ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการรับรองคุณภาพทางการพยาบาล (NQA) โรงพยาบาลระดับ M1 ในเขตสุขภาพที่ 8

ผู้แต่ง

  • ยุพิน นามผา นักศึกษาพยาบาลศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารทางการพยาบาล คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น
  • สมปรารถนา ดาผา คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น

คำสำคัญ:

การรับรองคุณภาพทางการพยาบาล , ภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลง , การสนับสนุนด้านเทคโนโลยีสารสนเทศ , การมีส่วนร่วม

บทคัดย่อ

             การวิจัยนี้เป็นวิจัยเชิงพรรณนาแบบพยากรณ์ เพื่อศึกษาปัจจัยที่สามารถร่วมกันพยากรณ์การรับรองคุณภาพทางการพยาบาล (NQA) ของพยาบาลวิชาชีพในโรงพยาบาลระดับ M1 เขตสุขภาพ ที่ 8 กลุ่มตัวอย่างคือ พยาบาลวิชาชีพที่ปฏิบัติงานระดับปฏิบัติการ ในโรงพยาบาลระดับ M1เขตสุขภาพที่ 8 จำนวน 187 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยเป็นแบบสอบถามที่ผู้วิจัยพัฒนาขึ้น ประกอบด้วย ข้อมูลส่วนบุคคล ปัจจัยคัดสรร และการรับรองคุณภาพทางการพยาบาล (NQA) ตรวจสอบความตรงตามเนื้อหาจากผู้ทรงคุณวุฒิ  5 ท่าน ได้ค่าดัชนีความตรงตามเนื้อหาเท่ากับ 1.00, 0.96 และ 0.99 ตามลำดับ และค่าความเที่ยงสัมประสิทธิ์แอลฟาของครอนบาคเท่ากับ 0.89 และ 0.96 ตามลำดับ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา สถิติสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์เพียร์สัน และสถิติวิเคราะห์ถดถอยพหุคูณแบบขั้นตอน

           ผลการวิจัยพบว่า 1) การรับรองคุณภาพทางการพยาบาล (NQA) ของพยาบาลวิชาชีพในโรงพยาบาลระดับ M1 เขตสุขภาพที่ 8 ภาพรวมอยู่ในระดับมาก (equation = 3.82, S.D. = 0.60 2) ปัจจัยส่วนบุคคล ไม่มีความสัมพันธ์ต่อการรับรองคุณภาพทางการพยาบาล (NQA) 3) ปัจจัยคัดสรร ได้แก่ วัฒนธรรมองค์กรแบบปรับตัว ภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลง การสนับสนุนด้านเทคโนโลยีสารสนเทศ และการมีส่วนร่วม มีความสัมพันธ์ทางบวกระดับสูงถึงสูงมากต่อการรับรองคุณภาพทางการพยาบาล (NQA) (r = 0.66, 0.84, 0.65 และ 0.67 ตามลำดับ และ 4) ภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลง การสนับสนุนด้านเทคโนโลยีสารสนเทศ และการมีส่วนร่วม สามารถร่วมกันพยากรณ์การรับรองคุณภาพทางการพยาบาล (NQA) ได้ร้อยละ 79.5 (R² = 0.795, p < 0.001)

ประวัติผู้แต่ง

ยุพิน นามผา, นักศึกษาพยาบาลศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารทางการพยาบาล คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น

นักศึกษาพยาบาลศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารทางการพยาบาล คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น

สมปรารถนา ดาผา , คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น

รองศาสตราจารย์ คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น

เอกสารอ้างอิง

American Nurses Credentialing Center. Magnet model: creating a magnet culture [Internet]. Silver Spring (MD): American Nurses Credentialing Center; 2022 [cited 2025 Feb 6]. Available from: https://www.nursingworld.org/organizational-programs/magnet/magnet-model/

กองการพยาบาล สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข. การประเมินคุณภาพการพยาบาลในโรงพยาบาล กระทรวงสาธารณสุข. นนทบุรี: กองการพยาบาล สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข; 2562.

