ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการเป็นองค์กรสมรรถนะสูงตามการรับรู้ของพยาบาลวิชาชีพ โรงพยาบาลสกลนคร

ผู้แต่ง

  • เทวารัตน์ แพงคำดี เทวารัตน์ แพงคำดี Master of Nursing Student, Nursing Administration Program, Faculty of Nursing. Khon Kaen University
  • สมปรารถนา ดาผา คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น

คำสำคัญ:

องค์กรสมรรถนะสูง, พยาบาลวิชาชีพ, โรงพยาบาลสกลนคร, การมีส่วนร่วม , สภาพแวดล้อมการทำงาน

บทคัดย่อ

              การวิจัยนี้เป็นการวิจัยเชิงพรรณนาแบบพยากรณ์ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาปัจจัยที่สามารถร่วมกันพยากรณ์การเป็นองค์กรสมรรถนะสูงตามการรับรู้ของพยาบาลวิชาชีพ โรงพยาบาลสกลนคร กลุ่มตัวอย่าง คือ พยาบาลวิชาชีพระดับปฏิบัติการ โรงพยาบาลสกลนคร จำนวน 168 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยเป็นแบบสอบถาม แบ่งออกเป็น 3 ส่วน ได้แก่ 1) แบบสอบถามปัจจัยส่วนบุคคล 2) แบบสอบถามปัจจัยคัดสรรที่มีอิทธิพลต่อการเป็นองค์กรสมรรถนะสูง และ 3) แบบสอบถามเกี่ยวกับการเป็นองค์กรสมรรถนะสูง ตรวจสอบความตรงเชิงเนื้อหาจากผู้ทรงคุณวุฒิ 5 ท่าน ได้ค่าดัชนีความตรงเชิงเนื้อหาเท่ากับ 1.00, 0.94 และ 0.97 ตามลำดับ และตรวจสอบค่าความเที่ยงโดยหาค่าสัมประสิทธิ์แอลฟาของครอนบาค ได้เท่ากับ 0.91 และ 0.98 ตามลำดับ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา สถิติสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์เพียร์สัน และสถิติวิเคราะห์ถดถอยเชิงพหุคูณแบบเป็นขั้นตอน

            ผลการวิจัยพบว่า 1) การเป็นองค์กรสมรรถนะสูงตามการรับรู้ของพยาบาลวิชาชีพ โรงพยาบาลสกลนคร ภาพรวมอยู่ในระดับมาก ( = 4.13, S.D. = 0.41)  2) ปัจจัยส่วนบุคคล ไม่มีความสัมพันธ์กับการเป็นองค์กรสมรรถนะสูง (P > 0.05)  3) ปัจจัยคัดสรร ได้แก่ ด้านสภาพแวดล้อมการทำงาน ด้านการสนับสนุนจากองค์กร ด้านวัฒนธรรมองค์กรแบบปรับตัว และด้านการมีส่วนร่วม มีความสัมพันธ์ทางบวกในระดับปานกลาง (r = 0.54, r = 0.52, r = 0.57, r = 0.63 ตามลำดับ, p < 0.001) ต่อการเป็นองค์กรสมรรถนะสูงตามการรับรู้ของพยาบาลวิชาชีพ โรงพยาบาลสกลนคร และ 4) ปัจจัยด้านการมีส่วนร่วม และด้านสภาพแวดล้อมการทำงาน สามารถร่วมกันพยากรณ์การเป็นองค์กรสมรรถนะสูงตามการรับรู้ของพยาบาลวิชาชีพ โรงพยาบาลสกลนคร ได้ร้อยละ 46.0 (R2 = 0.46, p < 0.001)

ประวัติผู้แต่ง

เทวารัตน์ แพงคำดี เทวารัตน์ แพงคำดี, Master of Nursing Student, Nursing Administration Program, Faculty of Nursing. Khon Kaen University

นักศึกษาพยาบาลศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารทางการพยาบาล คณะพยาบาลศาสตร์

มหาวิทยาลัยขอนแก่น

สมปรารถนา ดาผา , คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น

รองศาสตราจารย์ คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น

เอกสารอ้างอิง

World Health Organization. Global strategic directions for nursing and midwifery 2021-2025. Geneva: World Health Organization; 2021.

Kutney-Lee A, Stimpfel AW, Sloane DM, Cimiotti JP, Quinn LW, Aiken LH. Changes in patient and nurse outcomes associated with Magnet hospital recognition. Med Care 2015;53(6):550-557.

Thailand Quality Award Office. TQA Criteria for Performance Excellence Framework 2024-2025. Bangkok: Thailand Productivity Institute; 2024.

สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาระบบราชการ. คู่มือการประเมินสถานะของหน่วยงานภาครัฐในการเป็นระบบราชการ 4.0. กรุงเทพฯ: สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาระบบราชการ; 2565.

Smith GT, Atkinson EA, Davis HA, Riley EN, Oltmanns JR. The general factor of psychopathology. Annu Rev Clin Psychol 2020;16:75-98.

McKim SJ. Healthy work environments. Nurse Leader 2003;1:15-21.

Eisenberger R, Huntington R, Hutchison S, Sowa D. Perceived organizational support. J Appl Psychol 1986;71(3):500-507.

Daft RL. Organization theory and design. 10th ed. Cincinnati (OH): South-Western College Publishing; 2010.

Swansburg RC, Swansburg RJ. Introductory management and leadership for nurses: an interactive text. 2nd ed. Sudbury (MA): Jones & Bartlett; 1999.

ศูนย์พัฒนาคุณภาพโรงพยาบาลสกลนคร. ประเด็นยุทธศาสตร์โรงพยาบาลสกลนคร ปีงบประมาณ 2568. สกลนคร: โรงพยาบาลสกลนคร; 2568.

ธนกิจ ยงยุทธ, พนมพัทธ์ สมิตานนท์, นพพล อัคฮาด. การพัฒนาเพื่อมุ่งสู่การเป็นองค์การสมรรถนะสูงของเรือนจำอำเภอชัยบาดาล จังหวัดลพบุรี. ว. การบริหารปกครอง 2564;10(1):474-497.

สุนิสา ธิปัตย์, พรหมพิไล บัวสุวรรณ, สุดารัตน์ สารสว่าง. ปัจจัยเชิงสาเหตุที่ส่งผลต่อการเป็นองค์กรสมรรถนะสูงของกรมแพทย์ทหารบก. ว. สถาบันวิชาการป้องกันประเทศ 2563;11(2):103-118.

บรรพต กิตติสุนทร, กมลฉัตร หอมทั่ว. ปัจจัยที่ส่งผลต่อองค์กรสมรรถนะสูงของที่ว่าการอำเภอเมืองนครปฐม จังหวัดนครปฐม. ใน: การประชุมวิชาการระดับชาติ ครั้งที่ 14 มหาวิทยาลัยราชภัฏนครปฐม; 2565; นครปฐม. นครปฐม: มหาวิทยาลัยราชภัฏนครปฐม; 2565. หน้า 2247-2256.

พิชยา เจริญสุขใส, เชาวฤทธิ์ เชาว์แสงรัตน์, รัชยา ภักดีจิตต์, สุพัตรา ยอดสุรางค์. การบริหารจัดการองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นสู่การเป็นองค์การสมรรถนะสูง. Lawarath Soc E-J 2566;5(1):195-208.

พิชญ์สินี วงษ์กาวิน, เชาวฤทธิ์ เชาว์แสงรัตน์, สุดารัตน์ สุดสมบูรณ์. แนวทางการพัฒนาสถานีตำรวจสู่องค์กรสมรรถนะสูง. ว. ดุษฎีบัณฑิตทางสังคมศาสตร์ 2568;15(1):13-25.

ณัฐฐศรัณฐ์ มังคละนาเคศวร. ปัจจัยและการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ที่ส่งผลต่อการเป็นองค์การสมรรถนะสูง กรณีศึกษา: การยางแห่งประเทศไทย [วิทยานิพนธ์]. กรุงเทพฯ: สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์; 2562.

ปริณดา ไตรยะวงศ์, สมปรารถนา ดาผา. ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการขับเคลื่อนองค์กรสมรรถนะสูงตามการรับรู้ของผู้บริหารทางการพยาบาล โรงพยาบาลทั่วไป เขตสุขภาพที่ 8. ว. การแพทย์โรงพยาบาลสกลนคร 2566;26(3):61-71.

อนินธิตา ชำนาญ, สมปรารถนา ดาผา. ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการเป็นองค์กรสมรรถนะสูงตามการรับรู้ของพยาบาลวิชาชีพศูนย์หัวใจสิริกิติ์ ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ. ว. พยาบาลศาสตร์และสุขภาพ 2568;48(1):174-187.

นิสากร พละสาร. ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการเป็นองค์กรสมรรถนะสูงของสำนักงานสาธารณสุขอำเภอในจังหวัดกาฬสินธุ์. ว. วิจัยและพัฒนาระบบสุขภาพ 2566;16(3):239-252.

