007; 39,(2):175-
สุรัตน์ อนันทสุข. โปรแกรมการพัฒนาพฤติกรรมสุขภาพเพื่อชะลอภาวะไตเสื่อมในผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดไม่พึ่ง
อินซูลินในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบางพูน อำเภอเมือง ปทุมธานี จังหวัดปทุมธานี [วิทยานิพนธ์].
ปทุมธานี: มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลธัญบุรี; 2564.
ดารารัตน์ อุ่มบางตลาด, และศตกมล ประสงค์วัฒนา. ประสิทธิผลของโปรแกรมการดูแลผู้ป่วย
เบาหวานชนิดที่ 2 แบบเข้มต่อความรู้ พฤติกรรมการจัดการตนเองและระดับน้ำตาลในเลือดของ
ผู้ป่วยเบาหวานใน PCU อ.บางปะอิน จ.พระศรีอยุธยา. ว. การพยาบาลการาธารณสุขและ
การศึกษา วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี พะเยา 2560;18(1):11-23.
นฤมล สรีผุดผ่อง, และไกรสร อัมมวรรธน์. ผลการใช้โปแกรมการให้ความรู้สำหรับดูแลตนเองของ
ผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ในคลินิกเบาหวานของโรงพยาบาลหมอสำเริง จังหวัดสุพรรณบุรี. ว.
บัณฑิตศึกษา มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์ 2560;6(1):416-1427.
เสนาะ นพโสภณ. ผลของโปรแกรมส่งเสริมสุขภาพต่อพฤติกรรมส่งเสริมสุขภาพของผู้ป่วยเบาหวานชนิด
ที่ 2 ตำบลบางเตย อำเภอเมือง จังหวัดฉะเชิงเทรา. ว. ราชนครินทร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏนครินทร์
;13(30):161-117.
อุมา มีโพธิ์สม.ประสิทธิผลของการให้สุขศึกษาแบบรายเดี่ยวต่อการควบคุมระดับน้ำตาลในเลือด
ของผู้ป่วยเบาหวานที่มารับบริการในโรงพยาบาลบางไทร จังหวัดพระนครศรีอยุธยา. ว. มหาราช
นครศรีธรรมราชเวช 2561;1(2):13-21.
อัญชลี มีรอด. ผลของโปรแกรมการเสริมสร้างพลังอำนาจต่อพฤติกรรมการดูแลสุขภาพ
ระดับเอวันซีและอัตราการกรองของไตในผู้สูงอายุ โรคเบาหวานชนิดที่ 2 ที่มีภาวะไตเรื้อรัง
[วิทยานิพนธ์]. พิษณุโลก: บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยนเรศวร; 2566.
ศิริลักษณ์ ถุงทอง. ผลของโปรแกรมสนับสนุนการจัดการตนเองเพื่อชะลอไตเสื่อมจากเบาหวานต่อ
พฤติกรรมการจัดการตนเองและผลลัพธ์ทางคลินิกในผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ที่ไม่สามารถ
ควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดได้ [วิทยานิพนธ์]. สงขลา: มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์; 2560.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
บทความที่ตีพิมพ์ถือว่าเป็นลิขสิทธิ์ของวารสารการแพทย์โรงพยาบาลสกลนคร การคัดลอกเพื่อพัฒนาเชิงวิชาการต้องได้รับการอ้างอิงอย่างถูกต้อง