สถาบันรับรองคุณภาพสถานพยาบาล (องค์การมหาชน). มาตรฐานโรงพยาบาลและบริการสุขภาพ ฉบับที่ 5. นนทบุรี: สถาบันรับรองคุณภาพสถานพยาบาล (องค์การมหาชน); 2564.

Jang HE, Song Y, Kang HY. Nurses' perception of patient safety culture and safety control in patient safety management activities. J Korean Acad Nurs Adm. 2017;23(4):450-459.

สุนันทินี หอมเลย. ปัจจัยที่มีผลต่อการพัฒนาและรับรองคุณภาพโรงพยาบาลสังกัดกระทรวงสาธารณสุขในจังหวัดเพชรบุรี. ว. วิชาการและการพยาบาล วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนี จักรีรัช 2565;2(2):28-47.

นิโลบล ช่วยแสง, พาณี สีตกะลิน, พรทิพย์ กีระพงษ์. ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการดำเนินงานรับรองคุณภาพและการพัฒนาคุณภาพอย่างต่อเนื่องของโรงพยาบาลชุมชนขนาดเล็ก เขตสุขภาพที่ 8 สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข. ว. สิ่งแวดล้อมศึกษาการแพทย์และสุขภาพ 2567;9(3):455-461.

สยาม ชิ้นพงค์, ช่อทิพย์ บรมธนรัตน์. ปัจจัยที่มีผลต่อการมีส่วนร่วมของบุคลากรในการพัฒนาคุณภาพบริการตามมาตรฐานคุณภาพโรงพยาบาล โรงพยาบาลร่อนพิบูลย์ จังหวัดนครศรีธรรมราช. ว. สุขภาพกับการจัดการสุขภาพ 2559;3(2):23-38.

Denison DR. Corporate culture and organizational effectiveness. New York: Wiley; 1990.

สมบูรณ์ บุณยเกียรติ, เนตรชนก ศรีทุมมา, เพชรน้อย สิงห์ช่างชัย. ความสัมพันธ์ของพฤติกรรมภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลงของหัวหน้าหอผู้ป่วยกับคุณภาพบริการพยาบาลตามการรับรู้ของพยาบาลวิชาชีพ ในโรงพยาบาลทั่วไปในเขตภาคกลาง. วชิรสารการพยาบาล 2564;23(2):57-69.

Bass BM, Avolio BJ. Improving organizational effectiveness through transformational leadership. Thousand Oaks (CA): Sage Publications; 1994.

สุดถนอม กมลเลิศ, ภาสกร เงางาม, บุษบา บุญกระโทก, จงกล พลตรี, นิภาพรรณ ฤทธิรอด. การพัฒนาระบบสารสนเทศเพื่อรายงานและติดตามตัวชี้วัดทางการพยาบาล. ว. พยาบาลศาสตร์และสุขภาพ 2567;47(2):30-44.

McBride S, Tietze M. Nursing informatics for the advanced practice nurse: patient safety, quality, outcomes, and interprofessionalism. 3rd ed. New York: Springer Publishing Company; 2022.

Cohen JM, Uphoff NT. Participation's place in rural development: seeking clarity through specificity. World Dev 1980;8(3):213-235.

จุฑาสินี สัมมานันท์. ปัจจัยที่มีผลต่อการพัฒนาและรับรอง คุณภาพโรงพยาบาล กรณีศึกษา โรงพยาบาลแห่งหนึ่งในจังหวัด นนทบุรี [การค้นคว้าอิสระ]. กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์; 2560.