ดุษณีย์ ยศทอง. แนวทางการพัฒนาคุณภาพการบริหารจัดการสู่องค์กรพยาบาลสมรรถนะสูง: กรณีศึกษา โรงพยาบาลศิริราช [วิทยานิพนธ์]. กรุงเทพฯ: บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยสยาม; 2561.

Schumacker RE, Lomax RG. A beginner’s guide to structural equation modeling. Mahwah (NJ): Lawrence Erlbaum Associates; 1996.

Hair JF Jr, Anderson RE, Tatham RL, Black WC. Multivariate data analysis. 5th ed. Upper Saddle River (NJ): Prentice Hall; 1998.

Israel GD. Determining sample size [Internet]. Gainesville (FL): University of Florida, IFAS Extension; 1992 [cited 2026 May 4]. Available from: https://ask.ifas.ufl.edu/publication/PD006

บุญชม ศรีสะอาด. การวิจัยเบื้องต้น. พิมพ์ครั้งที่ 10. กรุงเทพฯ: สุวีริยาสาส์น; 2560.

Nonaka I, Takeuchi H. The knowledge-creating company: how Japanese companies create the dynamics of innovation. New York: Oxford University Press; 1995.

Senge PM. The fifth discipline: the art and practice of the learning organization. New York: Doubleday/Currency; 1990.

สิริมาพร นาศพัฒน์, วรพจน์ พรหมสัตยพรต, นภชา สิงห์วีรธรรม. รูปแบบการดำเนินงานตามเกณฑ์คุณภาพการบริหารจัดการภาครัฐของสำนักงานสาธารณสุขจังหวัดมหาสารคาม. ว. สำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 7 ขอนแก่น 2564;28(2):85-94.

วิรัลพัชร คำผุย, ภมร ขันธะหัตถ์, อธิพงศ์ เพชรสุทธิ์. ปัจจัยด้านสมรรถนะองค์การที่มีผลต่อการพัฒนาคุณภาพการบริหารจัดการโรงพยาบาลภาครัฐในเขตจังหวัดสกลนคร. วารสารวิชาการสถาบันวิทยาการจัดการแห่งแปซิฟิค สาขามนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ 2564;7(3):335-349.

Kaplan RS, Norton DP. The execution premium: linking strategy to operations for competitive advantage. Boston (MA): Harvard Business Press; 2008.

วรรนิษา มักมะยม. การพัฒนาพยาบาลให้เป็นบุคลากรที่มีศักยภาพสูง โรงพยาบาลตติยภูมิ [วิทยานิพนธ์]. กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย; 2561.

ทัศนีย์ แดขุนทด, ชญานนท์ คันทมาตย์, อรอนงค์ เทียบอุดม, วาโร เพ็งสวัสดิ์, วันเพ็ญ นันทะศรี. การศึกษาองค์ประกอบภาวะผู้นำเชิงนวัตกรรมของผู้บริหารการพยาบาลโรงพยาบาลศูนย์และโรงพยาบาลทั่วไป. ว. การแพทย์โรงพยาบาลสกลนคร 2569;29(1):147-160.

Taylor N, Clay-Williams R, Hogden E, Braithwaite J, Groene O. High performing hospitals: a qualitative systematic review of associated factors and practical strategies for improvement. BMC Health Serv Res 2015;15:244.

พรนิภา ธนาธรรมนันท์. การวิเคราะห์องค์ประกอบการเป็นองค์การสมรรถนะสูง: กรณีศึกษาศาลในสังกัดสำนักงานอธิบดีผู้พิพากษาภาค 2 [ดุษฎีนิพนธ์]. ชลบุรี: มหาวิทยาลัยบูรพา; 2561.

เดชา จันทร์ศิริ. สภาพแวดล้อมในการทำงานที่มีผลต่อคุณภาพชีวิตของบุคลากรในองค์กรภาครัฐ [วิทยานิพนธ์]. ขอนแก่น: มหาวิทยาลัยขอนแก่น; 2563.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2026-08-31

รูปแบบการอ้างอิง

1.
เทวารัตน์ แพงคำดี เแ, ดาผา ส. ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการเป็นองค์กรสมรรถนะสูงตามการรับรู้ของพยาบาลวิชาชีพ โรงพยาบาลสกลนคร. Med J Sakon Nakhon Hosp [อินเทอร์เน็ต]. 31 สิงหาคม 2026 [อ้างถึง 7 กันยายน 2026];29(2):51-63. available at: https://he05.tci-thaijo.org/index.php/JSakonNakHosp/article/view/7986

ฉบับ

ประเภทบทความ

นิพนธ์ต้นฉบับ