ผลของโปรแกรมชะลอภาวะไตเสื่อมของผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดไม่พึ่งอินซูลิน โรงพยาบาลโพนนาแก้ว จังหวัดสกลนคร

ผู้แต่ง

  • ประภาศรี พลราชม โรงพยาบาลโพนนาแก้ว อำเภอโพนนาแก้ว จังหวัดสกลนคร

คำสำคัญ:

โปรแกรม, ภาวะไตเสื่อม, เบาหวานชนิดไม่พึ่งอินซูลิน

บทคัดย่อ

         การวิจัยกึ่งทดลองแบบกลุ่มเดียววัดผลก่อนและหลังวัตถุประสงค์เพื่อเพื่อศึกษาผลของโปรแกรมชะลอภาวะไตเสื่อมของผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดไม่พึ่งอินซูลิน โรงพยาบาลโพนนาแก้ว จังหวัดสกลนคร ประชากร: ผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ไม่พึ่งอินซูลิน ที่รักษาในโรงพยาบาลโพนนาแก้ว จำนวน 499 คน กลุ่มตัวอย่าง คือ ผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ไม่พึ่งอินซูลิน ที่ไม่สามารถควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดได้ ตั้งแต่วันที่ 20 กรกฎาคม 2568 ถึงวันที่ 20 ตุลาคม 2568 เครื่องมือที่ใช้ : โปรแกรมชะลอภาวะไตเสื่อม เครื่องมือในการเก็บข้อมูล: แบบสอบถาม ข้อมูลส่วนบุคคล แบบทดสอบความรู้เรื่องการดูแลสุขภาพ แบบประเมินพฤติกรรมการดูแลตนเอง การวิเคราะห์ข้อมูล: แจกแจงความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ยและค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน และใช้สถิติ Paired t-test    

                ผลการวิจัย พบว่าค่าคะแนนความรู้เรื่องการดูแลสุขภาพ เพื่อชะลอภาวะไตเสื่อม หลังการทดลองสูงกว่าก่อนการทดลอง (x̅  = 13.29, S.D. = 2.19) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ (t = -11.70, P = <.001) คะแนนพฤติกรรมการดูแลตนเองเพื่อชะลอภาวะไตเสื่อม หลังการทดลองสูงกว่าก่อนการทดลอง (x̅  = 3.45, S.D. = .46) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ (t = -13.63, P = < .001) และผลลัพธ์ทางคลินิกระดับน้ำตาลในเลือด (FBS) หลังการทดลองต่ำกว่าก่อนการทดลอง (x̅  = 135.09, S.D. = 24.03) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ (t = 7.92, P = < .001) ระดับน้ำตาลสะสมในเลือด (HbA1C) หลังการทดลองต่ำกว่าก่อนการทดลอง (x̅  = 7.17, S.D. = 1.16) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ (t = 6.54, P = < .001) และค่าประสิทธิภาพการทำงานของไต (eGFR) หลังการทดลองสูงกว่าก่อนการทดลอง (x̅  = 87.10, S.D. = 15.12) อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ (t = -7.39, P = < .001)

              ข้อเสนอแนะ: ส่งเสริมให้นำโปรแกรมชะลอภาวะไตเสื่อมของผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดไม่พึ่งอินซูลิน โรงพยาบาลโพนนาแก้ว จังหวัดสกลนคร ใช้ในผู้ป่วยโรคเบาหวาน เพื่อปรับพฤติกรรมการดูแลตนเอง ซึ่งจะส่งผลให้ผู้ป่วยเบาหวานไม่เกิดภาวะแทรกซ้อนและขยายผลการใช้โปรแกรมฯในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพประจำตำบลต่อไป

ประวัติผู้แต่ง

ประภาศรี พลราชม , โรงพยาบาลโพนนาแก้ว อำเภอโพนนาแก้ว จังหวัดสกลนคร

นายแพทย์ชำนาญการพิเศษ โรงพยาบาลโพนนาแก้ว อำเภอโพนนาแก้ว จังหวัดสกลนคร

เอกสารอ้างอิง

American Diabetes Association. Diagnosis and classification of diabetes mellitus.

Diabetes Care 2014; 37(1): S81-S90.

American Diabetes Association. Standards of Medical Care in Diabetes 2014. Diabetes Care

Journals 2014; 37(1):S14-S80.

กรมควบคุมโรค สำนักงานโรคไม่ติดต่อ กระทรวงสาธารณสุข. คู่มือปฏิบัติการเพื่อดำเนินงานลดโรคไต

เรื้อรัง (CKD) ในผู้ป่วยเบาหวานและ ความดันโลหิตสูง . กรุงเทพฯ: สำนักงานกิจการโรงพิมพ์

องค์กรสงเคราะห์ทหารผ่านศึกในพระบรมราชูปถัมภ์; 2565.

สำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ. แนวทางเวชปฏิบัติสำหรับโรคเบาหวาน. กรุงเทพฯ:

อรุณการพิมพ์; 2562. หน้า 85-88.

สุเทพ จันทรเมธีกุล. ปัจจัยเสี่ยงของการเกิดภาวะแทรกซ้อนทางไตในผู้ป่วยเบาหวานชนิด ที่ 2.

โรงพยาบาลมุกดาหาร [อินเทอร์เน็ต]. จังหวัดมุกดาหาร; 2554: 1-42. [เข้าถึงเมื่อ 1 มิถุนายน 2568]

จาก: http:// www.novapdf.com

Takamatsu et al. Risk factors for chronic kidney disease in Japan: a community-

based study. BMC Nephrology 2009;10(34):1471-2369.