กองบริหารการสาธารณสุข สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข. ระบบรายงานข้อมูล CMI รายหน่วยงาน [อินเทอร์เน็ต]. นนทบุรี: กองบริหารการสาธารณสุข; 2567 [เข้าถึงเมื่อ 2 มีนาคม 2568]. เข้าถึงได้จาก: https://cmi.moph.go.th/report/micro/index?menu_id=6

กองการพยาบาล สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข. ผลการประเมินคุณภาพการพยาบาลในโรงพยาบาล กระทรวงสาธารณสุข [อินเทอร์เน็ต]. นนทบุรี: กองการพยาบาล; 2567 [เข้าถึงเมื่อ 3 มีนาคม 2568]. เข้าถึงได้จาก: https://www.don.go.th/?page_id=1469

ไพรแก้ว ประเสริฐอุดมศักดิ์. ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการมีส่วนร่วมของพยาบาลวิชาชีพในการพัฒนาคุณภาพบริการพยาบาล โรงพยาบาลชุมชน จังหวัดกำแพงเพชร [วิทยานิพนธ์]. นนทบุรี: มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช; 2560.

Schumacker RE, Lomax RG. A beginner's guide to structural equation modeling. 3rd ed. New York: Routledge; 2010.

วรรณชนก จันทชุม. การวิจัยทางการพยาบาล: การเลือกกลุ่มตัวอย่างและการกำหนดขนาดกลุ่มตัวอย่าง. ขอนแก่น: คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น; 2545.

บุญชม ศรีสะอาด. การวิจัยเบื้องต้น. พิมพ์ครั้งที่ 9. กรุงเทพฯ: สุวีริยาสาส์น; 2556.

Nunnally JC, Bernstein IH. Psychometric theory. 3rd ed. New York: McGraw-Hill; 1994.

Tsogbadrakh B, Kunaviktikul W, Turale S, Wichaikhum O. Nurse and patient perceptions of quality nursing care in Mongolia. Pac Rim Int J Nurs Res 2020 24(4):514-28.

Ambushe S, et al. Holistic nursing care in public hospitals as an indicator of nursing quality. J Nurs Manag 2023;31(4):890-898.

Al-Dossary RN. Leadership in nursing. In: Alvinius A, editor. Contemporary leadership challenges. London: IntechOpen; 2017. p.251-64.

Gurisch C, Kleine J, Maier CB. International models of accreditation and certification for hospitals with a focus on nursing: a scoping review. BMC Health Serv Res 2024;24:1385.

Nibbelink CW, et al. Knowledge management and nursing quality outcomes. J Nurs Scholarsh. 2023;55(2):456-465.

Alharbi SM, Almansour AM. Leadership behaviours and practices assessment among nurse managers in Riyadh second health cluster. BMC Nurs 2025;24:312.

Aiken LH, Sloane DM, Bruyneel L, Van den Heede K, Griffiths P, Busse R, et al. Nurse staffing and education and hospital mortality in nine European countries: a retrospective observational study. Lancet 2014;383(9931):1824-1830.

Scott G, Hogden A, Taylor R, Mauldon E. Exploring the impact of employee engagement and patient safety. Int J Qual Health Care 2022;34(3):mzac059.

ปริณดา ไตรยะวงศ์, สมปรารถนา ดาผา. ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการขับเคลื่อนองค์กรสมรรถนะสูง ตามการรับรู้ของผู้บริหารทางการพยาบาล โรงพยาบาลทั่วไป เขตสุขภาพที่ 8. ว. โรงพยาบาลสกลนคร 2566;26(3):61-71.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2026-08-31

รูปแบบการอ้างอิง

1.
นามผา ย, ดาผา ส. ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการรับรองคุณภาพทางการพยาบาล (NQA) โรงพยาบาลระดับ M1 ในเขตสุขภาพที่ 8. Med J Sakon Nakhon Hosp [อินเทอร์เน็ต]. 31 สิงหาคม 2026 [อ้างถึง 7 กันยายน 2026];29(2):26-38. available at: https://he05.tci-thaijo.org/index.php/JSakonNakHosp/article/view/7980

ฉบับ

ประเภทบทความ

นิพนธ์ต้นฉบับ