มณีรัตน์ จิรัปปภา. การชะลอไตเสื่อมจากวัยผู้ใหญ่ถึงวัยสูงอายุ. ว. วิทยาลัยพยาบาล

บรมราชชนนี นครราชสีมา 2557;20(2):5-16.

ธวัช วิเชียรประภา. รูปแบบบูรณาการศาสตร์เพื่อชะลอไตเสื่อมของผู้ป่วยโรคไตเรื้อรังใน

จังหวัดจันทบุรี [วิทยานิพนธ์]. จันทบุรี: คณะมนุษย์ศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏรำไพพรรณี; 2567.

อ้อ พรมดี, วีณา เที่ยงธรรม, และปาหนัน พิชยภิญโญ. โปรแกรมการป้องกันภาวะไตเรื้อรังใน

ผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ที่ควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดไม่ได้. ว. พยาบาลสาธารณสุข 2559;

(3):102-117.

.สุพัตรา พงษ์อิศรานุพร, ศศรส หลายพูนสวัสดิ์, และประทุม สุภชัยพานิชพงศ์. ผลของโปรแกรม

สนับสนุนการจัดการตนเองเพื่อชะลอไตเสื่อมต่อพฤติกรรมการจัดการตนเอง และผลลัพธ์ทาง

คลินิกในผู้ป่วยเบาหวาน ชนิดที่ 2 โรงพยาบาลดำเนินสะดวก. ว. แพทย์เขต 4-5 2561;37(2):

-159.

Pender NJ. Health promotion in Nursing Practice. 3rd ed. New York : Appleton

& Lange; 1996.

โรงพยาบาลโพนนาแก้ว. ข้อมูลสถิติผู้ป่วย ฐานข้อมูลสถิติ งานสารสนเทศ โรงพยาบาลโพนนาแก้ว

อำเภอโพนนาแก้ว จังหวัดสกลนคร. สกลนคร: โรงพยาบาลโพนนาแก้ว; 2568.

Faul F, Erdfeldes E, Lang AG, & Buchner A. G*Power 3: A flexible statistical power analysis program

for the social, behavioral, and biomedical sciences. Behavior Research Methods 2007; 39,(2):175-

สุรัตน์ อนันทสุข. โปรแกรมการพัฒนาพฤติกรรมสุขภาพเพื่อชะลอภาวะไตเสื่อมในผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดไม่พึ่ง

อินซูลินในโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบางพูน อำเภอเมือง ปทุมธานี จังหวัดปทุมธานี [วิทยานิพนธ์].

ปทุมธานี: มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลธัญบุรี; 2564.

ดารารัตน์ อุ่มบางตลาด, และศตกมล ประสงค์วัฒนา. ประสิทธิผลของโปรแกรมการดูแลผู้ป่วย

เบาหวานชนิดที่ 2 แบบเข้มต่อความรู้ พฤติกรรมการจัดการตนเองและระดับน้ำตาลในเลือดของ

ผู้ป่วยเบาหวานใน PCU อ.บางปะอิน จ.พระศรีอยุธยา. ว. การพยาบาลการาธารณสุขและ

การศึกษา วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี พะเยา 2560;18(1):11-23.

นฤมล สรีผุดผ่อง, และไกรสร อัมมวรรธน์. ผลการใช้โปแกรมการให้ความรู้สำหรับดูแลตนเองของ

ผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ในคลินิกเบาหวานของโรงพยาบาลหมอสำเริง จังหวัดสุพรรณบุรี. ว.

บัณฑิตศึกษา มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์ 2560;6(1):416-1427.

เสนาะ นพโสภณ. ผลของโปรแกรมส่งเสริมสุขภาพต่อพฤติกรรมส่งเสริมสุขภาพของผู้ป่วยเบาหวานชนิด

ที่ 2 ตำบลบางเตย อำเภอเมือง จังหวัดฉะเชิงเทรา. ว. ราชนครินทร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏนครินทร์

;13(30):161-117.

อุมา มีโพธิ์สม.ประสิทธิผลของการให้สุขศึกษาแบบรายเดี่ยวต่อการควบคุมระดับน้ำตาลในเลือด

ของผู้ป่วยเบาหวานที่มารับบริการในโรงพยาบาลบางไทร จังหวัดพระนครศรีอยุธยา. ว. มหาราช

นครศรีธรรมราชเวช 2561;1(2):13-21.

อัญชลี มีรอด. ผลของโปรแกรมการเสริมสร้างพลังอำนาจต่อพฤติกรรมการดูแลสุขภาพ

ระดับเอวันซีและอัตราการกรองของไตในผู้สูงอายุ โรคเบาหวานชนิดที่ 2 ที่มีภาวะไตเรื้อรัง

[วิทยานิพนธ์]. พิษณุโลก: บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยนเรศวร; 2566.

ศิริลักษณ์ ถุงทอง. ผลของโปรแกรมสนับสนุนการจัดการตนเองเพื่อชะลอไตเสื่อมจากเบาหวานต่อ

พฤติกรรมการจัดการตนเองและผลลัพธ์ทางคลินิกในผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ที่ไม่สามารถ

ควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดได้ [วิทยานิพนธ์]. สงขลา: มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์; 2560.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2026-04-29

รูปแบบการอ้างอิง

1.
พลราชม ป. ผลของโปรแกรมชะลอภาวะไตเสื่อมของผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดไม่พึ่งอินซูลิน โรงพยาบาลโพนนาแก้ว จังหวัดสกลนคร. Med J Sakon Nakhon Hosp [อินเทอร์เน็ต]. 29 เมษายน 2026 [อ้างถึง 7 กันยายน 2026];29(1):51-65. available at: https://he05.tci-thaijo.org/index.php/JSakonNakHosp/article/view/7605

ฉบับ

ประเภทบทความ

นิพนธ์ต้นฉบับ